Liber tercius gratiam: ⁊ peccati remiſſionem. Peccati vero renatus ſine macula ẜm rem nihil ē ⁊ tamē deformat animam non per modū corporis ſed priuationis. Sicut truncatio membri deformat corpus ⁊ maculat. Dicit etiam Auguſtinus: ꝙ ſicut abſtinē tia nulla ſubſtantia eſt. ⁊ tamen ex ea corpus languet. Ita peccatum nō eſt aliqua ſubſtantia. eo tamen natura anime corrūpitur. ſemper autem deletur per gratiam. Notandū primo ꝙ peccatuꝫ quādoqꝫ trā ſit actu ⁊ remanet reatu. ſicut peccatum a ctuale. quandoqꝫ enim econuerſo. vt cum peccatum tranſit reatu ⁊ remanet actu. ſicut peccatum originale poſt baptiſmum. Quandoqꝫ tranſit actu ſimiliter reatu. ſicut peccatum actuale poſt penitentiā perfectam. Quādoqꝫ remanet actu ⁊ reatu. ſi cut peccatum originale ante baptiſmum. Quid ſit peccatum ẜm nomē. Capitulum IIII Eccatū autē habet multa nomīa Uocatur eniꝫ macula. ⁊ hoc quo niaꝫ imagineꝫ dei difformat. Item reatus: quoniā ad eternam penam obligat. Item pollucio. ⁊ hoc quantū ad contagioneꝫ contractam ex terrena delectatione Iteꝫ vocatur pena. ⁊ hoc in qͣꝫtum reſpicit peccatum primi hoīs in quo natu ra noſtra fuit corrupta. Item vocatur de lictum: ⁊ hoc ſcd̓m ꝙ eſt receſſus a dignitate gr̄e habite Itē vocat̉ culpa: ⁊ hoc ꝓut reſpicit penaꝫ. Iteꝫ offenſa: ⁊ hoc quia cō tra deuꝫ eſt. Iteꝫ preuaricatio: ⁊ hoc in qͣꝫtum mandatū dei reſpuit. Uocatur viciū id eſt defectus bonorum naturaliuꝫ. Uocatur peccatuꝫ ꝓut eſt conuerſio ad bonū cōmutabile. Uocatur ſcelus ꝓpter iniuriā dei magnaꝫ. Uocatur nephas ꝓut eſt illi citū perſone ꝑpetranti. Uocatur crimen prout eſt dignū accuſatione ⁊ pena. De peccati origine Capituluꝫ V Uamuis peccatuꝫ ſit contrarium ipſi bono: tamen non habet eē niſi in bono. nec ortū trahit: niſi a bono quod quideꝫ bonū eſt liberuꝫ arbitrium ⁊ voluntas: a qua peccatuꝫ eſt: ſicut a prima origine: ⁊ in qua eſt ſicut in proprio ſubiecto. Uoluntas igitur eſt cauſa peccati: dico non efficiens ſed deficiens. Uo luntas eniꝫ ẜm ꝙ habet reſpectum ad ſuū principiuꝫ a quo eſt. ſcꝫ ad deuꝫ: nō eſt nata elicere ex ſe: niſi bonū. Sed ſcd̓m ꝙ ha bet reſpectuꝫ ad principiuꝫ ex quo eſt ꝙ eſt nihil. cum ip̄a voluntas ſit ex nihilo tēdit ad defectū. Si ergo velimꝰ ſcire: vnde ſu maluꝫ culpe materialiter: dicemus ꝙ ex ni hilo. Si vero velimꝰ ſcire vnde ſit forma liter: tūc dicemus ꝙ ex abſentia debiti boni ſcꝫ ſpeciei. modi ⁊ ordinis. Si velimul ſcire vnde ſit originaliter: dicemus ꝙ a vo luntate ſiue a libero arbitrio. De progreſſu peccati nota. ꝙ peccatum iniciatur in cogitatōne: procedit ⁊ creſcit in delectatōe perficitur in conſenſu. Circa progreſſum peccati ſciendum: ꝙ quedam antecedunt ipſum peccatum. quedam conſequuntur. quedam circūſtant. Peccatum autē antece dūt. aliqua ex parte auerſionis. aliqua ex parte conuerſionis. Ex parte auerſionis antecedunt ipſum peccatum iſta. contemptus. obmiſſio. ingratitudo. inobedientia preuaricatio. Illa vero que peccatum antecedunt ex parte conuerſionis ſunt hec. Cogitatio. libido. concupiſcentia. delecta tio. peruerſa intentio. conſenſus Alia ſūt que peccatum ſequuntur/ ſicut eſt macl̓a. id eſt deformatio imaginis dei ⁊ reatus id eſt obligatio ad penam eternam. Sūt adhuc alia que peccatum concomitantur. vt ſunt peccatorum circumſtantie. que pecca tum aggrauant vel diminuūt. Que notan tur ī hoc verſu. Quis. quid. vbi. per quos quotiens. cur. quomodo. quando. Actio enim deprauatur etiam illa que eſt de genere bonorum. quandoqꝫ in principio. quan doqꝫ ī medio. quandoqꝫ in fine. ⁊ hoc per malam intentioneꝫ vel negligentiā. vel va nam gloriā. Unū peccatū dicitur maius altero multis modis. ſcilicet. cauſalitate. vt peccatum luciferi. Uel generalitate: vt peccatum ade. Uel deformitate: vt peccatum iude. Uel difficultate remittendi. ſicut peccatum in ſpiritum ſanctum. Uel periculo: ſicut peccatum ignorantie. Uel
zum Hauptmenü