III mulacrū ſub tant̓a ruina tē­n pli illius vtᵐ ſcribit liuius in tegrū ſtetiſſe ꝑhibet̉. vt n diceret̉ⁿ Dij patrij qͦꝝ ſemꝑ ſub numine troia ē. Ad eoꝝ laudē: ſꝫ ne diceret̉. Exceſſe­re oēs adytis ariſqꝫ relictis: dij. Ad eoꝝ defenſionē. Illd̓ em̄ poſſe ꝑmiſſi ſunt: non vn̄ ꝓbarent̉ potētes: ſꝫ vn̄ pn̄teſ ꝯuincerēt̉. Ca. VIII. Iis itaqꝫ iliacis poſt troie ipſius documē : tandē prudentia roma cuſtodienda cōmiſſa ē. Dixe rit qͥſpiā eos rome habita re ſolitos qn̄ expugnāte ſim bria cecidit iliū. Un̄ ſtetit minerue ſimulacꝝ? Deinde ſi apd̓ romā erāt qn̄ fimbria deleuit iliū: fortaſſe apd̓ iliuꝫ erāt qn̄ a gallis ipſa roma ca pta incenſa eſt. Sꝫ vt ſunt auditu acutiſſimi motūqꝫ ce lerrimi: bad vocē anſeris ci­to redierūt: vt ſaltē capitoli collē remāſerat tuerēt̉. Ceteꝝ ad alia defendēda ſe­rius ſunt redire cōmoniti ꝓmiſerūt ſylle. vt ſupͣdictū fuit libro. ij. ca. xxiiij. m Scribit liuius. id eſt titus liuius in aliquo libro ſuo quē vidi. qꝛ vt alias dixi. tres decades eiꝰ vidi nec qd̓ hic allegat̉ de liuio ponit anneus florus eiꝰ ab­breuiator in aliquo libro titi ab ipſo abbreuiato. Facit aūt mentionē de ſimulacro miner ue eſt dea ſapi­Eneid̓. 2. tie vocat̉ alio noīe pallas. de cuius etiā ſimu­lacro aliqua dixi ſupͣ li. j. ca. iiij. ſꝫ vtrū fuerit illud idem de fit ibi mentio. hic du bium eſt. Dij patrij ⁊cͣ n Iſte eſt ꝟſus vir gilij li. eneidos. vult dicere btūs aug. ideo fuer̄t ſimulacra alioꝝ deoꝝ potius qͣꝫ minerue cōbuſta ciuitate ip̄a ne poſſet vere dici dij patrij quoruꝫ ſemꝑ ⁊c̄. vero ſimulacrū miner ue fuit ꝑmiſſum a demonibꝰ ẜua­ri. vt pateret fal ſitas verſus vir gilij. ij. eneidos. Exceſſere oēs. ſ dij adytis ariſqꝫ relictis. exem plo illud ſimu­lacrū fuit ſaluuꝫ ptꝫ dij ibi fuerūt pn̄tes ſaluauerūt illud. alia Capl̓m. VIII. ſaluare erant permiſſi. a Iis itaqꝫ iliacis ⁊c. In ca. oſtēdit btūs aug. quanta vanitas ſit credere dij troianoꝝ ro­ma allati poſſent ſaluare romā. vel ſi p̄ſentes fuiſſent apud ilium ſaluaſſent ilium. irridet beatus augꝰ. iſtam falſitatem fatuitatē. b Ad vocem anſeris ⁊cͣ. Loquit̉ de anſere cuius clamore excitati fuerūt cuſtodes capitolij. de quo ſupͣ libro. ij. ca. xxij. vbi de captione vrbis a gallis dictum eſt. de fimbria dictum eſt ſupͣ libro iſto ca. p̄cedenti. Ca. IX. a Ii etiam numā pompiliū ⁊cͣ. In iſto ca. oſten dit btūs augꝰ. dij dederūt nec dare potue rūt pacem nec tranquillitatē. pͥmo ponit de aliquoꝝ errorē credebant ipſi dij pace quā ha­buit numa ſecūdus rex romanoꝝ ſibi dediſſent. Se­cūdo ibi. nunc autē ei ⁊c̄. excludit errorē illum. Ad intellectū ꝟo huius capl̓i eſt ſciendū ſicut narrat ti tus liuius de origine vrbis lib̓. j. poſt mortem romuli patres concedente eis populo ipſi eligere poſſent ſucceſſorem romuli qͣꝫuis numa eſſet de romanis Ii etiā numā C. IX pompiliū ſucceſſorē romuli adiuuiſſe cre dūt̉: vt toto regni ſui tꝑe pa cem hr̄et: portas bellis patere aſſolēt clauderet: eo merito.ſ. qꝛ romanis ml̓ta ſa cra ꝯſtituit. Illi ꝟo hoī tā­to ocio gratulādū fuit: ſi id rebꝰ ſalubribꝰ ſciſſet īpen dere: ꝑnicioſiſſima curioſi­tate neglecta: deū veꝝ vera pietate ꝑquirere. Nunc aūt ei diꝯtulerūt illud ociū: ſꝫ minus fortaſſe decepiſ­ſent ſi ocioſū mīme reꝑiſſent Quāto em̄ minus occu­patū īuenerūt: tanto magis ipſi occupauerūt. qͥd ille molitus ſit: qͥbus artibꝰ ta­les deos ſibi vl̓ illi ciuitati ſociare potuerit: varro ꝓdit Qd̓ ſi dn̄o placuerit: ſuo dili gentius diſſeret̉ loco. Mo­do aūt qꝛ de bn̄ficijs eoꝝ ſtio eſt. magnū bn̄ficiū ē pax ſed dei vere beneficium eſt plerūqꝫ etiam ſicut ſol: ſicut pluuia viteqꝫ alia ſb̓ſidia ſuꝑ ſed de ſabinis. tamen ipſum ꝓpter ſuam famam ma­gnam de iuſticia religione elegerunt. Iſte ꝟo numa ſic electus vidēs ſine legibus regnū ſtare poſſet nec poſſet circa leges dandas inſiſtere niſi pax eſſet in vrbe. ſtatī in pͥncipio regni ſui fecit in circuitu pacē quā habuit toto tēꝑe regimīs ſui. ſ. xliij. annis. ẜm eutropiū. tn̄ ipſe mortuus eſt. xlj. anno regiminis ſui. facta aūt pa ce ꝯſtituit tēplū d̓o iano cuiꝰ clau ſio ſignificaret pacem apertio bellum. clauſit portas illius tē­pli. quo facto to tus vacabat legi bus cōdendis ſacris inſtituen­dis. ordinans ſcꝫ aliquos deos in ciuitate tradēs modū colēdi eos circa ceremoni­as ſacra huius occupauit maio rem partem vite ſue. Eo ꝟo mor­tuo ſucceſſit ſibi in regno tullꝰ ho ſtilius ſtatim aperuit templuꝫ iani bella reꝑa rās totus rebus bellicis datꝰ erat ab illo ꝟo temꝑe vſqꝫ ad octauia­ auguſtū ſub natus eſt xp̄us tm̄ fuit ſemel clauſum ſcꝫ poſt pͥmum bellum punicū ſub conſule tito manlio. Temꝑe ve­ro auguſti quieſcente vrbe a p̄lijs poſtqͣꝫ ab ip̄o victꝰ eſt antonius. iterū clauſum fuit. ꝯſequens a mor­te nume pompilij vſqꝫ ad auguſtū habuerunt ro­mani pacem. niſi vno anno nec ante numā habuerūt quia romulus ꝯtinue bella geſſit. De iano cui numa templū fecit eſt ſciendū ipſe regnauit in monte ia­niculo. eſt modo infra vrbem parte in partibus vicinis eo temꝑe quo ſaturnus expulſus a filio ſuo ioue de creta venit in partes illas. quia ſaturnus do cuit vineas colere ciuiliter viuere. ideo receptus eſt a iano in ſocium regni. iano vero deificato attribue­bant ei omnē poteſtatem claudendi aperiendi. conſtituit ſibi numa templū quod voluit diuerſis temporibꝰ claudi aperiri. voluit tꝑe pacis clau deret̉ ẜm ouidium libro pͥmo de faſtis vt pax ipſa qͣſi incluſa maneret apud romanos. aperiri ꝟo voluit pore belli. vt om̄es milites qui ad bellum exierant in­columes reciperent̉ reuertentes. Fuit autē numa rex creatus ẜm eutropium eo temꝑe quo regnabat apud