Exodi. cōcepit et peperit filiū: et uidens eum elegantē abſconditᵗ tribus menſibus. Cūqꝫᵇ iaꝫ celare non poſſet: ſumpſitͤ fiſcellam ſcirpeamᶠ etᵍ liniuit eam bitumine ac pice: poſuitqꝫ intus infantulum etʰ expoſuit eum in carecto ripe fluminis ſtanteⁱ ꝓcul ſorore eiꝰ: et cōſiderante euentū rei. Ecce autē deſcēdebat filia pharaonis vt lauaretur in flumine: et puelleᵏ eius gradiebātur per crepidi nem aluei. Que cum uidiſſet fiſcellam in papyrione miſit vnaꝫ e famulabus ſuis ⁊ allatam aperiens cernenſqꝫ in ea paruulum vagiētēᵐ: miſerta eius ait. Deⁿ infantibus hebreoꝝ eſt hic. Cui ſoror pueri. Uisº īquit vt vadā ⁊ voceꝫ tibi mulierem hebream mee. cxxx. annoꝝ ſunt. Et ſic patet ꝙ a natiuitate Iſaac vſqꝫ ad de ſcenſum in egyptum fluxerūt. cxc. anni. ⁊ ſic de. cccc. annis predictis remanent. ccx. anni. a quibus ſi ſubtrahātur. lxxx. anni. quos habebat Moyſes in exitu de egypto: vt p̄dictū eſt: remanēt. cxxx. anni qui fluxerūt a deſcēſu Iacob in egyptū vſqꝫ ad natiuitatē Moyſi. Ex quo ſequit̉ ꝙ Iochabeth fi lia Leui que ꝯpu tatur inter deſcendentes in egyptū cū iacob: in natiui tate moyſi ſi viue bat erat. cxxx. āno rū. ⁊ ſic tranſierat in ea tempus cōci piendi: qd̓ ⁊ concedunt hebrei: ſꝫ dicunt ꝙ miraculoſe factuꝫ ē ꝙ cō ciperet Moyſen ſicut ⁊ diuina reuelatione cōceptꝰ eſt. ſed hoc nō va let: qꝛ non ſolū d̓ Moyſe oportebat eos dicere mi raculū eſſe factuꝫ ſed etiam de ꝯceptu aarō ⁊ marie: qꝛ aaron tribꝰ annis tm̄ natus fuit ante moyſen: vt predictuꝫ eſt: ⁊ ſic iochabeth mater eiꝰ erat. cxxvij. annoꝝ quādo pepe rit aaron. Maria etiam ſoror Moyſi in natiuitate eius erat iuuen cula: vt dicitur in textu. ⁊ ſic ad plus habebat. xv. annos vel circiter: ⁊ ſic iochabeth mater eiꝰ erat. cxv. annoꝝ qn̄ eam peperit ẜm iſtos Ex quo patet ꝙ in omnibꝰ iſtis tranſierat tempus concipiēdi: maxime qꝛ Gen̄. xviij. ca. dicit̉ de ſara: ꝙ cuꝫ eſſet nonagenaria deſierant in ea fieri muliebria: nec poterat per naturā cōcipere in tali eta te: ⁊ multofortius idē eſt dicendū de iochabeth filia leui: que fuit per magnū tempus poſtea: ⁊ ideo complexio mulierū debilitata erat ⁊ etas breuiata erat. Propt̓ p̄dicta dicēdū ē ꝙ vxor amrā nō erat iochabeth de qua predictū eſt: ſed alia eiuſdē noīs. dicitur tn̄ filia leui in hebreo.i. de tribu eius ſicut elizabeth mater Iohānis baptiſte dicitur de filiabus Arron Luc.i. capi. de qua tamen cer tū eſt ꝙ eaꝫ Aaron non genuit. De glo. autem que inducta eſt ad contrarium nō eſt curandū: quia contrariatur textui manifeſte. dici tur em̄ infra. vi. ca. ꝙ amram accepit vxorem iochabeth patruelem ſuam. Patruelis autē alicuius dicitur filius vel filia auunculi ſui. patruelis em̄ eſt cōmunis generis. ⁊ ſic patet ꝙ non fuit filia leui: ſed filia vnius filioꝝ ſuorum: ⁊ cognata ipſius amram. Item ma trimonium cum amica erat illicitum ẜm ꝙ dicitur Leuitici. xx. Tur pitudinem amice tue non diſcooperies. ⁊ ſi dicat̉ ꝙ lex illa adhuc non erat data. Dicendū ꝙ ante legem multa que pertinent ad matrimonium fuerunt obſeruata: ſicut Gen̄. xxxviij. ca. dicitur ꝙ Iudas coniunxit Onan vxori fratris ſui defuncti: vt ſuſcitaret ei ſemen. ⁊ magis veriſimile eſt ꝙ tempore amraꝫ vitabatur matrimonium cū amica: ⁊ per cōſequens amram qui ſanctus homo erat: ta le matrimoniū non cōtraxit. c Abſcondit tribus mēſibus. ali que em̄ mulieres ſunt quarū impregnatio non multū apparet: nec partus earū per clamorem: maxime cum volunt celare ſicut fuit ī ꝓ poſito: ⁊ ideo potuit puerum in abſcondito ſeruare. d Cūqꝫ iam celare non poſſet. Contrariū videtur quia exquo ſer uauerat eum tribus menſibus: videtur ꝙ eadem ratione poſſꝫ eū vltra ſeruare. Dicenduꝫ ꝙ rex fecerat ſtatutum ꝙ in tribus menſibus ſemel ſcrutarētur egyptij domos hebreoꝝ: ne pueri eſſent abſconditi: ⁊ ideo non poterat celare vltra. Sed queritur vlteriꝰ quo modo ſaluauit Aaron: qui natus fuerat ante tribus annis. Dicen dum ꝙ adhuc non erat factum edictum regis: quando natus fuit que nutrire poſſit infātulū. Reſpondit. Uade. Perrexit puel la ⁊ vocauit matre ſuaꝫ. Ad quā locuta eſt filia pharaonis accipe ait pueruꝫ iſtum: et nutri mihi. Ego dabo tibi mercedem tuaꝫ. Suſcepit mulier ⁊ nutriuit ꝑue rum: adultūqꝫ tradidit filie pharaonis. Quemᵖ illa adoptauit ī locū filij: vocauitqꝫq nomen eius Moyſes dicens: quiaʳ de aqua tuli euꝫ. Inʳ diebus illis poſtqͣꝫ creuerat Moyſes: egreſſus eſt ad fratres ſuos: viditqꝫᵗ affiictio nem eoꝝ: etⁿ uirū egyptiū percu tientemᵏ quēdam de hebreis fra tribus ſuis. Cūqꝫʸ circūſpexiſſꝫ hūc atqꝫ illuc et nullum adeſſe ui diſſet percuſſumᶻ egyptium ab ſconditª ſabulo. Et egreſſus die aaron. e Sumpſit fiſcellam.i. vaſculum rotundum ad modum fiſcel le factum. f Scirpeam.i. de iunco qui ſcirpus vocat̉. erat em̄ de materia leui vt ſupra aquam fluitaret. g Et liniuit eam bitumīe. ne aqua Et expoſuit eum in carecto. nomen eſt loci in quo ingredi poſſet. h carices creſcunt: ⁊ ſunt herbe facte ad modum gladij: ⁊ manum ſecant tāgentis. Stante ꝓcul ſorore eiꝰ i. maria. Sed videtur ꝙ hic fuerit temptatio diuina. Dicendum ꝙ non: qꝛ homo in periculo conſtitutus: ſi non omittat ea q̄ poteſt facere ẜꝫ humana ꝓuidentiaꝫ non temptat deum: nec peccat reſiduū diuine ꝓuidentie cōmittendo ſicut dictum fuit d̓ Abraam Gen̄. xij. capi. Amram vero ⁊ vxor eiuſ de conſeruatione Moyſi fecerant ꝙ poterant via humana: ⁊ ſeruando vltra expoſuiſſent periculo mortis non ſolum puerū ſed etiam ſeipſos: ⁊ ideo eligentes minus malum cōuenienter expoſuerunt eum predicto modo bene cōfidentes de diuina ꝓuidentia circa puerum queꝫ deus predixerat po pulum iſrael liberaturū. Ecce autem deſcendebat. Hic cōſequenter deſcribitur pueri nati educatio: ⁊ valde mirabilis a filia eius qui mortem illius ⁊ omniū aliorū maſculorū querebat: cum dicitur. Ecce autem deſcēdebat. de domo regia que erat in alto reſpectu fluminis. k Et puelle ⁊cͣ.i. per ripam fluminis. ⁊ dicitur a crepo as. qͥa ꝓpter percuſſionē aque ſolent ibi fieri cōcauitates ⁊ fixure. l In papyrione. nomen eſt loci vbi creſcit quidam iuncus: qui vocatur papyrus. m Uagientem.i. plorantem. n De infātibus hebreoꝝ eſt hic: quia ſciebat patris edictū d̓ ipſis ſubmergēdis. o Uis inquit vt vadā ⁊c̄. Ex p̄dictꝭ pꝫ ꝙ puer elegātis forme: īmo vt dicit Ioſephꝰ erat ita gr̄oſus ꝙ omnis aſpiciens eū afficiebatur ad ipſum. ⁊ ideo filia regis voluit euꝫ nutrire vt ſibi eum in filiū adoptaret: vt patet per ſequentia: ⁊ ideo primo fecit ſibi porrigi mamillas plurium mulieruꝫ egyptiaꝝ: ſed ipſe renuebat ⁊ tunc ſoror pueri que aſtabat dixit: ꝙ ſi mulier hebrea mamillā ſibi porrigeret forſitan ipſe acciperet tanꝙͣ de muliere hebrea natus: cui dicto tan qͣꝫ rationabili filia regis aſſenſit: ⁊ tunc ſoror pueri ad querendum ſe obtulit: ⁊ vocauit matrem pueri tanqͣꝫ extraneā. cetera patent vſqꝫ ibi. Quem illa ⁊c̄. quia naturalē filiū non habebat. q Uocauitqꝫ no men eius Moyſen. in lingua em̄ egyptiaca mos: aquaꝫ ſignificat: ys ſaluatum. ideo ſubditur ratio nominis cū dicitur. r. Quia de aqua tuli eum. In hebreo habet̉: vocat̉ moſſe. ⁊ ſignificat extractum vel eductum: ⁊ ſubintelligit̉ d̓ aqua. ſ In diebꝰ illis. Hic deſcribit̉ inclinatio adul ti: ſicut.n. ſupra dictū ē: ex dei ꝓuidentia ordinatꝰ erat ad liberandū ppl̓m iſrl̓. ⁊ iō erat inclinatꝰ ad eos viſitandū: ⁊ ꝓ poſſe ſuo adiuuādū: ⁊ hoc ē qd̓ d̓r. t Uidit afflictionē eoꝝ. nō ſolū oculo corꝑis: ſꝫ etiā mētis ꝑ cō paſſionē qd̓ pꝫ ꝑ effectū: vn̄ ſubdit̉. v Et virū egyptiū. iſte erat vnꝰ d̓ p̄poſitis egyptijs ſuꝑ filios iſrael ad cōpellendū eos ad afflictionē labo ris. x Percutiente quēdā de hebreis. Dicūt hebrei ꝙ iſte fuit maritꝰ ſalomith que erat pulcra valde: de qua habet̉ inferiꝰ: ⁊ iō iſte egyptius in aurora fecerat ſurgere maritū eius occupādo eū in labore ⁊ tūc redijt ad vxorē eiꝰ que recepit eū credēs eē maritū ſuū: ⁊ cū maritꝰ poſtea cognouiſ ſet rē geſta arguebat inde egiptiū ꝓpter qd̓ egyptius ꝑcutiebat eū ⁊ grauius affligebat. y Cūqꝫ circūſpexiſſet ⁊c̄. in quo apparet prudentia Moyſi. z Percuſſum egyptiū.i. interfectū. a Abſcondit ſabulo qd̓ de facili pōt fieri in terra ſabuloſa. Sed querit̉ hic qūo Moyſes hͦ fecit cū nō eſſet cōſtitutꝰ iudex eoꝝ. Itē dato ꝙ eſſet iudex. videt̉ penā īiu ſtam intuliſſe: vtpote ꝓ ꝑcuſſione ſimplici mortē: cū tn̄ ſola reꝑcuſſio deberet̉ ẜm legē talionis in qua d̓r. Dentem ꝓ dente: vulnus ꝓ vulnere. Ad
zum Hauptmenü