Ciber ludeos ezechias. de quo dicet̉ infra li. vij. ca. xxxiiij. a Nrn̄dent niſi ⁊cͣ. In ca. reprobat Ca. X augꝰ. inqͥetudinē romanoꝝ ꝓbans magꝭ fu iſſet eis expediens pax qͣꝫ bellū. Et pͥmo ꝓbat pax fuiſſꝫ p̄ponēda augmēto imperij. Scd̓o ibi. ſꝫ plane tātis ⁊c̄ Oſtēdit in pͥn­cipio poterāt ex­cuſari a bellis. qꝛ vt videt̉ ipſi ha­buerūt iuſtā cām bellandi ſcꝫ ad re pellendū hoſtes inuadētes. Ter­cio ibi. ſꝫ regnan te numa ⁊cͣ. on̄dit in ptāte hoīm e magꝭ pax qͣꝫ de­oꝝ ſeu demonū. b Idonea ꝟo ⁊c̄. vult dicere augꝰ. ē ido­nea ideo ſit regnū inqͥctuꝫ vt ſit maius. loquit̉ cm̄ aug. affirma­tiue ironice. ſē­ſus eſt negatiuꝰ. c Saluſtiꝰ vbi ait ſcꝫ in ꝓlogo catilinarij. ſunt ꝟba ſaluſtij ab il­lo loco. igit̉ in ini tio reges ⁊c̄. vſqꝫ ibi excluſiue An g vt multum ⁊c̄. vbi videt̉ dicere ſaluſtius pͥmū nomē īperij fuit nomen regis.ſ. a regendo dicti. l pter accepit pͥ­mo ſuꝑ hoīeꝫ imperiū.i. ptātē vt regeret Et tūc reges erāt diuer ſi. id eſt diuerſi/ C mode ſe habētes occupātes. naꝫ vna ꝑs.i. aliqͥ ex ercebant ingeniū ſuū ſtudio.ſ. et diſciplina. alij ꝟo ex ercebant corpus.ſ. venationibꝰ vel alijs modis qͥbꝰ apparuit aliquā cupiditatem eſſe cām excrcitij. d Uirgilius deteſtat̉ ſcꝫ li. viij. encidos. vbi virgili us poſt cōmendationē tꝑis qd̓ fuit ſub ſaturno ſic̄ dixi in p̄cedēti ca. regnauit in italia iano. a ſatur no etiā italia qͦndā ſaturnina ē dicta. Dicit illa ſperitas innocētia vite hūane durauit deterior do­nec paulatim ac decolor etas.i. male colorata defor mis belli rabies ⁊cͣ. e Sed plane ⁊c̄. Hic pōit excuſationē belloꝝ romani in pͥncipio cōtra finiti­mos geſſerūt qꝛ vidēt̉ ad coacti ꝓpter importunita ingratos nequā. Si ſi magnū bonū dij illi rome vl̓ pōpilio ꝯtulerūt: cur īperio romano ipſatꝑa laudabi­lia id nūqͣꝫ poſtea p̄ſtiterunt An vtiliora erāt ſacra in­ſtituerent̉: qͣꝫ inſtituta ce­lebrarent̉? At tūc nōdum erāt ſꝫ vt eēt addebāt̉: poſt ea ꝟo erant: vt ꝓdeſſent cuſtodiebant̉. Quid eſt illi qͣdragintatres: vl̓ vt alij volunt trigintanouē anni in tāta pace tranſacti ſunt re­gnāte numa: poſtea ſacris inſtitutꝭ dijſqꝫ ipſis eiſdē ſa cris fuerāt inuitati p̄ſidibꝰ atqꝫ tutoribus vix poſt tam ml̓tos annos ab vrbe ꝯdita vſqꝫ ad auguſtū vnus ma gno miraculo cōmēorat̉ ānꝰ poſt pͥmū bellū punicū: bel li portas romāi claudere po tuerūt? Ca. X. Nrn̄dent niſiaſſi duis ſibiqꝫ continuo a ſuccedentibꝰ bellis romanū īperiū lōge lateqꝫ poſ ſet augeri: grādi gl̓ia diſ famari. Idonea vero: vt magnū eſſet īperiū: cur eſſe deberet inqͥetū. Nōne in cor poribus hoīm ſatius eſt mo­dicā ſtaturā ſanitate hr̄e: qͣꝫ ad molē aliquāgiganteaꝫ ꝑpetuis afflictiōibus ꝑueni­re: nec ꝑueneris reqͥeſce vicinoꝝ ipſos bellis impetebāt. Et ad inducit. ꝟba ſaluſtū hn̄t̉ in pͥncipio catilinarij. vbi dicit hec verba. Urbem romam condidere atqꝫ habuere initio troiani. Qui enea duce ꝓfugi ſedibus incertis vaga bant̉. Cūqꝫ his aborigenes genus hūanū agreſte ſine legibꝰ ſinc imꝑio libeꝝ atqꝫ ſolutū hi poſtqͣꝫ in vna menia cōuenere ſcꝫ troiani ab­origines. diſpa­cri genere. diſpa­ri lingua alio mo Salu in cat. re viuētes(incre dibile ē mēoratu) qͣꝫ facile coalue­rūt. Et poſt īme diate ſaluſtiꝰ dic̄ ſic. ſꝫ poſtqͣꝫ res eoꝝ ſcꝫ romano­ ciuilibꝰ. vl̓ ẜm aliaꝫ lrām legibꝰ Eneid̓. 8. eſt vtraqꝫ lr̄a bona) moribus. agris aucta. ſatꝭ ꝓſꝑa. ſatiſqꝫ ⁊cͣ. f Igitur reges ppl̓iqꝫ finitimi bello tēptare ſuꝑ pleromanos. et ponit̉ hic infini­tiuus modus indicatiuo ſcꝫ te­ptare tēptaue­rūt. ſicut in ſe­quētibꝰ. eſt an­tiquus modꝰ lo­quēdi ſcꝫ titus liuius ſatꝭ cōiter loquit̉. vel ſubin telligit̉ ibi ceper̄t ita finitimi ce­perunt temptare pauci ex amicis auxilio eſſe.i. fu­erūt. ceteri. i. aliqui amici me­tu ꝑculſi.i. ꝑcuſſi Et d̓r a ꝑcellēdo. g Longe aꝑiculis aberant.i. affuerūt romanis vt auxiliarent̉ eis in periculis ſuis ꝓpter metū potē­tie aduerſarioꝝ. h At romani domi militieqꝫ in tenti tam circa res domeſticas curandas vt haberēt vnde poſſent eſſe domū ſuā ſuſtentare. quia ꝓprijs ſtipendijs in pͥncipio militabant. qͣꝫ etiam intenti re­bus militaribus. Nam ſtatim quādo vacabat eis re dierūt de bello domi. vt domus ſuc curam haberent. vnde dicit feſtinare. id eſt feſtinabant parare.ſ. que nondū erant parata domo bello. idem em̄ tunc fuit agricola miles. i Alius alium hortari. id ē hortabant̉. hoſtibꝰ obuiā ire. libertatē patriā paren­re: ſꝫ qͣnto grandioribus mē­bris: tāto maioribus agitari malis? Quid aūt mali eēt ac potiꝰ plurimū boni: ſi ea tꝑa ꝑdurarent ꝑſtrinxit̉ ſac luſtius: vbi ait. Igit̉ in initio reges( in terris nomē im perij id pͥmū fuit) diuerſi: ꝑs ingeniū alij corpus exerce­bant: etiā vita hoīm ſine cupiditate agitabat̉: ſua cui qꝫ ſatis placebāt? An vt tam ml̓tū augeret̉ īperiū debu­it fieri qd̓ virgilius deteſtat̉ dicens. Deterior donec pau latim ac decolor etas. Et bel li rabies amor ſucceſſit hn̄­di: Sꝫ plane tantis bellis e ſuſceptꝭ geſtis iuſta defen ſio romanoꝝ ē: qd̓ irruētibꝰ ſibi īportune inimicis reſiſte re cogebat: auiditas adi­piſcende laudis hūane: ſꝫ ne ceſſitas tuende ſalutꝭ liber tatꝭ. Ita ſit plane. poſtqͣꝫ res eoꝝ ſicut ſcribit ipſe ſalu ſtius legibus: moribꝰ: agris aucta: ſatꝭ ꝓſpera ſatiſqꝫ pol lens videbat̉: ſicuti pleraqꝫ mortaliū hn̄t̉: inuidia ex opu lentia orta eſt. Igit̉ reges f ppl̓iqꝫ finitimi bello eos tem­ptare: pauci ex amicꝭ auxilio eſſe. Nam ceteri metu ꝑculſi longe a periculis aberant. At romāi domi militieqꝫ ī­ h tenti feſtinare: parareˡ alius i