voluntatem vel libertatem ⁊ nō emptam vel condictionatam.¶ Capitio Re. sͣ. annona.¶ Capitatio ciuiū cēſibꝰ eximēda capitatio. i. cēſus capitis vn̄ dicebant̉ ciues romani ꝑ excellēciam exempti. et quedā orientalesꝓuincie. l. vnica. C. e. ti. li. xi. Quidā tn̄ dicūt ꝙ loquit̉ illa lex ī plebe cuiuſſibet vrbis capicioſe ꝑ hͦ qd̓ dicit et excipit̉.¶ Capite cēſure d̓r qui dat cēſum ꝓ capite. C. in qui. cau. colo. capi c. demi. accu. poſſunt li. xi.¶ Capitalis inimicus quis dicat̉ vide accur. ff. de arbi. l. licet aūtin glo. iij. et. ff. de teſti. l. iij.§. ij. in glo. et bar. ff. de queſti. l. i.§. ſiquis dicatur:¶ Capſculū vno mō eſt locus vbi res capitales firmant̉. Secūdoſignificat lectionē. Tercio diſtinctionē. vt te liber habet quīqꝫcapitulia. Quarto ſignificat cōgregationē multoꝝ et p̄cipue viroꝝ eccleſiaſticoꝝ. et no. io. an. in c. capitulū de reſcriptis.¶ Captiui et poſtriminiū reuerſi. Rei. poſtliminiū.¶ Capitis diminutio eſt ſtatꝰ ꝯmutatio vt qn̄ liper efficit̉ ſeruusEt eſt triplex diminutio capitis. ſcꝫ maxima media ⁊ mīma. Minima capitis diminutio eſt qn̄ qͥs nec ciuitatē in qͣ morat̉ nec libertatem anficit. ſed tn̄ patit̉ ꝯtra ſe ſtatus ꝯmutationē vel innorationē circa familiā. vt qui iuris ſui eſt. alieno iuxi incipit eē ſubiectus. veluti ꝑ arrogationē. aut cū quis emācipat̉ qͥ pͥmo erat īaliena poteſtate. Et debet intelligi p̄dicta p̄ſcriptio cū ꝑmutaturſtatus homīs facto eius int̓ueniente vel in cōdemnando vel emācipando vel arrogādo vel adoptādo vel etiam in reuocādo ex ingratitudine. vnde licet patre alicuius mortuo mutet̉ eius ſtatꝰqꝛ ſui iuris eſt factꝰ nō ideo capite diminutꝰ eſt. Et ſtatꝰ hͦ ponitur ẜm Azo. ꝓ ciuitate et libertate. vel ciuitate tm̄. vl̓ patria poteſtate ſeu ꝓpria poteſtate aut media. Tria em̄ ſūt que habꝫ hōſcꝫ ciuitas libertas et familia. Et ẜm hec tria ſūt tres capitis diminutiōes. Redia capitis diminutio eſt cum ſalua libertate ciuitas amittit̉ vt cum quis deportat̉ ſeu relegat̉ ad exiliū per quinquentiū vel bannitur. Maxima capitis diminutio eſt cuꝫ ciuitasamittit̉. nec libertas retinet̉. vt cum deportatur quis ī inſulam ⁊ſeruus efficitur. aut in metallum damnatur. et ſic etiam bāniturin opus metalli vel ſi maior. xx. annis patit̉ ſe venundari ad precium ꝑticipandum. vel ſi manummiſſus in ſeruitutem ex ingratitudine reuocet̉. Pena autem damnā in metaliū hodie locū nōhabet vide inſti. de capi. di. per to. et ſpo. ti. d̓ tuto.§. tutela.¶ Capſarij dicunt̉ qui in balneis veſtimēta ſuſcipiūt cuſtodiēda
