Si certū petatur. rio. ⁊ de lib. leg. l. iij. in fi. ⁊. ff. de lega. ij. l. lucius.§. lucius damā. nō ob. l. papinianus. qꝛ loꝗtur in his. que deſiderant traditionem. ⁊ in pura donatione. ſed hic ē donatio cauſa dotis. ⁊ eius retentio pro traditione habetur. vel haberi dꝫ. ar. C. de dona. l. ſiquis. ⁊ no. C. de dot. cau. l. ij. ¶ Demum habes hic ꝙ nomē pecunie ponit̉ pro omni re mutuabili. ſed aliqn̄ ponit̉ pro pecunia numerata tā tū. vt. jͣ. de ſolutio. l. ſolutam. aliqn̄ pro omni re que ponderat̉ numerat̉ ⁊ menſuratur. vt. jͣ. ad trebellia. l. cogi. ⁊ ponit̉ tribus modis ẜm gl. ¶ Quid aūt ſi dicat ſtatutū ꝙ pena inſerta debito pecuniario nō poſſit peti. qualiter interpretabit̉ verbum iſtud equiuocum. an ſtricte pro pe cunia numerata tm̄. an large pro qualibet re mutuabili. an largiſſime pro omni re. ego credo ꝙ ſtricte. qꝛ eſt con tra ius cōmune. vnde ſtrictiſſima interpretatio debet fieri. vt. sͣ. de legibus. l. qd̓ vero cōtra rationem. ¶ Sed nū ꝗd dictum ſtatutum habeat locū in penis compromiſſo. rum. ſi arbitri iubent dari qͣꝫtitatem. ⁊ videt̉ ꝙ ſic lꝫ non ſit qͣꝫtitas a principio ⁊ in fine. vt no. jͣ. eo. l. certi conditio. in glo. dic certum. Item qꝛ compromiſſum declarat̉ per laudum. ergo idem continere videt̉. vt. ff. de lega. ij. l. i. ⁊ .l. in ſūma. ⁊. l. huius ſnīa. ſicut ſtipulatio iudicatum ſolui continere videtur id quod ſententiatur. vt. C. de vſur. rei iudi. l. fi. in fi. ad idem de dolo. l. cum proponas. ⁊ qd̓ no. Dy. ff. de verbo. obliga. l. v.§. fi. In contrarium videt̉ per glo. ibi poſitam. nam parere laudo facti eſt. vt ibi no. ⁊ facit. ff. de arbi. l. diem ꝓferre.§. fina. ergo ratione facti agitur. facit jͣ. de actio. emp. l. lucius. Item agit̉ rōne ino bedientie ⁊ contemptus. vt. sͣ. de arbi. l. ſiꝗs rem. Item de conſuetudine generali apponitur pena. ergo poteſt pe ti. qꝛ conſuetudo contrahendi infert conſuetudinem exigendi. vt. jͣ. e. l. certi conditio.§. ſi nūmos. Iteꝫ nūc ſumus in iudicio vel quaſi. vt. C. de iudi. l. rem non nouam. non in contractibus puris. ff. de verbo. ſignifi. l. verbo geſtꝭ. ⁊ .ff. ſiquis ius dicen. non obtempe. l. i.§. fi. ⁊. ff. de iuri. om. iudi. l. ſi familia in ratione ſui. Item qꝛ durius dꝫ agi cuꝫ arbitro qͣꝫ cum eo qui tenet figuram alicuius ſuperiorita tis. vt. ff. de arbi. l. celſus. ¶ Item abſurdum eſt ꝙ poſſit pena peti ſi pars non compareat. ⁊ non poſſit peti ſi non ſoluat. cum potius deberet eſſe econtra. qꝛ preceptuꝫ dif finitiuum magis arctat. ⁊ facit. l. vlti. jͣ. de preto. ſtipula. Item abſurdum eſt ꝙ ex vna parte pena cōmittat̉. ⁊ ab altera cōmitti non poſſit. Ex lec. anti. ¶ Nota hic ꝙ vbi non ꝯͣhitur mutuum tm̄ ꝯͣhitur creditum. ſi naſcit̉ obligatio. ⁊ ꝙ creditū dicit̉ generaliter ſiue debeat̉ idem. ſiue diuerſum. Item etiaꝫ ſi re non ꝯͣhatur obligatio dr̄ creditum. vt in dotīs ꝓmiſſio ne. vel repromiſſione. Item in ꝯͣctu verboꝝ. vt. jͣ.§. v̓bis. ¶ Itē no. ex iſto.§. ꝙ ad deſtructionēᵇ ſpēi nō ſeꝗtur de ſtructio generis. vn̄ nō ſeꝗtur ſi non eſt mutuū. ergo non eſt creditū. ſed ad appoſitionē ſpēi bene ponit̉ genus. qꝛ rep̄ſentat̉ affirmatiue in qualibet ſpecie. vt. sͣ. e. l. i. ¶ In gl. large. in fi. Sed ꝗd ſi ſtatutū dicat. ꝙ pena īſerta debito pecuniario non poſſit peti. vtrū intelligat̉ de omni re. ⁊ breuiter credo ꝙ intelligat̉ de oībus rebus. que conſiſtunt in pondere numero ⁊ mēſura. vnde ſecus ſi adijcia tur facto. vel dationi ſpeciei. qꝛ ſtatuta obſcura recipiunt interpretationem a iure cōmuniᵉ. ad hoc. jͣ. e. erogaſti.§. ſi tibi. ⁊. C. d̓ vſuris. cū allegas. ¶ In gl..ſ. ꝯͣctus ibi is cui. ſed ibi loꝗtur ad ſpēm nō qͣꝫtū ad pn̄tē exiſtentiā. ⁊ adde qd̓ no. jͣ. de condi. ⁊ demon. titio centum. in.§. titio gene. ro. ¶ In fi. glo. ibi ſi diuortio. dic vt. jͣ. ⁊ ſic vir qn̄qꝫ pōt ſe obligare ad reſtitutionem dotis. quā nō accepit. 9 Hic dꝫ eſſe.§. qͣꝫ In mutui dationē. uis ſituatus ſit pro lege. ⁊ primo ponit dictum per modum traditiuum regule. contra qd̓ opponit ⁊ ſoluit per ſimile. que ſolutio videtur obiectionem fouere ⁊ nō ſoluere niſi intrinſecus inſpiciat̉. dictum eſt ꝙ in mutui datione dans dꝫ eſſe dn̄s. tn̄ oppoſituꝫ eſt de filio ⁊ ſeruo. ſimile de nō domino mu Si certū petatur. tuante pro dn̄o. Que ſimilitudo eſt iſta de nō dn̄o ad dominū. Rn̄deo eſt ſimilitudo. qꝛ ſicut filius ⁊ ſeruus mutuant. ⁊ non ſunt domini. ſed miniſtri. ſic ille ficte mutuat pro quo dominus mutuat. ⁊ iſte mutuās interp̄tatiue nō eſt dominus. Item vterqꝫ hꝫ domini voluntatem. vel ſub tilius. lꝫ quo ad factum filius ⁊ ſeruus mutuent. tn̄ domi nus eſt ille qui dat. vt. jͣ. de ma. vindi. l. pater. in fi. ⁊ ideo in primo caſu ⁊ in ſecūdo dn̄s dat. qꝛ ea que facti ſunt do minus per alium facit. ea que iuris ſunt. eo ꝙ ius ſit anne xum dn̄o vt dn̄s per ſe facit. ⁊ miniſter eſt tanqͣꝫ pica ⁊ or ganum. vt. d. l. pater. ¶ No. extra quare vſure ſunt ꝓhibite. qꝛ exquo accipiens ſit dn̄s. ⁊ vſus non diſtinguitur a dn̄io. ſequitur ꝙ non pro re ſed pro tempore preſtatur vſura ẜm theologos. ⁊ idem in illa qōne de monte floren tie. qꝛ illa eſt quedam negociatio voluntaria ⁊ improba ⁊ coactis tm̄ ꝑmittit̉ vſqꝫ ad modum cōmunis. vel emer. gentis intereſſe. ſed illud eſt vſura. qꝛ cōmenſuratur ſorti. que immobilis manet. non autem eſt diuiſa ſors in par ticulares preſtationes. cum remaneat capitale ſaluum. lꝫ non dicatur mutuuꝫ ſed collecta. vel aliud nomen ſortīa tur. nec ſaluat conſcientiam ſi imponatur huic prouiſioni nomen doni. qꝛ vocabula non ſaluant conſcientiam. qꝛ non mutant eſſe rei. vt. sͣ. de tranſac. l. cuꝫ acquiliana. ⁊. jͣ. loc. l. ſi vno.§. i. ⁊ qꝛ non eſt purum donum. nec pura gratia factum cum commune al̓s facturus non foret tale do nū. ⁊ iō ꝗcꝗd accedit ſorti eſt vſura. vt no. jͣ. e. l. rogaſti.§. fi. ⁊. C. de vſur. l. eos.§. pe. multi ergo ſunt vſurarij. Ex lec. anti. ¶ In mutuo requirit̉. ꝙ ille qui mutuat t ſit dn̄sʳ. vel hēat auctoritatem tranſferendi dn̄ium. h. d. ¶ No. ꝙ paria ſunt hr̄e dn̄ium ⁊ adminiſtrationem do minij ex voluntate dn̄i. idem̄ ſi ex diſpoſitiōe legali. vt inſti. quibus alie. nō licet. in princi. Creditor dicitur etiam. qui ſtipulatur c T UETOlS. hōc dicit. ¶ Queritur hic an iſte.§. lo de. quatur in mutuo. quidā ꝙ nō. alij ꝙ ſic. ſi ſtipulatio ema cor nat ex cauſa mutui. nam vt dicit glo. triplex eſt mutuum. eip. naturale. qd̓ re cōtrahit̉. ciuile. cui natura cooperatur qn̄ 1a. ⁊ in numerationi adijcit̉ ſtipulatio. vt. jͣ. eo. l. certi conditio.§. circ quoniam. ⁊ ciuile tm̄ vt in chirographo. Odoſ. dicit. ꝙ in. i. vnum tm̄ eſt mutuū.ſ. naturale. nam ſi ſtipulatio eſt con ꝯſi. tractus per ſe. ſimiliter obligatio litterarum ⁊ vnus con dec l. in tractus eſt alterius ſpēi ab altero. vt. jͣ. de act. ⁊ obli. l. ob ſi. ligamur. ⁊ ibi no. inſtitu. de obliga.§. fi. Ego dico ꝙ no piēmen mutui poteſt ſūmi dupliciter. vno modo pro nume prir ratione vera vel ficta. ⁊ tunc non eſt niſi duplex.ſ. verum xxx aſi ⁊ fictum. Secūdo modo pro noīe ꝯͣctus. ⁊ tūc non ē ni ij. ſi vnicū.ſ. qn̄ re ꝯͣhitur. vt no. in dicta. l. obligamur. Et fa deē ciūt iſta ad qōnem. Abbas impetrauit a dn̄o Papa. ꝙ ciit poſſet acꝗrere mutuo mille. ⁊ ꝓpterea obligare monaſte cōſriū ſuū. ⁊ papa hoc cōceſſit. modo iſte abbas fuit ꝯfeſſus AL ſe habuiſſe a titio mille que ſibi promiſit per ſtipulationē 29 ⁊ obligauit monaſteriū. mortuo abbate nouus abbas di ſtru cit ꝓmiſſionē nō valere. qꝛ nō apparet de vera numeratio tan ne. ꝓ eo facit. qꝛ mutuū naͣle tm̄ eſt veꝝ mutuū. ſed ꝑ ꝯfeſ q̄ el ctia ſionem nō ꝓbat̉ mutuū naturale. nec ciuile. cui natura co Iici operat̉. ſed ciuile merū abſtractū ab omni naturalitate. er abgo ⁊c. p̄dicta ergo obligatio valuit quo ad p̄iudiciū ꝑſo ſtis nale illius abbatis. nō quo ad p̄iudiciū reale ipſius mo mis naſterij. vt in auc. de alie. ⁊ emphi.§. ſi v̓o ꝗs. ⁊ ꝙ p̄dicta let ī mer verba debeant intelligi de naturali. facit. C. de noua. l. nō pō. abſtulit. ⁊. jͣ. de nouatio. l. ſi debitor. ⁊ d̓ ver. ob. l. ꝗ rome aīal .§. callimachus. lꝫ ille.§. loquat̉ in mutuo. qd̓ non pōt niſi ſed b ad id. qd̓ noīatim ei iniunctū eſt. qꝛ ē organū alterius nō tlue. ona. ipſius met. vt. jͣ. de cōſti. pec. l. ⁊ licet. ad idem facit quod ut no. C. qui potio. in pigno. ha. l. aſſiduis. ⁊. C. man. l. ꝑ di dito uerſas. in principio. In contrarium facit. nam confeſſio ī curr ſerta ſtipulationi non eſt ſpecies contractus. qꝛ iſte non ē contractus litterarum ſed verborū. ergo eſt ſpēs ꝓbatio f C aqd nis. vt. ff. depoſi. l. publia.§. fi. igitur probat actuꝫ natura/ 1cle lem. Preterea ſi confiteret̉ abbas cum toto capitulo iſti pp. ¶ ¶ cōi. Ad de. d. pe. phil. cor. in ꝯſi. xi. ī cip. ſtatibus ī lr̄a. d. in. i. ꝑte. ⁊ in ꝯſi. i. inci. circa in lr̄a. g. in. iiij. ꝑte. ⁊ ī ꝯſi.i. incipi. ꝓ deciſiōe ī lr̄a l. in. ij. ꝑte. ⁊ in ꝯſi. xxxvi. inci pie. ſi recte. in prin. ⁊ in ꝯſi. xxxvij. inci. cir ta in lr̄a. u. in iij. ꝑte. ⁊ pau. de ca. in cōſil. ciiij. ⁊ Dy. in cōſil. li. ADDITIO. e ¶ Qd̓ ad d̓ ſtructionē. no ta naͣlē regulā q̄ elicit̓ ex dictis ph. i. predica. ⁊ ponit̉ ab oībꝰ ſophi ſtis in eoꝝ ſū mis vn̄ nō va et iſtud enthi mema. nō eſt hō. ergo nō ē aīal negatiue. ſed bn̄ affirma tiue. pari mō ī ꝯn̄a. d. Bal. de mutuo ⁊ credito. vt pꝫ diſcurrēti. f ¶ Sit dn̄s. add̓ q
zum Hauptmenü