Liber fuiſſe vniuerſis gentibꝰ incredibilē: et hoc ꝟſu. xij. ait. Non crediderunt vniuerſi habitatores orbis: qm̄ īgrederet̉ hoſtis portas hierl̓m. ſcd̓o vero oſtēdit eādē deſolationē poſtmodū viſaꝫ eiſdē gentibꝰ iuſtā rō­nabilē ꝓpter tres cauſas. Prima effuſio ſanguinis innocētis iuſti: qꝛ ſacerdotes falſi ꝓphete interfecerūt zachariā eſaiaꝫ multos alios phetas iſrl̓: hāc cauſaꝫ hieremias deſcribit in ꝟſu. xiij. incipit Popt̓ pctā ꝓphetaꝝ iniquitates ſacerdotū. in ꝟſu. xiiij. qui incipit. Erraue rūt ceci polluti ſunt ſanguine. quā cauſam introducit clamorē oīuꝫ gē­tiū nationū ꝯͣ habitatores hierl̓m in ꝟſu. xv. Recedite polluti. clamaue rūt eis recedite ⁊c̄. Et in ꝟſu. xvi. Facies dn̄i diuiſit eos. Scd̓a ꝟo qͣre rōnabilis fuit tēpli deſolatio fuit p̄ſtolatio alteriꝰ auxilij qͣꝫ dei:.n. na buchodonoſor obſideret ciuitatē ſedechias ppl̓s ad auxilium dn̄i de buiſſent recurriſſe potius recurrerūt ad auxiliū regis pharaonis: ꝓpt̓ qd̓ dn̄s tradidit eos in manu nabucho. qui templū deſtruxit. hmōi tangit̉ in ꝟſu. xvij. qui incipit. adhuc ſubſiſteremꝰ defecerūt oculi no ſtri ad auxiliū noſtrū vanū: reſpiceremꝰ attenti ad genteꝫ que ſaluare nos poterat. In ꝟſu. xviij. deſcribit̉ qualiter ipſis ſic p̄ſtolātibꝰ: egy ptijs venientibus: finis venit obſidionis eoꝝ capti ſūt. vn̄ incipit verſus ille. Lubricauerūt veſtigia noſtra. In verſu vero. xix. oſtenditur nec potuerunt fugientes de ciuitate peruenire vſqꝫ in egyptuꝫ: vnde ſubdit. Uelociores fuerūt perſecutores noſtri aquilis celi. Tercia ꝟo cau ſa deſolationis templi fuit mors interfectio hieſu chriſti que tangitur in verſu. xx. qui incipit. Spūs oris noſtri chriſtus dn̄s captus eſt in pec catis noſtris. qͣꝫuis em̄ aliqui iudeoꝝ intelligūt hunc verſiculum de io­ſia qui interfectus eſt a pharaone nechao. alij vero de ſedechia qui egreſ ſus de ciuitate voluit fugere in egyptum: quem perſecutus eſt chaldeo­ exercitus cōprehendit in deſerto hiericho: tamen non poteſt intelli gi ad lr̄am de illis: cum quilibet iſtoꝝ captus fuit in peccatis ſuis. Ioſi­as quideꝫ: quia non obediuit vero ꝓphete ex ore dn̄i: vt dicitur in libro Eſdre. Sedechias autem: qꝛ non obediuit verbis Hieremie: nec ſerua­uit iuramentū quo ſe aſtrinxerat cum rege chaldeoꝝ. Et idcirco dicitur lr̄aliter non poſſe iſta intelligi niſi de dn̄o hieſu chriſto: vnde que dicun tur a. xij. verſu: deinceps habent referri ad mortem eius in quam con­ſpirauerūt ſcꝫ ſacerdotes ꝓphete: hoc eſt legis doctores ſcribe. vn­de etiam de iudeis verificatur poſt mortem chriſti prefatus verſus qui dicit. Facies dn̄i diuiſit eos: non addet vt reſpiciat eos. Poſt captiuita tem em̄ chaldeoꝝ deus reſpexit eos in terraꝫ ſuā reduxit: ſed poſt mor tem chriſti deſpexit eos: ſicut eſt hodie. Item ſi bene attendantur predi­cta verba.ſ. Spiritus oris noſtri chriſtus: proprie intelligūtur de chri­ſto: qui ẜm diuinam naturā inſpirauit in faciem primi hominis ſpiracu lum vite Gene. capl̓o. ij. quod pertinet ad eſſe nature hominis. De ipſo ēt legitur Io. cap̄. xx. Inſufflauit in eos dicens. Accipite ſpiritū ſanctū quod pertinet ad eſſe gratie: ſic ẜꝫ predictas conſiderationes proprie dicitur de chriſto deo homine. Spiritus oris noſtri. non autem de ali quo alio puro homine. Item qd̓ ſequitur. Gaude letare filia edom. prie videtur intelligendum de illa idumea que eſt ſynagoga iudeorum ꝓcurantium morteꝫ chriſti: ꝓut fuit declaratū in additione ſupra eſaiā xxxiiij. de illa em̄ poteſt intelligi qd̓ in lr̄a dicitur. Que habitas in terra hus ⁊c̄. hus em̄ interpretatur conſilium. vnde de iſta idumea dicitur ſu­pra Eſaie. xxxiiij. capi. conſilium iniuit contra chriſtuꝫ. Si emi in hoc loco idumea intelligeretur de illa que deſcendit ab eſau ẜm carnē: hus de illa natione que deſcendit a nachor: ſic falſum eſſet dicere idumea habitabat in terra hus: nam idumea hus ſunt diuerſe nationes in di­uerſis regionibus habitantes. Deinde ſequit̉ tercia pars vltima iſti us lamentationis in qua ꝓpheta aſpicit predicit futuram cōſolatio­nem de cōuerſione iudeoꝝ poſtqͣꝫ introibit plenitudo. vel de reditu eoꝝ de captiuitate babylonica. Et primo ironice loquitur contra natiōes vi cinas idumeos dicens: verſu. xxi. Gaude letare filia edom que ha­bitas in terra hus. quod intelligitur per antiphraſim quādam ironiā Secūdo vero conſolatur iudeos: vel de regreſſiōe de captiuitate baby lonis: vel potius lr̄alius de cōuerſione eorum ad fidem hieſu chriſti: que erit in fine ſeculi: hoc in verſu. xxij. vlti. Completa eſt iniquitas tua filia ſyon: addet vltra vt tranſmigret te. Conſtat em̄ ad lr̄aꝫ intelligi non poteſt de captiuitate babylonica. Iudei em̄ de hac reuerſi captiuati ſunt per romanos trāſmigrati diſperſi: ꝓpter hoc referē da ſunt hec ad finē ſeculi ſicut dictū eſt. Et in hoc lamentatio qͣrta finit̉. Additio. In ca. v. Recordare. Ltimo ſequitur oratio hieremie ꝓphete populo trāſmigrato diuiditur in octo partes principales. In prima nāqꝫ ad mo­dum bene orantis deuote: inuocat ad ſe excitat diuinam miſeratiōeꝫ pietatem dicens. Recordare dn̄e quid acciderit nobis. Scd̓o vero narrat reſerat ſuam vilitatē infelicitatē afflictioneꝫ: qͣꝫtum ad amiſſionē poſſeſſionū dicens. Hereditas noſtra verſa eſt ad extraneos: quo ad amiſſionē amicoꝝ ſubdens. Pupilli facti ſumꝰ abſqꝫ patre. ad amiſſionē cibariorū addēs. Aquā noſtrā pecunia bibimus: quo ad amiſſionem libertatis ſubdēſ Ceruicibus noſtris minabimur: quo ad parētes ſubdēs. Pa tres noſtri peccauerūt ſunt. quo ad amiſſionē poteſtatꝭ­auctoritatis ſubdēs. Serui dn̄ati ſunt noſtri. quo ad amiſſio pacis ſecuritatis addēs. In manibus noſtris. ad amiſ ſionē pulchrytudinis ſanitatis ꝯcludēs. Pellis noſtra quaſi clibanus exuſta eſt. Tercio vero recitat aduerſarioꝝ multiplicem iniquitatem abuſionem: qua abuſi ſunt in captiuitate: vt ex deus magis ad miſericordiam ꝓuocaretur. hoc facit ibi. Mu lieres in ſyon humiliauerunt: virgines in ciuitatibus iuda. de inde vero maliciam crudelitatem ſubdēs. Principes manulſu­ſpenſi ſunt facies ſenum non erubuerunt. deinde vero ipſorū ne quitiā feditatē ſubdēs. Adoleſcētibꝰ īpudice a buſi ſūt. Quar to vero ꝓpheta deplorat priſtinā dignitatē priſtinā cōſolatio : quia defecit ſapiētia ſcientia: leticia excellētia que ꝯſue uerat eſſe in hierl̓m: qͣꝫtum ad ſapientiaꝫ dicit. Senes defecerūt de portis: qͣꝫtum ad leticiam ſubdit. Iuuenes de choro pſallen­tiū: qͣꝫtū ad excellentiam cōcludit. Cecidit coronacapitis noſtri. Quinto vero ꝓpheta explicat ſuā iniquitatē cōfitetur iuſtam punitōeꝫ: ibi. Ue nob̓ qꝛ peccauimꝰ: ꝓpterea meſtū ſcm̄ ē corno ſtrū. Sexto vero laudat predicat diuinā durationē ibi. Tu au teꝫ dn̄e ineternū permanebis. Septimo vero implorat dei beni gnitatem petit ſui reditus ſue conuerſionis accelerationem reditus quidem vel babylonica captiuitate in hieruſalem: vel potius melius de incredulitate ad hieſu chriſti fidem hoc fa­cit ibi. Quare imperpetuum obliuiſceris noſtri. Sequitur. Con uerte nos dn̄e ad te cōuertemur. Octauo vltimo intuetur et cernit diuinam ſeueritatem: et per cōſequens aliqualem dilatio­nem exauditionis de hoc petit ita celeriter impleri cōcludens Sed ijciens repuliſti nos: iratus es contra nos vehementer. et in hoc treni hieremie finiunt̉. Expliciunt additiones Pauli epiſcopi Burgen̄. ſuperlibrū Trenorum Hieremie.