Eſaie. facta eſt: vt pꝫ. eſt igr̄ veriſil̓e infra breue tp̄s de noticia dei et eiꝰ potētia patrē ꝓculdubio inſtructꝰ. qꝛ d̓r bonus. iiij. Reg. xv. potuerit trāſire ad illā certitudinē īpotētie dei quā bur gen̄. deſcribit in achaꝫ fuiſſe. Stat em̄ ydolatrie deditos de dei bonitate potētia auxilio diffidere: immo deſperare ſine tali certitudīe. em̄ pōt in ītellectu qͣꝫtūcūqꝫ deprauato talis po ni certitudo ſine rōne māifeſta vel auctoritate: in ꝓpoſito aſſi gnarinō pn̄t. certū em̄ eſt achaꝫ ydolatrādo habuit affectuꝫ deprauatū: ſꝫ intellectū: qꝛ nulla ad ydolatriā mouit: ſꝫ ſola malicia eſt prauitas volūtatis cōtra dictamē recte rōnis d̓r de ip̄o. iiij. Reg. xvi. ambulauit in vijs regū iſrl̓ qͣꝫuis eſſent ydolatre ꝓceſſit ex rōnis prauitate: ſꝫ affectōis qͥa fecerūt vitulos colēdos ne ppl̓s iret hierl̓m ad cultū veri dei: et redirēt ſic aſſuefactionē ad regnū domꝰ regis dauid. ꝓut hr̄ iij. Reg. xij. īmo et iorā filiꝰ achab eſſet cultor ydoloꝝ ſciuit tn̄ dn̄m et eiꝰ potētiā: quē tn̄ coluit: vn̄ dixit heu heu heu. Con gregauit nos dn̄s tres reges vt traderet in mau moab. ꝓut di cit̉. iiij. Reg. iij. Modicū igitur valet quod Burg. hic exponit. Capitulū. viij. ſed nihil ꝓbat. Tdixit dn̄s ⁊cͣ. Anteqͣꝫ deſcēdā ad diuiſionē huiꝰ cap. et eiꝰ expoſitionē partes. videndū eſt qͥd ſit tenēdū de fit ſermo in ca. d̓r. Et acceſſi ad ꝓphetiſſam et ꝯcepit filiū ⁊cͣ. Et dixerūt aliqͥ iſte fuit filiꝰ Eſaie de ſua vxo­re vocat̉ ꝓphetiſſa: et v id̓r ſeqͥ tho. de aqͥno in quadā po ſtilla ſibi attribuit̉ tanqͣꝫ ex eiꝰ dictꝭ reportata: vbi ſoluuntur argumēta ſolēt fieri ad ꝯͣriū. Ad qd̓ arguit̉ illud qd̓ d̓r. Dicit̉ em̄ hic. Adhibui mihi teſtes et acceſſi ad ꝓphetiſſam ⁊cͣ. Eſaias aūt eſſet honeſtꝰ et ſanctꝰ nullo induxiſſet teſtes ſui ꝯcubitꝰ vxorē. Itē hoc qd̓ d̓r. Adhibui mihi teſtes fide les vriam ſacerdotē ⁊cͣ. Iſte em̄ vrias fuit ydolatra: qꝛ fecit al­tare ad ſil̓itudinē altarꝭ qd̓ erat in damaſco ad cultū ydoli: et ſu per iſtud offerebat holocauſta et victimas. vt hr̄. iiij. Reg. xvi. ſic pōt ad lr̄am dici teſtis fidelis. Itē qꝛ ſubdit̉. Et zachari am filiū barachie: fuit in duodecim ꝓphetis vndecimꝰ: nō­ erat natꝰ: qꝛ ꝓph̓auit tꝑe darij regis ꝑſarū: cuiꝰ tꝑe ꝯſūma­ eſt tēplū: vt habet̉.i. Eſdre. vi. A qͣrto aūt anno regni achaꝫ in dicta fuit iſta ꝓph̓ia vel cito poſt vſqꝫ ad illud tp̄s fluxer̄t āni. cclxvij. et ſic nullo in tꝑe eſaie potuit īduci teſtis: et aſſū ptū declarat̉ ſic: qꝛ achaꝫ regnauit. xvi. ānis. iiij. Reg. xvi. et ſic a tꝑe huiꝰ ꝓph̓ie de regno eiꝰ remanebāt. xij. āni. Cui ſucceſſit ezechias regnās. xxix. iiij. Reg. xviij. Poſt quē manaſſes regna uit. lv. ānis. iiij. Reg. xxi. Poſt quē amon duobus. iiij. Reg. xxi. Poſt quē iozias. xxxi. iiij. Reg. xxi. Poſt quē ioachim. xi. iiij. Re. xxiij. Poſt quē ſedechias. xi. iiij. Reg. xxiiij. Poſtea ſecutuꝫ eſt tēpus captiuitatis babylonice. lxx. ānoꝝ ẜm cōem cōputatiōeꝫ vſqꝫ ad annū primū cyri: a etiā vſqꝫ ad cōſūmatiōeꝫ templi poſt reditū captiuitatis babylonice fluxerūt anni. xlvi. Ioh̓. ij. xl. et. vi. ānis edificatū eſt tēplū ⁊cͣ. ſil̓ iūcti faciūt nūerū pre dictū. Ex arguit̉ potuit Eſaias ip̄m adducere in teſtīo niū. Scd̓m aūt cōputationē hebreoꝝ qua frequent̓ ſecutꝰ ſum fluxerūt pauciores āni: ſꝫ infringit̉ argumētū: qꝛ ẜm bre uiorē cōputationē a tꝑe eſaias dixit. Et adhibui mihi teſtes ⁊cͣ. vſqꝫ ad zachariā filiū barachie fluxerūt. cc. āni et plꝰ. nec po teſt dici zacharias filiꝰ ioīade: math̓. xxiij. dicit̉ filiꝰ bara­chie fuerit ille teſtis: qꝛ an̄ mortuꝰ erat. c. anos et āpliꝰ. qd̓ pꝫ ſic: qꝛ poſt ioas interfecit hūc zachariā regnauit amaſias filiꝰ eiꝰ. xxix. ānis. iiij. Reg. xiiij. Et poſt ozias. lij. ānis. iiij. Reguꝫ xv. Poſt Ioathan. xvi. iiij. Reg. xv. Poſt achaꝫ quatuor ānos anteqͣꝫ Eſaias diceret ꝓph̓iam iſtā: vt dictū eſt.s. Qui āni ſil̓ iūcti faciūt ānos. ci. Itē arguit̉ hoc qd̓ ſubdit̉. Anteꝙͣ ſciat puer vocare pr̄eꝫ et matrē auferet̉ fortitudo damaſci ſpo lia ſamarie ⁊c̄. ſpoliatio facta fuit. vi. āno ezechie: vt dictū eſt ca. p̄ce. Et ſic puer natꝰ tūc habuit. xviij. ānos ad minꝰ. xij. de re gno achaꝫ vt p̄dictū eſt: et. vi. de regno ezechie: Puer aūt ſcit vo care patrē et mr̄eꝫ anteqͣꝫ habeat tot ānos: et ſic eſſet verum qd̓ d̓r. Anteꝙͣ ſciat puer vocare pr̄em et matrē ⁊c̄. Igit̉ ꝓpter iſta tenēt doctores catholici cōit: illud qd̓ d̓r in cap̄. de pue ro p̄dicto ſit ītelligendū ad lr̄am de filio eſaie. Sꝫ hoc ſoluit thomas ſic. Ad pͥmū dicit inductio teſtiū fuit ad vidēduꝫ cōcubitū eſa. ſꝫ ſcripturā eiꝰ: qꝛ dictū fuit ſibi a dn̄o. Sūme tibi librū grādē et ſcribe in eo ⁊cͣ. Ad ſecūdū dicit vrias ſacerdos fuit teſtis fidelis ne vite ſꝫ officij dignitate: et quia a rege achaꝫ fidelis reputabat̉: qꝛ ſil̓r erat ydolatra. Ad tertiuꝫ dicit: iſte zacharias neut fuit illoꝝ allegati ſunt: ſꝫ aliꝰ illiꝰ tꝑis ſic noīabat̉ Cuiꝰ potuit eſſe duplex: vt dic̄. vna qꝛ fuit de genere zacharie pro­phete: quē īterfecit ioas rex iuda. vt hr̄. ij. Paral̓. xxiiij. d̓r filiꝰ bara­chie. Math̓. xxiij. et ſic iſte fuit tꝑe achaꝫ fuit noīatꝰ eodē noīe: qꝛ ſuetudo fuit apud hebr̄. noībꝰ eoꝝ fuerūt auctētici ī illo genere pue ros noīare. Alia qꝛ iſte zacharias fuit ſil̓is in ſctītate et auctoritate illi quē interfec̄ ioas. et ſic appellatꝰ eſt noīe illiꝰ: qͣꝫuis habuerit alid̓ no ꝓpriū. ſic̄ in euāgelio Io. baptiſta vocat̉ helias ꝓpt̓ ſil̓itudinē of ficij: qꝛ ioh̓es p̄uenit xp̄i pͥmū aduentū: ſic̄ helias p̄ueniet ſecūdū. Ad qͣrtū dic̄: iſta ſpoliatio ſamarie de agit̉: fuit illa que facta fuit nono āno oſee. et. vi. ezechie. ſꝫ illa facta fuit theglatphalaſſar que p̄ceſſit illā: qꝛ fuit facta in diebꝰ phacee. ẜm d̓r. iiij. Reg. xv. In die­bꝰ phacee regis iſrl̓ venit theglatphalaſſar rex aſſur cepit abyon ⁊cͣ et fuit anteqͣꝫ puer natꝰ ſciret vocare patrē et matrē. Hoc dictū vid̓r nimis fauere errori hebreoꝝ: dicūt in iſtis tribꝰ ca.ſ. vij. viij. et. ix. fit mētio de xp̄o. Ad excludēdū vero hāc falſitatē et ad declarādū veritatē: ponēda eſt trāſlatio chaldaica: apd̓ hebreos d̓r thargū et eſt tāte auctoritatis apud eos nullꝰ fuit ei auſus ꝯͣdicere: eſt etiā in paſſibꝰ obſcuris: qͣlis eſt iſte declaratiua veritatꝭ hebraice. Sciēdū igit̉ vbi nos hēmꝰ. Et adhibui mihi teſtes fideles: vriā ſacerdotē zachariā filiū barachie. et acceſſi ad ꝓphetiſſaꝫ ⁊c̄. Illa trāſlatio ſic hꝫ Et ꝯteſtatꝰ ſum ex ꝑte mea teſtificatōes malas qͣs dixi vēturas in phetia vrie ſacerdotis. Ecce futurū eſt qͦꝫ ſic oēm ꝯſolationē quā dixi vēturā in ꝓph̓ia zacharie filij barachie ego adducturꝰ ſum: et acceſſi ad ꝓphetiſſaꝫ et ꝯcepit ⁊c̄. Ex iſta trāſlatōe pꝫ eſt verbū Eſaie in ꝓphetijs iſtoꝝ duoꝝ teſtiū nihil dixerit vel fecerit: nec in īpletōe eoꝝ: ſꝫ ip̄e deꝰ illuſtrādo mētes ꝓph̓as ꝯſtituit: et p̄dicta ab eis im­pleri facit: et ꝯn̄s illud quod loco illiꝰ hēmꝰ. Et adhibui mihi teſtes fideles: vriā ⁊c̄. eſt verbū eſaie teſtes ad ſcripturā ſuā ſeu ꝯcubitū inducentis: ſꝫ magis ip̄iꝰ dei ītroducētis dictos ꝓph̓as ad p̄nūciādū iſtud qd̓ p̄ordinauit futurū: et ꝯn̄s illud qd̓ ſubdit̉ in eade ſerie: ac ceſſi ad ꝓphetiſſaꝫ ⁊c̄. eſt verbū eſa. ad ſuā vxorē carnaliter accedē tis: ſꝫ ip̄iꝰ dei: ſic̄ ꝓph̓as illuſtrādo teſtes ſuos cōſtituit: ita ſua gr̄a ꝟginē fecūdauit. vt pꝫ Lu. i. Secūdo ex thargū p̄dicto pꝫ: vrias teſtis īducit̉: eſt ille vrias ſacerdos fuit tꝑe achaꝫ: qꝛ fuit peſſi­mꝰ ydolatra. iſte aūt d̓r dn̄i ph̓a: et ꝯcedit ra. ſa. ſuꝑ locū iſtū di. iſte vrias teſtis inducit̉ fuit vrias filiꝰ ſemei: ꝓphetauit in no mine dn̄i tꝑe ioachim filij ioſie. vt hr̄ hiere. xvi. Dic̄ etiā zacharias inducit̉ teſtis ſecūdꝰ fuit ille in duodecim ꝓph̓is eſt vndecimuſ de quoꝝ teſtimonijs poſtea dicet̉. Sꝫ ex dictis ſeqͥtur: iſta inductō teſtiū eſt corꝑalis nec in pn̄ti facta: ſꝫ ſpūalis de futuro in longin quū: qꝛ a qͣrto ano regni achaꝫ in Eſaias dixit illa ponunt̉ in. c. et p̄cedēti vt.. dictū eſt: vſqꝫ ad pͥncipiū regni ioachim: ſub vrias phetauit: vt p̄dictū eſt: fluxerūt āni. cxxix. vt pōt videri tꝑa regū ſup poſitoꝝ ī. c. et ml̓to pl̓es fluxer̄t vſqꝫ ad tꝑ̄s ſecūdi teſtis.ſ. zacharie filij baracharie.ſ. āni. cclxvij. ẜm cōeꝫ cōputatōꝫ: ẜꝫ breuiorē. cc. āni plꝰ. vt.. declaratū ē: ꝯn̄s teſtes debeāt rn̄dere rei teſtificate ac ceſſus ad ꝓphetiſſā fuit corꝑalis nec de pn̄ti: ſꝫ ſpūalis de futuro in longinquū: ẜm hr̄ Luc i. Spūſſanctꝰ ſuꝑueniet in te: et ꝟtꝰ altiſ ſimi obumbrabit tibi. Qd̓ aūt beata ꝟgo maria ꝓphetiſſa fuerit patꝫ Luce.i. vbi ꝓphetauit de ſua veneratōe futura dicēs. Beatā me dicēt om̄es generatōes: qꝛ de oībꝰ gētibꝰ ſunt aliqͥ xp̄iani dicētes beatā et ſolū a xp̄ianis d̓r beata: ſꝫ etiā a ſaracenis. Scriptū eſt em̄ ī al­chorano machomēti. Dixerūt angelio maria vtiqꝫ deꝰ elegit te: vt pu rificaret te: et elegit te clarā ſuꝑ mulieres ſeculoꝝ. Itē ibidē. dixerūt an gelio maria deꝰ ānūciet tibi verbū ex ip̄o nomē eiꝰ ieſus filiꝰ marie: et erit honorabilis in ſcl̓o et ī futuro. Itē ibidē. dixit ip̄a: deꝰ meꝰ quō erit mihi filiꝰ; et tetigit me. dixit: ſic̄ deꝰ creat qd̓ vult: decreuit vtiqꝫ acqͥrat̉. dic̄ em̄ eſto: et erit. et dixit gabriel marie Lu. i. Non erit īpoſſibile apud deū verbū. Itē in eodē cātico ꝓph̓auit maria de futura reprobatōe iudeoꝝ: et vocatōne gentiū di. Depoſuit poten tes de ſede et exaltauit hūiles. et ſic patet ea fuiſſe ꝓph̓iſſam. Nūc vi dēda ſunt teſtīonia teſtiū ſupra inductoꝝ: et qꝛ ꝓph̓iam vrie habe­mꝰ ſcriptā explicite: ſic̄ nec de multis alijs ꝓphetis: vt pꝫ ex decurſu li bri Regū. recurrēdū eſt ad illud qd̓ de eo d̓r Hiere. xxvi. fuit quoqꝫ vir ꝓphetās in noīe dn̄i vrias filiꝰ ſemei: ꝓph̓auit aduerſus ciuita iſta: aduerſus t̓rā hāc iuxta vniuerſa ꝟba Hieremie. Ex hr̄ phetauit deſtructionē ciuitatꝭ hierl̓m et iudee chaldeos futurā ſic̄ et hiere. et eſt qd̓ d̓r in trāſlatōe chaldaica ſupra poſita: et ꝯteſtatꝰ ſum ex ꝑte mea teſtificatōes malas qͣs dixi vēturas in ꝓph̓ia vrie ſacerdo tis: ꝓph̓iā aūt zacharie filij barachie habemꝰ in libro. xij. ꝓph̓arū in B iiij