Liber ria ſeu poteſtate. Itē Eſaie qͥnqͣgeſimoſecūdo dicit̉ de xp̄o. Ecce intelli get ſeruus meꝰ ⁊c̄. qd̓ ītelligit̉ de xp̄o etiā ẜm hebreos antiquos: ⁊ etiaꝫ totū capl̓m ſequēs: ſicut ibidē fuit dictū ⁊ ibi ſubdit̉ de ipſo. Inglorius erit inter viros aſpectꝰ eius: ⁊ ibidē ſubdit̉. Et deſiderauimꝰ eū deſpectū ⁊ nouiſſimū viroꝝ: virū dolorū ⁊ ſcientē infirmitatē ⁊ qͣſi abſcōditꝰ vultus eius ⁊ deſpectꝰ. ⁊ poſtea Sicut ouis ad occiſionē ducet̉ ⁊cͣ. Ex qͥbꝰ ptꝫ ꝙ primus aduentꝰ meſſie nō fuit p̄nunciatꝰ futurꝰ in ptāte ⁊ gloria: ſꝫ humilitate ⁊ pauꝑtate magna: nec ad tꝑaliter regnandū ſed ad patiēdū ⁊ ꝑ ſuā paſſionē nos miſericorditer redimendū. Un̄ ibidem dicit̉. Ipſe aūt vulneratꝰ eſt ꝓpter iniqͥtates nr̄as: attritꝰ eſt ꝓpter ſcelera noſtra: di ſciplina pacis noſtre ſuꝑ eū: ⁊ liuore eius ſanati ſumꝰ. Qd̓ aūt dicunt iu dei ꝙ meſſias in aduētu ſuo edificabit eis tēplū materiale ſicut p̄dicitur ab ezechiele. ⁊ ex hͦ ſumūt argumentū ꝯͣ nos ad ꝓbandū: ꝙ Ieſus naza renus nō fuit meſſias verus. qꝛ nō edificauit tēplū ſicut ꝑ ꝓphetas fuerat ꝓmiſſuꝫ: nō vꝫ. qꝛ ꝓphete magꝭ dicūt ꝯͣriū. Naꝫ Aggei ſcd̓o in aucͣte ſuꝑius allegata dicit̉ de tēplo ꝑ zorobabel inchoato. Magna erit gl̓ia domꝰ iſtiꝰ nouiſſime. Ex qͦ ptꝫ ꝙ nō eſt alia materialiter edificāda ꝑ meſ ſiam. Nā iſta de qua loquit̉ ꝓpheta nō eſſet nouiſſima. Iteꝫ Hieremie iij. dr̄ de aduētu xp̄i pͥmo. Aſſumā vos vnū de ciuitate ⁊ duos de cogna tione ⁊ introducā vos inſyon. In qͦ p̄dixit ꝓpheta paucos valde de iu deis reſpectiue ad fidē catholicā ꝯuertendos. ⁊ ſubdit̉ ibidē. In diebꝰ illis dicit dn̄s. Nō dicent vltra archa teſtamēti dn̄i: nec aſcendet ſuꝑ cor nec recordabit̉ illiꝰ: nec viſitabit̉ nec fiet vltra. Nūc aūt ita eſt ꝙ taberna culū moyſi fuit factū ad reponēdū archā teſtamenti dn̄i. vt patet Exodi xxv. Et ſimilit̓ tēplū Salomonis ad hoc fuit factū. vt ptꝫ in pluribus lo cis ſcd̓o ⁊ tertio Regū. ⁊ ſcd̓o paralipomenon. Et iō ſi archa vltra nō fiet. ꝑ ꝯn̄s nec tēplū: ꝓpter qd̓ iudei vt ꝯſequēter dicāt: ſicut dicūt ꝙ meſſias in aduentu ſuo edificabit eis materiale tēplū: ſic reſtituet eis archā teſtamēti ꝓpiciatoriū ⁊ cetera ꝑtinētia ad veteris legis cultū. Cū igitur Hiercmias ꝓph̓a dicat ꝙ archa materialis teſtamēti nō fiet vltͣ nec erit in recordatione vel memoria.ſ. ad ꝯſtruendū: ꝑ ꝯſequēs p̄dixit tēplū ma teriale vlteriꝰ nō reedificandū. Itē ad hoc pōt induci qd̓ dicit̉ Hieremie vij. Nolite ꝯfidere in verbis mendacij dicētes. Tēplū dn̄i tēplū dn̄i tem plū dn̄i eſt. In hebreo hr̄. Tēplū dn̄i tēplū dn̄i templū dn̄i tria in plurali qͣſi diceret mēdaciū eſt dicere: ꝙ tria tēpla ſint ſucceſſiue edificāda. Et iō poſt tēplū Salomonis qd̓ fuit primū: ⁊ tēplū ꝑ zorobabel inchoatuꝫ: ⁊ ꝑ romanos deſtructū qd̓ fuit ſcd̓ꝫ: nō reedificabit̉ iudeis tertiū. Argumē tū aūt de ieſu nazareno nō vꝫ. qꝛ tēplū ꝑ ipſum edificatū eſt eccl̓ia ſiue cō gregatio fideliū in fide charitate formata q̄ eſt ſpūale tēplū. de cuius edi ficatione dicit Matheꝰ. xvi. Suꝑ hāc petrā edificabo eccl̓iam meā. Ca uillationes aūt iudeoꝝ ꝑ quas nitūt̉ ſcripturas veteris teſtamenti p̄alle gatas ꝑuertere ꝓpter ꝓlixitatē vitandā hic omitto: qꝛ illas poſui diffuſe in qͣdā qōne de quolibet: de qͣ ſupͣ mentionē feci. ⁊ qꝛ cauillatōnes illas exponēdo libros veteris teſtamēti replicaui ſaltē ꝓ magna ꝑte in locis in quibꝰ exponunt̉ aucͣtes p̄dicte. Expōnem vltime viſionis Ezechielis ex cā exponendā reſeruaui poſt expoſitionē librorū oīm veteris ac noui to Opinio catholicorum. ſtamenti. Eprobatis dictis hebreoꝝ ẜm gr̄am a dn̄o mihi datā. ꝯſequēter videndū eſt qͥd de viſione p̄dicta dixerūt doctores catholici: ⁊ ſūt tres modi dicendi. Nā aliqͥ vt beatꝰ Hieronymus ⁊ beatꝰ Gregoriꝰ di xerūt. ꝑ viſionē Ezechielis imaginariā edificationē eccl̓ie in ſacramētis ⁊ moribꝰ eſſe ſignatā. ⁊ hunc ſenſuꝫ in exponēdo ſecuti ſunt: expoſitionē imaginarie viſionis ꝓut ſuꝑius eſt deſcripta: qͣſi totaliter dimittētes: cū tn̄ ab illa ſit inchoandū. ſicut dictū fuit ſup̄ in principio qͣdrageſimi capi tuli. Dicit etiā vlteriꝰ beatus Gregoriꝰ homelia pͥma ſuꝑ hāc viſionē ꝙ ille ſenſus viſionis imaginarie eſt totaliter relinquēdꝰ: eo ꝙ viſio illa co tinet incōpoſſibilia: qd̓ arguit ex eo ꝙ dicit̉ ſup̄ quadrageſimo capitulo Et menſus eſt latitudinē edificij calamo vno. ꝑ hoc autē ꝙ dicit edificij abſolute: loqͥtur de toto edificio ẜm Greg. ⁊ poſtea ſubdit̉. Et mēſus ē portā a tecto thalami vſqꝫ ad tectū eius: latitudinē. xxv. cubitorū ⁊ fecit frontes ꝑ. lx. cubitos Ex qͥbus ſic arguit. Frontes ſunt in porta: ⁊ porta in edificio. ⁊ ſic maiꝰ cōtinet̉ in minori.ſ. lx. cubiti in. xxv. ⁊. xxv. in vno. hͦ aūt eſt īpoſſibile: gͦ ⁊c̄. Dicit etiā ꝙ hoc factū eſt ex ordinatiōe diuina. vt legentes dictā viſionē relicto ſenſu imaginario tanqͣꝫ nullo: myſticū q̄rerent intellectū. ſꝫ magiſter Richardꝰ de ſcō victore reputans in hoc dictū Gregorij minus verū proceſſit qͣſi via oppoſita: declarās in expōne ſua poſſibilitatē totius edificij ſuꝑius deſcripti de ſenſu alio nihil dicēdo. ſi aūt alibi de hͦ aliqͥd dicit ignoro. ſoluit aūt argumentū beati Gregorij ꝑ hͦ ꝙ oīa tēpli edificia ſimul ſūpta dicunt̉ vnū edificium et nihilominus quodlibet dici per ſe poteſt vnū edificiū ſicut totū maneriū regis pariſiꝰ dicit̉ domꝰ regia: ⁊ tn̄ ſunt ibi multe domꝰ.ſ. palatiū: camera cauſarum capella ⁊ ſic de alijs. ⁊ ideo cum dicit̉ ſupra. xl. ca. Et mēſus eſt hꝫ titudinē edificij calamo vno ⁊cͣ. edificiū ibi accipit̉ ꝓ muro exterio ri ẜm aliquos: vel ꝓ domūcula ſup̄ portā edificata. ẜm alios vt di ctū fuit ibidē. Dn̄s hugo cardinalis ꝓceſſit qͣſi media via declarans poſſibilitatē edificij imaginarie viſi: ⁊ cū hͦ de edificio ecclio ꝑ aliqͣ loca īmiſcuit: hͦ tn̄ fecit incōplete ⁊ etiā interciſe: eandē etiaꝫ ſnīam ſub diuerſis ſil̓itudinibꝰ pluries repetendo: ⁊ ꝓpter eaudeꝫ cām expō beati Gregorij vr̄ minꝰ apta. nā ꝑ montē ſupͣ quē ꝓphe ta dr̄ dimiſſus ſupra. xl. ca. dicit ſignari xp̄m. Itē ꝑ virū mēſurantē edificiū. Itē ꝑ portā et etiā alia plura. lꝫ aūt dictū beati Grego rij nō intendā in aliquo reprobare: tn̄ aliqͥbus videret̉ cōueniētius exponi viſio p̄dicta ſi ꝑ diuerſas ꝑtes ⁊ ſil̓itudines ſignificarent̉ diuerſa. Itē beatus gregoriꝰ de dicta viſione expoſuit tm̄ primuꝫ capl̓m.ſ. xl. et adhuc incōplete. nā illo tꝑe obſeſſa fuit romana ciuitas: ⁊ multum afflicta: ꝓpter qd̓ ſe excuſat de vlteriori ꝓſecutione ibi terminans dicte viſionis expōem: decē tn̄ homelias ꝯtinenteꝫ Poſt capitulū.xlviij. in myſticatione vbi dicit̉ in poſtilla. Nā aliqͣ vt beatus Hieronymus. Additio. Irca plurima q̄ cōtinent̉ in ꝓphetia Ezechielis duo ſunt ꝯſideranda. Unū eſt ꝙ inter ceteros ꝓphetas iſte pluribꝰ vtit̉ parabolis. vt pꝫ in ꝓceſſu ſue ꝓphetie in qͣ qͣꝫ plurimas meta phoras īducit: vn̄ ip̄e deo dicebat ſup̄ capitulo. xx. A a a dn̄e deipſi dicūt de me. Nūqͥd non ꝑ parabolas loqͥtur iſte. qͣſi dicerent. Oēs ſermones illiꝰ ſunt parabolici. ex qͣ cōſideratione hr̄ ꝙ iſtexi ſiones edificatōnum qͣs Ezechiel tradit cōiter ſunt methaphorice intelligende. et iō ꝓceſſus Gregorij exponētis hmōi viſiones cēſe ri dꝫ ꝓprius ⁊ lr̄alis ẜm modū loquēdi ipſius ꝓphete. ſicut ī his parabolice dicunt̉ ſenſus lr̄alis eſt. nō ille qͥ ꝑ lr̄am ſignificat̉. ſꝫ qͥ ꝑ res ipſas qͣs littera ſignificat intelligit̉. ꝓut dictū eſt in ꝓlogo ſuper Geneſim. Scd̓m eſt ꝙ hic ꝓph̓a aliqͣ ꝓponebat ꝑ modū p̄cepti q̄ tn̄ nō debēt intelligi vt p̄cepta.ſ. vt imponant neceſſitatem obẜuandi. ſꝫ qͣſi cōſilia q̄ nō habēt vim obligandi ad penā ſi nō f uent̉. vn̄ fup̄ ca. xlv. dicit̉. Hec dicit dn̄s deus in pͦ mēſe: in prima menſis ſumes vitulū de armēto īmaculatū et exꝑiabis ſanctuariū ⁊cͣ. Et ſil̓r ponit aliqͣ circa ſacerdotes et circa principes in ſacrificijs et ornamētis et ingreſſu tēpli et alijs: q̄ ſi intelligerent̉ vt p̄cepta: eſſet manifeſte ꝯͣ illud qd̓ legit̉ Deūt̓. iiij. Nō addetꝭ ad ꝟbuꝫ qd̓ loquor vobis nec auferetis ex eo. vn̄ in veteri teſtō ſicut nullus potuit auferre aliqd̓ p̄ceptū de his q̄ deꝰ p̄cipiebat ꝑ moyſem ita nullus poterat addere aliqd̓ p̄ceptū vltra illa: ⁊ ſimiliter poſſet di ci de edificatione tēpli et ciuitatis h̓ ꝓpoſita qd̓ ſignificabat reedi ficationē tēpli aliqn̄ neceſſario fienda: ẜm edificationē q̄ de conſilio ꝓphetico fieri debebat ꝓpter ſanctificationē ſpūaleꝫ illiꝰ edifi cij quā ꝓph̓a principalit̓ intendebat. Et notandū ꝙ p̄dicte conſi derationes q̄ in hac lr̄a: vt pꝫ fundant̉ ſunt valide ad euacuāda argumēta iudeoꝝ: q̄ ex his viſionibꝰ Ezechielis cōiter ſumūt. que qͥdē argumēta credūt eſſe efficaciſſima ꝯͣ nos qͥ xp̄m iam veniſſe cō fitemur. cū tn̄ p̄dicta nō fuerūt hactenꝰ ꝯpleta nec ꝓfitemur ipſa cō plenda. ſꝫ p̄dictis cōſideratis pꝫ manifeſte: ꝙ iſta poſſent ⁊ debēt intelligi parabolice dicta ſeu ꝑ modū conſilij: non autem precepti. vt dictū eſt. Expoſitio viſionis imaginarie ẜm poſtillatorem. Is igit̉ p̄miſſis intendo dicere qͥd mihi vr̄ de ſignificato vi ſionis imaginarie: nō tn̄ ad ſatiſfactionē mihi vel alijs: cuꝫ reſpectu p̄cedentiū doctoꝝ ſim nulliꝰ momēti: ſꝫ ad excitādū aīos ſtudioſorū ⁊ deuotoꝝ: vt per exercitiū ſtudij et or̄onis q̄rant dicte viſionis intellectū: ab eo qͥ ſua miſteria reuelat humilibꝰ et deuotꝭ et abſcondit a prudentibꝰ et ſapientibꝰ in oculis ſuis. Credo nāqͣꝫ ꝙ nullꝰ poſſit dictā viſionē ſufficienter exponere niſi hoc habuerit ex diuina reuelatione. Dico igit̉ ꝙ ſignificatū ſupͣſcripte viſionis pōt dupliciter accipi. vno mō vt ꝑ illā ſignificet̉ reedificatio tēpli materialis poſt reditū babylonice captiuitatꝭ. nō tn̄ illo mō quo di xerunt antiqui iudei quē ſupra reprobaui. alio mō ꝙ ꝑ illa ſigniſi cetur edificiū eccleſie ꝑ xp̄m ſaluatorē noſtrū. ſicut coiter dicunt do ctores catholici. Ad euidentiā primi modi cōſiderandū ꝙ frequeter in ſcriptura ſacra. ⁊ maxime veteris teſtamēti ꝓmiſſiones diui ne de bonis futuris: et cōminationes de penis infligendis: intelllgunt̉ ſub cōditione: lꝫ ſcribant̉ abſolute. De ꝓmiſſionibꝰ autpꝫ p Regū ſcd̓o capl̓o vbi dicit̉. Uenit aūt vir dei ad heli: et ait ad euꝫ hec dicit dn̄s. Nunqͥd non aꝑte reuelatꝰ ſum domui pr̄is tui: cū ei ſet in egypto in domo pharaonis: ⁊ elegi euꝫ ex oībꝰ tribubꝰ iſraei mihi in ſacerdotē.ſ. ſummū. vt pꝫ ꝑ lr̄am ſequētē. ⁊ poſtea ſubditut
zum Hauptmenü