Seite
Trcuon Incipiūt treni.i. lamentatiōes hieremie q̄ cynoth hebraice inſcri buntur. Aleph. Uomodoª ſedet ſola ciuitasᵇ plena qͥ ppl̓o. Factaᶜ ē qͣſi vidua dn̄aª gētiuꝫ: princepsᵉ ꝓuincia­rū factaⁱ ē ſub tributo. Beth. Plo rāsᵍ plorauit inʰ nocte: ⁊ⁱ lachry­me eiꝰ in maxillis eiꝰ. Nōᵏ ē ꝗ ꝯſo let̉ eā: ex oībꝰ charis eiꝰ. Oēs ami ci eiꝰ ſpreuerūt eā: ⁊ facti ſūt ei ini­mici. Gymel. Migrauitᵗ iudaſ ꝓ pter afflictionē ⁊ multitudinē ſerui tutis habitauitᵐ inter gentes nec inuenit requiē. Oēs ꝑſecutores eiꝰ apprehēderūt eā interᵖ anguſti­as. Deleth. Uieq ſyon lugētᶠ: eo ꝙ non ſint qui veniant ad ſolēnita Incipit poſtilla magiſtri Nicolai de lyra ſuꝑ libruꝫ trenoꝝ qͦ apud hebreos vocat̉ cynoth i. lamētationes cum additionibus Capitulum.i. Pauli ep̄i burgen̄. Uomodo ſedet. In precedētibꝰ huiꝰ libri ꝓpheta­uit hierenias deſtructionē hierl̓ꝫ futurā. Hic ꝯn̄ter de­plo­rat eā iam factam quia vidit ſuam ꝓphetiā ꝯpletaꝫ Circa qd̓ ſciēduꝫ ꝙ ſingulis ꝟſibꝰ lr̄e hebraice p̄po­nūtur ẜm ordineꝫ alphabeti. Et di­cūt aliqͥ ꝙ p̄poſi te ſunt ad ſignan dū ſnīaꝫ ꝟſuū qui bus p̄ponūt̉: ⁊ ſic ex interp̄tatiōibꝰ lr̄aꝝ ꝓcedunt ad expoſitionē ꝟſuū Sꝫ hoc nō vr̄ bn̄ dictuꝫ. pͥmo quia hebrei qͦꝝ ſūt iſte lr̄e: ⁊ ꝑ ꝯn̄s virtu tē eaꝝ debent ma gis cognoſce̓: ni­hil tale dicunt. ſe cundo: qꝛ lr̄a ꝑ ſe ſūpta vt lr̄a ē: nul lā hꝫ ſignificatio nē: nec ꝑ ꝯn̄s īter pretationē: lꝫ ali­qua lr̄a vt eſt di ctio aliquid ſignificet: ſicut apud latinos hec lr̄a a ꝓutē prepoſi tio ſignificat ſine. ſi ergo ex iſta ſignificatiōe aliqͥs vellet ꝓcedere ad exponēdū virtutē ipſiꝰ a: ꝓut ē lr̄a: vel ſcripturā ꝑ a incipiētē eēt manifeſta eqͥuocatio. Itē iſti imagināt̉ ꝙ iſte lr̄e nō ſint de in tegritate ꝟſuū: ſꝫ qͣſi qͥdā tituli eis p̄poſiti: qd̓ nō ē veꝝ: qꝛ ſic ſūt de integritate ꝟſuū in hebreo: ſicut apud nos ī illo hymno. A ſo lis ortꝰ cardine ⁊cͣ. lr̄e latine incipiendo ab a vſqꝫ ad gͦ incluſiue ſunt de integritate ꝟſuū: qꝛ pͥmꝰ incipit ꝑ a: a ſol̓ ortꝰ ⁊c̄. ſcd̓s ꝑ b beatꝰ auctor ſeculi ⁊c̄. ⁊ ſic ꝯn̄r vſqꝫ ad g. ⁊ eodē mō ē h̓ d̓ lr̄is he braicꝭ ī heb̓. ſꝫ trāſlator nō potuit ī latino ſeruare ordinē lr̄aꝝ lati naꝝ in pͥncipijs verſuuꝫ: qꝛ pͥma dictio in hebreo ꝓ qua traſferi quō: incipit ꝑ aleph: ⁊ qūo: incipit ꝑ q ⁊ iō ſingul̓ ꝟſibꝰ p̄poſuit ſeꝑatiꝫ lr̄as hebraicas ꝑ ordinē: nō ad ſignādū aliqͥd niſi ꝙ ꝑ ta les lr̄as incipiūt ꝟſus in hebreo: lamētatiōes em̄ iſte ſcripte ſūt metrice in hebreo: ⁊ tꝑe hieremie currebat modꝰ talis metrifican di aliquā materiā.ſ. ꝙ ꝟſus inciperēt ordinate a lr̄is alphabeti. Sciēdū etiā ꝙ hic nō ē q̄rēdꝰ ꝓceſſus artis ſꝫ magis dolētis ⁊ ꝯquerētis qͥ lamentās aliqd̓ factū idē frequēter repetit ſub alijs verbis: ſicut mater lamētās filiū mortuū aliqn̄ noīat ip̄m ꝓprio noīe: aliqn̄ noīat eū cor ſuū: aliqn̄ vitā ſuā: ⁊ ſic d̓ alijs. ⁊ freque ter de vna ꝑſona trāſit ad aliā magis ẜm motū affectiōis qͣꝫ ẜm ordinē rōnis. Preterea ſub noīe ciuitatū vel locoꝝ intelligit̉ po­pulus ibi pͥus habitās. ⁊ ſic d̓r ciuitas vel locꝰ deſolari vel flere: ꝓ deſolatiōe ⁊ fletu ppl̓i. His igit̉ p̄miſſis hec ꝑs libri hieremie que apud hebreos cynoth vocat̉.i. lamētatōes. in duas ꝑtes di uidit̉: qꝛ pͥmo ponit̉ hieremie lamētatio. ſcd̓o eiuſdē or̄o. v. capl̓o Prima diuidit̉ in quatuor ꝑtes ẜm quadruplex alphabetum he braicū ẜm ꝙ lamētatiōes iſte metrice ſcribūt̉: ⁊ hͦ in quatuor ca. ⁊ hͦ mō pn̄s capitulū poſſet diuidi in. xxij. ꝑtes ẜm numeꝝ lr̄aꝝ: ſꝫ nō ē vis: qꝛ ſic̄ demn̄ e iſte lr̄e nō ponūt̉ h̓ ad ſenſū lr̄alē deſignā du. Dicit ergo. a Qūo ſedet ſola.i. habitatoribꝰ ſuis pͥuata. b Ciuitas plena ppl̓o. an̄qͣꝫ eēt deſtructa. c Facta ē qͣi vidua i. dignitate regni ⁊ ſacerdotij orbata. d Dn̄a gētiū.i. que fuit dn̄a gētiū: maxīe tꝑe dd̓ ⁊ ſalomōis qͥ ml̓tas gētes aliēigēas ſibi ſubiecerūt: vt hr̄. ij. Reg. ⁊. iij. ⁊ ad idē ꝑtinet qd̓ ſubdit̉. e Prī ceps ꝓuinciaꝝ.ſ. tēporibꝰ dictis. f Facta ē ſub tributo. regis dabylonis. g Plorans plorauit. per hanc reduplicationē in tē. Oēsᶜ porte eiꝰ deſtructe: ſacer­dotesᵘ eiꝰ gementes. Uirgines eiꝰ ſcalide ⁊ʸ ipſa oppreſſa amaritu dine. He. Factiᶻ ſūt hoſtes eiꝰ in capite inimiciᶻ eiꝰ locupletati ſunt: qꝛ dn̄s locutus ē ſuꝑ eā ꝓpter ml̓. titudineꝫ iniquitatū eius. Paruu­liª eius ductiᵇ ſunt in captiuitateꝫ: anteᶜ faciem tribulātis. Uau. Et egreſſus eſt a filia ſyon: oīsᵉ decor eius. Factiᶠ ſunt principes eiꝰ ve­lut arietes nōᵍ inuenientes paſcua ⁊ʰ abierūt abſqꝫ fortitudine ante facieꝫ ſubſcquētis. Zai. Recorda taᵏ eſt hierl̓m dieꝝ afflictiōis ſue: ⁊ p̄uaricatōis oīmⁱ deſiderabiliū ſuo rū q̄ᵐ habuerat a diebꝰ antiꝗs cuꝫ caderet ppl̓s eiꝰ in manu hoſtili: ⁊ nō eēt auxiliator. Uiderūtᵇ eā ho ſtes: ⁊ᵖ deriſer̄t ſabb̓a eiꝰ. Heth. telligitur fletus habūdantia. h In nocte.i. tēpore tribulatōis ⁊ an­guſtie qd̓ dicit̉ nox. i Et lachryme eius in maxillis eius. per hoc de­ſignatur cōtinuatio ⁊ diuturnitas fletus. k Nō eſt qui cōſoletur ⁊c̄. qui populi iudeis cōfederati vt egyptij ⁊ ſyri ⁊ aliqui alij in neceſſitate eam reliquerunt: ⁊ nō ſolum reliquerunt ſed etiam chaldeis eoruꝫ aduer ſarijs fauerunt: ideo ſub ditur. Oēs amici eiꝰ ⁊c̄. l Migrauit iudas ꝓpt̓ afflictionē ⁊ multitudinē ſeruitutis. ſicut.n. fuit di­ctū capitulo precedenti il los trāſtulerūt chaldei qͥ ꝓpter robur corporis vel induſtriam artis poterāt eis ſeruire: alios dimittē­tes ꝓ cultura terre. m Habitauit inter gen­tes. populus in babylo­nem ductus. n Nec inuenit requiem. quia laboribus duris af fligebatur. o Omnes perſecutores eius apprehenderūt eaꝫ. i. hieruſalem. Inter anguſtias.ſ. fa mis ⁊ mortalitatis q̄ pre ualuerāt in ciuitate quā­do fuit capta vt dictū eſt ſupra. Rabi ſalomon ex­pōit. Inter anguſtias.ſ. viaꝝ vbi capiebātur fugi­entes: quia nō potuerat diuertere. q Uie ſyon. Hic conuer tit ſe ad lamentandū templi deſtructionem: quod erat in monte ſyon̄: cū dicitur. q Uie ſyon. ſcilicet per quas populus veniebat ad templuꝫ de locis exterioribus. r Lugent. hoc dicitur metaphorice: ſicut dice­bantur gaudere in populi multitudine. vnde in hebreo habetur. Uie ſy­on hetboſe. quia nullus tranſibat per eas. s Eo ꝙ nō ſint qui veni­ant ad ſolēnitatem. id eſt ad ſolēnitates: quia ponitur ſingulare ꝓ plu­rali: ſicut frequēter fit in ſcriptura veteris ac noui teſtamenti. ter em̄ in an no debebat populus comparere in templo. ſcꝫ in paſchate: penthecoſte ⁊ feſto tabernaculoꝝ Exodi. xxiij. ſed deſtructo templo ⁊ ppl̓o captiua­to nullus veniebat. t Omnes porte eius deſtructe. quia a chaldeis incenſe: vt dictū eſt ſupra. v Sacerdotes eius gemētes. quia aliqui fuerunt occiſi: ⁊ ceteri in captiuitatē ducti. x Uirgines eius ſqualide i. deformate ex fame ⁊ labore. y Et ipſa oppreſſa amaritudine.i. non potens inde reſurgere: ſicut qui oppreſſus eſt importabili pondere. Facti ſunt hoſtes eius in capite. quia ante erant in cauda. Inimici eius locupletati ſunt. de bonis que erāt in hieruſalē ⁊ iudea quia tamen hoc factū ē ex diuina iuſticia: ſubditur. Quia dn̄s locutꝰ eſt ſuper eam ⁊c̄. a Paruuli eius. qui ẜm leges belli nō debebāt occidi. Ducti ſunt in captiuitatē. vt creſcentes ſeruirent chaldeis. c Ante faciem tribulātis.i. ducentis eos ad tribulationē: illi em̄ qui du cunt captiuos faciūt eos ire ante ſe ⁊ non poſt. d Et egreſſus eſt a fi lia ſyon.i. a hieruſalē que dicit̉ filia ſyon: eo ꝙ ciuitas ꝓtegebat̉ a tēplo ⁊ regia domo que erant in monte ſyon ſicut filia ꝓtegitur a matre. e Omnis decor eius. ſcꝫ regnū ⁊ ſacerdotiū: ideo ſequitur. f Facti ſunt principes eius velut arietes. inſenſati. g Non inuenientes pa­ſcua. fame afflicti. h Et abierunt abſqꝫ fortitudine. non potentes in aliquo reſiſtere. i Ante faciē ſubſequētis.i. in captiuitate ducentis. k Recordata ē hierl̓m die. afflic. ſue. ⁊ p̄ua. cōſiderās ꝙ illa afflictio me­rito ſibi venerat ꝓpter peccata ſua preterita. l Omnium deſiderabi­lium ſuoꝝ. in diuinis cōdeſcenſionibus ſibi factis ad votum. m Que habuerat a diebus antiquis. id eſt a tempore moyſi quo deus pauit populum illum cibo celeſti. xl. annis: ⁊ multa alia beneficia contu lit ei. n Cum caderet populus eius in manu hoſtili. eadem eſt enim ſcientia contrarioꝝ: ⁊ ideo vnum oppoſitoruꝫ aliud ad memoriam redu cit: ⁊ etiam magis apparere facit: qꝛ oppoſita iuxta ſe poſita magis elu ceſcunt. o Uiderunt eā hoſtes. capta etiā exulatā. p Et deri. ſab bata eius.i. cultū dei iſrl̓: reputātes ꝙ ſaluare nō poterat ppl̓m illū: ſꝫ hͦ O ij