Ex BIBLIOTHECA ILLUSTRIS CAROLI HESYCH ESRA

DISSERTATIO THEOLOGICA TERRENIS CHRISTO POSTHABENDIS, EYN OEQ PRÆSIDE, JOH. CHRISTOPHORO PFAFFIO S. S. Theol, Do&ore.& Prof. Publ. Ordin, Eccleſiæ Tubingenſis Decano, ac IHuſtr. Sti- pendii Superattendente, habebit. ., JOH. MELCH. KAPFF. RBotwarienſis. S. S. Theol. Stud.& Ser. Stipend: Ad diem XXIL Julii 4 DCC XIII, H L Q C: TUBING Æ, Literis JOH. CUNRADI REISIL. arg E

PROOEMIUN. Ditè Auguftinus Quæſt· LXXV. in N. Teſt. Quicunque fic habet facultates fisas, ut emin illis non habeat, paratns autem fit profide illas abjicere, viam ambulat, quå itur ad Chriſtum, Dominum nofirum..IV.£: m: 749. d. Hanc caleavit viam& Abram, dum ad Dei nutum w patrias lingueret ædes, Gen, XIL 1.& Mofe, dun propter Chriftum opes Ægypti neglexit. Eb. XI. 26,& Paulus, qui ùt Chriftum lucrifaceret, omnia alia ceu damna deſpexit ac cuναUn. Phil: III. 8. Quin& omnes fideles, qui ſpe æternorum bonorum temporalia damna levabant. Eb. X. 34. Chriſtus enim ſummum eſt bonum& fuper omnia amandum, omnibusque, quæ nobis aliàs charifima, præferendum. Matth. X, 37°38, cujus quoqua regnum“ ze&rer quærendum, Matth. VI 33. Quisquis verò deperiit mundum, amore Dei vacat. 1. Joh: 11: 1j. uti tenacitas à Chriſto avertit& Juvenem, Matth, XIX. Nos Hiſtoriam illam impræſentiarum enucleabimus, ut terrena cœleſtibus eſſe poſthabenda diſpaleſcat. Summum Numen ex infinitis Gratiæ ſuæ theſauris cona- tum ditet atquelocupletet: A 2 Matthe

V. 16. ENO ARA Y. 14. mentione regni cœlorum, de hoc aliquis præſentium peculiarem mox movet quæſtionem: NNA Et ecce unus, non ille øwrìs, Luc. X. 25. fed REE dignitate dexwv, princeps ſuæ familiæ, Luc. XVIII. 18. ætate Juvenis, ſorte dives y. 22. accedens poplite flexo. Marc. X. 17. ait illi non tentandi gratiâ ut ille legisperitus, uc..25. fed ferio falutis æternæ ftudio, quale& Juyenes de- cet. Pſ. CXIX. 9. Coh. XII. 1. 1. Ioh II. 14. Magifter Bone, pro Bono Chriftum Dođore Juvenis habuit, pro ipfo autem Deo non agnovir, quid boni faciam, ut habeam vitam æternam, qua quæſtione laudabile vitæ æternæ deſiderium declaravit, Sadducæus enim non fuit, errorem tawen prodidit eumque judaicum, quòd vitam factis conſequendam ſuppoſuit, æquè ac ille Act. XVI. zo. 7 Qui Chriftus: dixit ferio, non tamen abfolute; uti AĜ. XV. 10. d ad hypothefin legulei præfumtionibus pharifaicis innutriti legaliterque interrogantis: quid faciam? V i6. teſgon- dit quoque legaliter,& fic di&um hoc eft egale, pro præten- fione Dei& zar dvlewnor, CI rant perfeđionis præefumtione præoccupato, v. 16. 20 quid me vocas bonum? p/a hec Chrifti verba fatis apertè docent, Chriſtum titulum tantum, utpote fob Deo competentem repadiaffe, inquit Crellius lib. l. d Un. Deo Par. Se&. I. c. 1r. fol, m. 30. be At ab increpatione& correctio- ne ad negationem N. V. C. Interrogationes enim non ſemperine- gant ſed quandoque increpant, limitant,&c. Ruth. I. 21. Pſ.. 16. Luc.

Ha X -23(5) Pe Luc. VI. 46. Hinc Chriftus hoc potiùs dicere voluit: Quid më y vocas bonum, quem effe Jiagvðewroy putas, aut me vocare bonum 4 define, aut bedrpwrov cile fatere. Quin imò ſupercilioſo Juveni humilitatis exemplum præbere Magiſter voluit, cùm infinitè bonus fit, boni tamen titulum negligendo, nemo eft bonus Seindag& dorανν⁴s, nif folus Deus, qui communicavit qui- dem bonitatem creaturis, fed non illam à fe infinitam, nedum infinitam gloriam. Jef. XLIL 6. Íi visad vitam ingredi per opeta, de quibus quæris, ferva mandata. Sic reſpon- dit Chriftus ad rem& quæftionem legalem legaliter leguleio ex lege confundendo& humiliando, non ut modum adæquatum aſſequendæ ſalutis præſcriberet, ſed ut hypotheſin juvenis per deductionem ad impoſſibile convelleret, morboque ex lege Rom: lil. 29. VIL 7. demonſtrato, deſiderium Medici Matth. IX. 12. Gal. III. 24. in ipſo excitaret. Sic& Hilarius i. h. 1: Hanc ex lege infolentem, folicitum de falute Chriftus ad legem, ut in ed ipſd in qud gloriaretur, intelligeret, nihil fe exinde recti operis feciffe, verbis enim legis ei Dominus refpondit, fed adolefcens tan- quam populus infolens© glorians de lege confidit, cui tamen obſecu- tus in nnllo efle Nec non Ambrofius lib. VIT. in Luc. Glorian- ti in lege, quòd à juventute fuã omnia cuflodiffet, ut inanem ja- Gantiam ejus exponeret, oflendit ci adhuc deefe quod legis efl. Et ideò ad Miſericordiæ præceptum triſtis inducitur. I om. V. f..117. Ið. icit Juvenis prædives€1 Chrifto quæ? Videtur hæc quærere Juvenis, vel quia tanta eſt præceptorum copia at- que differentia, vel quia à Eſu novo Doctore nova quoque præcepta expectabat JEfus autem dixit. Latroni fa- cinora fua confello paradifum promifit, Luc. XXII. 41, 43 fed Juveni propriæ Juſtitiæ præſumtione turgido inculcat Magiſter 3 legem

r(6) ie legem& quidem ſecundæ tabulæ, fiquidem tabulæ primæ obe- Ta. aut in cordis affectu aut in Ceremoniis ferè conſiſtebat. Cordis affectus non apparebat, Ceremoniis& Hypocritæ in- cumbebant. At opera ſecundæ tabulæ talia ſunt, ut per ea& Dei dilectionem neleh wur 1. Joh. IV. 20. uti Proph netæ quo- que quæties ad pœnitentiam vocarunt, omilſã primã tabu lâ, mi- Kicordiam itatem urſerunt. Nec hoe modo præterie- runt Dei timorem fed ejus feriam probationem à ſignis exege- runt. vid. P iz eak Vil..10..1537. Ita& Leguleio dicere Chrifłus voluit: Si vis falvari per opera, hæc lex doca injun- gitque fequentibus: Non committes adulterium, quã voce omnem prokio saluir vult regulal bonæ interpretatio- nis, quæ docet.] ex fimili ſimile colligere, ut eſt fornicatio. Matth. XV. 9. Gal. V. 2I. vel 2) ex minori majus, ſi adulterium enim vetitum eſt, quantò magi 5 Sorleonzie vel.) ex effectibus cau- ſas, ſi adulterium eſt pro hibitum, E.& omnes ejus illecebræ. Vel.) ex fpecie genus, fi idul eft vetitum, E. omnis quo- que impuritas. Non facies furtum, Propria 14080 poli- dere Chriftus non prohibuit, fed in certo tantùm calu dilargi- rijufit, Yý. 21. non falfum dices teftimonium, ne quidem æquivocando. 19. Honora reverentiâ, obedientià,& ſi opus, alimoniâ pa» trem& fuppariter Matrem. Licet numerus Præceptorum Decalogi cardinalis certus ſit. Matth. XXII. 40. ordinalis ta- men, Pm quodnam ſit quartum, ſextum, ſeptimum octa- p vum&c. defig gnatur, non eſſe canonicæ a rR icis, conftat ex frequenti illorum transpofitione.. Ex. XX. 14. Deut. V. 18. Matth, V. 21.27. 3 3. Matec. X. 19. Rom. XIII. 9. Jac. I..& dé- liges affectu, ore& effectu proximum tuum opis tuæ indi- gum

-S3(7) Qof- gum, etiam inimicum, Luc. X. 37. æquè, verè, ſincerè& con- ftanter, Matth. VIL r2, ficut teipſum. Colophonis loco ex Lev. XIX. 18. additur ſumma legis, uti fæpe poft partes poni- tur totum, I. Cor.., 32. 20 Dixit illi Adolefcens falſo quidem dwvrorgirws tamen, aliàs Chrifto haud fuiffet dile&us. Marc: X. 12. omnia hæc, quæ lex præfertim quoad civilem& externam præcipit jufti- tiam, cuſtodivi à juventute mea, ex quoad rationis per- veni ufum, quid adhuc ad vitam æternam mihi conſequen- dam deeſt. Certe multum ipſi adhue defuit. Marc. X. 21. ſalutaris Chriſti notitia V. 17.& dilectio ſuper omnia V. 22, hinc ultimus evaſit vitàque æternà caſſus. V. 24. uti ipſum fa- ſtüs, falſi, tenacitatis& c. arguunt quoque Baſilius, Chryſoſto- mus, Hilarius,& Auguftinus, Præfertim Irenæus lib. 1V, ad ý. Hæref: C. XIL f. m: 242: ile cum dixiſſes: omnia feci,© forte non fecerat, nam utique non diceretur ei: cuſtodi precepta. Ec Hieronymus J. h. 1: Mentitur adoleftens. fi enim hoc, quod pofitum in mandatis: diliges proximum tuum, ficat te ipfum; ope- re compleffet, quomodo poflea audiens, vade, vende que habes, triflis recefit? Tom. IX..m: 57., 2i Ait Jefus uti refponderatý, 27. ad quæſtionem, fic nunc xat’ dvðgwroy& ad perfonam linterrogantem. ei tanta jactanti Opera, V. 20, Fuit ergo non tantúm confilium, aliàs transgref- fio non fuiſſet damnifera. V. 23. ſed perſonale ꝑtæceꝑtum ac exploratorium, uti& id, Gen: XXII. 2. Uti vero naticidii mandatum Abramo datum non perinde obligabat omnes, fic nec quod Chriftus juveni dixit, omnibus ditum ə hifi in fimi- li

-253(8) 263- ihecuve; Luco XI.: 36 nec omnes ho- anis fuit, hâc præefumtione, hacte- CoL hae. illahic perfetti Cus, lija RIC perfectio innuitur, quæ requiritut ad obtinendam yitam. xternam, V. i6. adeoque non major quam lex poſcit, fed illa ipſa, quæ præcep- ri eftuniverfalis. Marth. V, 48- Deut, XVIII Iz. cujus præcep- ti econtra non et venditio omnium, sitta hanc enim perfecti dantur. r. Cor. II. 6. Phil: II. i5, yade& ut in apricum po- nas, guòd me diligas fupra omnia, yende omnia, quæ l aR? ata a fa mE` i habes&, qüia non fufficit non malè agere, ſed opus quoque eſt, ut& benefacias, da pauperibus uti redimendis impen- fe captivis{ua omnia Paulinus Nolæ Epifcopus legitur apud Lud. Vav. in lib. 1, c. 10. Auguft. d. Civ. Dei: T. V. f... 51.§2. Talis tamen opum remortio non dicit h. Lpræciſe actum ipſum externum, utpote poſſibilem& hypocritis i. Cor. XII. 3.& in- fidelibus, Crates enim omnia projecit in mare, unde Augufti- nus: Urilius opulentia humiliter retinetur, quam fuperbè relinqui- tur. TAlL f: 1. n. 1069. E contrario nec Apoftoli ipfi{funt elat- giti pauperibus. omnia, fed retinuerunt le Hie V. 27. NEC Mo- nachi{ua dant pauperibus, fed{fecum in Monaſteria deportant. Nihil itaque Chriſtus h. L magis à juvene opulento popofcit, quàm animum& abdicationis& clai gitionis promtitudinem, quæ perfsctionis tamen forma non eſt, ſed ſummi in Deum præcipientem ptoximumque egentem amoris tantum ſymbo- lum. Præcepta enim affirmativa non ſemper ad actum obli- adfit, aut commoditas, e. g: de gant, niſi im plendi neceſſitas ad alendis parentibus, ſi ſc. egeaut ipfi, tuque poffis.& habebis, vi nullius meriti{fed hujusce promiffionis,thefaurum in cœ lis 4: £il i:£ 1 E nI yic 1 a contradiftinétum cuivis thefauro in terris, Vitam puta æter- nam, Matth, VE 20. Luce XHM. 33. Alii theſaurum cœ- lis

lis contradiſtinguunt, ut eliciant Gloriæ gradus, quibus Pater miſericordiarum fua in cœlitibus dona coronabit,& veni omnia mendicis elargitus ſequere Mme, non dicit, in Monaſteri- um ſed in humilitate& regni prædicatione. Luc. IX. 6o. Seque- la hæc fuit præcepti, diſceſſus aliàs non fuiſſet culpatus, V. 22. 23. Ex quibus omnibus patet; Chiriſto id fuiſſe propoſitum, ut juvenem juſtitiæ legalis typho inflatum imperfectionis ſuæ con- vinceret, argumento ex occultã ejus tenacitate petito, quà labo- rare ipfum Kæpdoyrasas quàm profundiſſimè perſpexerat. 22. Sequitur inſignis catastrophe, nam cum audiſſet au- tem Juvenis delicatus Verbum ſatis durum mandati de omnibus linquendis& ſequendo unicè Chriſto abüt quo ipſo facto oſtendit, quòd nec ſua abnegare nec Deum ſuper omnia diligere cogitet, ſed univerſam fe ſervaſſe legem falſò jactarit. triſtis tam improviſo Magiſtri reſponſo ceu fulmine perci» tus. Tantum verò-dolorem cepit partim ex pudore, quòd tan- cas fuerat res falfò profeflus, partim ex deſperatione, quod à ſe impetrare non potuit, tantuli perfectionem emere inque cœlis theſauros, unde& Auguſſinus in ep: LXXXIX: Trifis abceſſit, qui viderit, quemadmodumilla legis mandata fervaverat, Putoenim quod arrogantius quùim veriùs ſer vaſſe reſponderat. Tom. I: f: m: 407-& in pf: ALIV: Triflis receffit, quta ille liber ven- de omnia© thefaurum habebis incælo; dulris efl in ore, œin ven- tre amarus. Tom. VIl: f: m. 395. a. erat enim non tantùm habens fed& contra pf: LXII. 1. amans bona mult. Sa- tis itaque largam eleemoſynis præbere materiam potuiſſent, at Creſcit amor nummi quantum ipſa pecunia creſcit. 23. Jefus autem Juvenem nullo ampliùs verbulo, quotùm B revo-

fS(io) Fofo revocaret abeuntem, dignatus dixit difcipulis fuis, hoc ipfo etiam Juvenis exemplo tenacitatis damna docturus Amen dico vobis rem veriſſimam eamque graviſſimam quòd dives adeò affixus opibus. Marc. X. 24. difficulter Xoxoñor hujus loci;mox. ý. 26. dicitur'3yvaror, intrabit reg- num cœlorum. Acceſſerat enim Juvenis cum haud medi- ocri legis ſtudio, vitæque æternæ deſiderio Jeſum, ab ipſo inde compari amore exceptus. Marc. X. 21. nihilominus pαννάα adeò prævaluit, ut illà vel ſolã retractus omnes in eœlo negle- xerit theſauros. Sic pofteriora fæpe pejora funt prioribus. Luç. iX. 62-Gal: Y fa 24. Ft iterum aliis quidem verbis repeto& dico vobis ne de re illå dubitctis quicquam, efle non tantùm difficilem fed& impofibilem z Talmud. enim per proverbium dicitur: Tam non poteſt hac res fieri, quam Elephantlss acum pertranſine ne- - quit; Drutius lib. 1, Obf. C. 1. faciliuselt Camelum, sune habetur in græco& jumentum illud gibbofum ferendis oneri- bus deftinatum h. 1 intelligiturg:ab Ambrofioin Luc, XVIL, T. ..138. Hieronymo in Jef. LX.6,.V..m. 227. D.&. Augufti- no ꝗ ꝗ. Evang. lib. II. c. 45. T. IV. f. m. 360. Uti redditur quo- que à Syro, Arabe, Æthiope& Perfå apud Ph. Pfeifferum pec. Difp. j. h. L Alii quidem rudentem cum Cyrillo intelligunt per hanc vocem, quæ verð xawa@ fcribitur, fi funem notat nauti- cum. Quinimo majore ad tranſeundum per foramen acũs dhuraula in tanto cft jumento, quàm in remulco, qui in tenuia reſolutus filamenta adhuc facilius poſſet per foramen acus tranſire. Juxta Cajetanum Hieroſolymis portula fuit fora- men acus dicta, per quam camelus non niſi depoſito onere fie- xisque

-293(1) ep- xisque genibus tranfmigrare potuerit. Quoniam verò nullum illius veftigium in Hiftorià occurrit, id ceu fabula à Nicolao Lyrå dudum fuit exploſum. Præftat itaque h. L propriè fora- men capere, quod acus vel habet vel facit, cum tali enim fo- ramine ſcitè confertur porta illa anguſta in cœlum, Matth. VII. 14. ſicuti viciſſim cum camelo dives tumidus, quod ipſi divi- tiarum moles oneri magis quàm uſui eſt. quam divitem divitiis, illius Juvenis ad inſtar, affixum Marc. X. 24. intrare in regnum cœlorum. Senſus eſt hic, nullo mo- do divitem juveni illi ſimilem, quamdiu talis,& onus id non deponit, hoc. eft, iis confidere Deoque diffidere non definic, falvari poffe. conf. Coh. V. r2. Matth. XII. 22. r. Tim. VI. 9. VI. 17. Quantum certe damnum, excluſio ſc. à regno eœlo- rum, contemtum arguit præcepti, non confilii tantum Evange- lii neglectum. 20. Auditis autem his uti ſupra V. 10. offenſi Diſcipuli, qui pro recularum ſuarum jacturà integrum expectabant reg- num& quıd non? Y. 27. Marc. X. 28. obſtupuerunt valde, dicentes clam inter ſe& ſubmiſſà voce. Marc. X. 26. Quis præſertim eorum quoque, quibus Dei gratiå obtigerunt opes, ergo poterit{alvus fieri? cum vix ſit, qui divitias, queis via cœli obſtrui falusque intercipi terna ita dicitur, non ap- petat? 26. Aſpiciens autem, benigno'ùut intuitu anxios levaret animos, Jefus dixit illis: Apud homines hoc impoſſi- bile eft, ut naturaliter vel Camelus tranfeat per foramen acus, vel ullus poſt lapſum homo, nedum ſuis confiſus viribus opibusve, B2 intrer

o BI ae intret regnum cœlorum, apud Deum autem omnia poſſi- bilia funt s uti enim{fupernaturaliter Camelus, extenfionis ac- cidente ab ipſius ſubſtantià per potentiam Dei abſolutam ſe- parato, per foramen acús tranfire poteft, quicquid etiam asi- zacla- ac contradictionis cœca præſertim Chamieti ratio oggan- niat, Part. II. Panſtr. lib. VI. C. VII.§. VIII. f. m. 107.a. Ita di- ves quoque, mente per Dei gratiam immutatà, 1. Tim. VI. 17. 18. r Cor. VE. zr. Phil, IV. 13. ingredi potet regnum cæœælo» rum, ut Abraham; lac; Jacob, David, Zachæus&c. Nec ra- tio tantum capere poteſt, quantum Deus facere: Zach. VIII. 6. Eph. III. 20. vid. Deduci. Fund ament. f. bo.&s Delnio p. I. Adag..449. 27: Tunc poſt Juvenem Pumi retenta magis quàm vendi- ta aut derelicta reprobatum, v. 23. Teſpondens in omnium nomine, uti alibi& Thomas, Joh. XIV. 5. Philippus,.8. Petrus dixit ei, quantula quidem jactare infirmitatis erat, Eece, quæ facere juvenis detrectavit, V. 22. Nos fecimus& reliquimus omnia, Quæſo autem, mi Pette, quæ& quan- ta reliquiftis, eaſas piſcatorias, retia, hamos, remos, contos, & alia paupertatis inſtrumenta? Nec poſleſſionem facultatum ſuatum vendiderant, ſed modò uſum ſuſpenderant ad tempus. Ipfs enim adhuc fuerunt ædes, Matth’ V i1. 14. IX.10. navigia, Luc. V, 5. veltes, Joh. XXI..7. 2. Tim. IV. 13. uxores, 1. Cor. IX. ș. x, Joh. XVI. 32. XIX. 27.& fecuti famus Te, do- centem, miracula edendëm, omniaque{fequentibus neceſſaria, Luc. XXI 3u, præſertim yerba vitæ æternæ impertientem. Joh. VI. ES. Tanta tamen bencficia adeò æſtimarunt, ut pro ac· ceptione corum expetete mercedem& ſequelam ſuam facere mercenariam haud dubitarint, quærentes: Quid mercedis aut præmii

*L(13) Sie præmii ergo erit nobis? Tam facilis eft piorum quoque lapfus, 1. Cor. X. 12. Petrus& Collegæ omnia reliquerant, Chri- ftum fecuti, nec tamen in hoe ævo evaferañt perfe&i, Phil. HL” 12. Jac. III. 2. 1. Joh..8. 28. Jefi usautem dixit ipfis infirmitates condonans: Amen dico vobis benignifimè, Quod vos, non dicit Chriftus, quia omnia reliquiftis, fed qui me in exinanitione ſecuti eſtis. ſubje ctum ita deſcribitur non principium coniequentis præmii, utpote gratuiti, in regeneratione totius naturæ futurã, ab- olito peccato& morte, quæ demum retributio& droratdsasio xasluv.&. ILI. 21,2. Petri 111.13, cum federit Filius hominis, ex hoctitulo, qui Judici tribuitur& Dan. VII. 13. Matth. XVI. 27. XXIV. 30. XXVI. 64. Gerhardus colligit, quod Chriftus judicium non tantùm ſecundum divinam ſed& humanam naturam fin& cum humanå naturå ac per naturam humanam perađurus fit. vid. Extr: Judic:§. XXIX. f: m: 28. in fede Majeftatis ſuæ f. Gloriæ Matth. XXV. v. 31. Patris Ap: HIL 21.& præter omne meritum VOS non ftabitis tantum ut judi- candi, conf: Matth. XXVII u.&. XXV. 10. fed ut judica- turi ſedebitis, ceu Aſſeſſores Judici Chrifto proximi fuper XII. fedes fedi Majeftatis contradiſtinctas,& queis tamen re- fulgebunt Gradus Gloriæ. Hac dodecade nec Paulus excludi- tur, utpote non minimus Apoftolorum, nec amplius includi- `~ tur Judas, cujus locum utpote invalit Mathias. De integro, etiam numero fæpe dicitur, quod ad fingulos non fpećtat. Gen., XXXV.26..Cor.XV. adde S. Eb.X1. 1 3.& vos filii Ioh. xIl. 36. ju- B 3 dica-

dicabitis non dvrereæropinäs, uti iple Chriftus, Joh, V. 21 27, fed ut Affeffores, applauſu Ap. XV. 3. arqueverbo Joh. XIL 48. j: etiam Mofe dicitur accufare Joh. V. 45: XII. tribus Ifrael, ug vos maxime premunt adque gentes expellent, Ob du- plicem quidem Jofephi portionem tribus erant XIII. folent numerari ramen tantum XII. Act. xXXVI. 7. Jac..i. quòd tribui Leviticæ ſeorſim ſedes non erat. 29. Porrò exprimit Chriftus ſubjectum, cui tanta promittit: Et omnis qui reliquerit domos ægrè alioquin relinquen- das Syr. XXXVI. 28. vel fratres aut forores aut patrem aut matrem aut uxorem, Divortium non quidem fa- ciendum eft, nifi ob adulterium, Matth..-32, in caufa tamen defertionis patiendum.Cor. VI. 15. ut&in calu perfeeutionis, ſeductionisve impendentis, conjugio in quo fides ac bona conſci- entia improbe ſolicitantur, præferendum. conf. Eſr. X. 11. Uti rectè Chryſoſtomus Homil. LXV. ſch. l. Qui dicit: Quicunque reli- querituxorem; non fimpliciter præcipit dirimenda eſſe matrimonia, fed ficut in fuperioribus dicebat: Qui perdit animam fuam, inveniet ipfam„ non ut noſinet ipfos interimamus, negue ut animam noſtram violenter à corpore diſſungamus, ſed ut religionis pictatem cæten ris omnibus anieferamus: ita de uxore quoque Er fratribus in- tellizendum efl. Mihi autem perfecutiones hic occnltiùs fianifi- care yidetur.` Multi enim à parentibus filii, multi mariti ab uxoribus ad impietatem trahebantar, gug cum facere conarentur, ait, nec uxoris loco nec parentis habeantur, Tom. Il,€ m, 363. Gemella in hunc locum habet quoque Corn. Janfe- nius: Qui reliquerit uxorem, non-hoc dixit Chriſtus,“g nuptias penitus dividat fed ut ipf quoque conjugi prapona. mus© ipfum© Evangelium c regnum Dei. Cap. G. in Con- cord, d

~B(9) Ne- eord, Evang., f. 705. b. aut filios aut agros, Nihil horum Facile nedum temerè deferendum, 1. Tim. V. 8. fed in cafu tan- tùm confitendæ fidei, quando fimul retineri nequeunt, fed vel parenres, fratres, forores, filii&c. deferendi funt, vel Chriftus, tunc abdicandi funt ifti Ghriftoque pofthabendi, Matth. X. 37. Luc. XIV. 26.33. propter non hypocrifin fed nomen meum confitendum, í. ob Evangelium Marc. X. 29. vel regnum Dei Luc. XVIII, 29. centuplum> ne pendeamus à numero, Lucas habet: multo plura, c. XVIIL 30. adeòque in hoc feculo non tantùm duplum, uti Job, fed plus accipiet 9. f. Matth. XVL 25.€. g, pro tugurio fuo Petrus vèl centum accepit ædes, queis excipiebatur exul,& Valentinianus poft amiflam ob evangeli- um militis dignitatem accepit Imperatoris Majeftatem. Quin imò tot fratres, tot forores accipimus, quot fidei conſortes, conf. Matth, XII. 49. şo. Maximè verò in altero feculo yitam æternam, quã omnes noſtræ paſſiones ac jacturæ ſunt indig- næ, Rom. VII. 18. hæreditabit, adeoque non meretur- 30. Ne diſcipuli ob jacturam omnium facultatum animumplane deſponderent, nec ob tam magnifica promiſſia ſe nimis efferrent, fed in terminis juſti potiùs moderaminis continerentur, ſequen- tem Magiſter adjecit gnomen& epiphonema ſatis quidem pa- radoxum: Multi autem, non omnes, Abraham enim Ifae & Jacob& multi pii quoque alii primi in hoc fuerunt feculo, fantque& in altero. Qui få potiffimum opinione primi, nec ex fincerâ fide ac charitate fecerunt, quod feciſſe jactant, cum apicem charitatis Deo debitæ attingere Chriftique gratiâ relin-

relinquere omnia recuſant, uti dives Iuvenis, erUnt ultimi, non quòd partem hæreditatis qualemcunque adepturi ſint, ſed quòd à ſorte juſtorum excludendi ſint ceu minimi ac planè nulli Matth: V. 19.& qusopinione fuâ humili ultimii. e. qui pro- rio miſeriæ ſuæ ſenſu contriti indignitatem ſuam agnoſcunt, nec ſalutem in ſe ſuisve meritis, uti dives Juvenis V. 20.& Pe- trus V. 27. ſed in ſolà Dei Gratià quærunt, erunt primi ice oft humilem Chriſti ſe quelam ſeſſuri in thronis v. 28. vitam editabunt æternam V. 29. Sic Judæi ceu primi facti ſunt ul- timi& Gentiles ultimò vocati evaſerunt primi, Matth. VIL 11.12. XXI. 31. 32. Luc: VIL 29 30. XIII. 30. XV. 7 hær FINIS. N DN $— NUIm.