Prologus Incipit prologus in libros eoſdem Salomonis. Ribꝰ nomībꝰ uocatū fuiſſe ſalo­monē: ſcript̉e manifeſtiſſime do cēt: pacificū.i. ſalomonē: idida hoc ē dilectū dn̄i: qd̓ nūc d̓r coe leth.i. eccleſiaſten. Eccleſiaſtes āt greco ẜmōe ē appellatꝰ. qꝛ cetū.i. eccleſiā ꝯgreget: quē noſ nūcupar̄ poſſumꝰ cōcionatorē: eo loqͥtur ad ppl̓m: ẜmo eiꝰ ſpāliter ad unū: ſꝫ ad uniuer­ſos dirigat̉ general̓r. porro pacificꝰ dilectus dn̄i ab eo regno eiꝰ par fuerit: dn̄s dilexe rit appellatꝰ ē. pſalmꝰ qͣdrageſimuſqͣrtꝰ ſeptuageſimꝰ primꝰ dilecti pacifici titulo notāt̉. Qui tn̄ ſi ad ꝓphetiā xp̄i eccleſieqꝫ tinētes felicitatē uires ſalomonis excedūt: tn̄ ẜm hiſtoriā ſuꝑ ſalomonē ſcripti ſunt. Itaqꝫ iu xta nūerū uocabuloꝝ: tria uolumīa edidit: pro­uerbia: eccleſiaſtē: cāticū cāticoꝝ: ī prouerbijs paruulū docēs: qͣſi de officijs ſnīas erudiēs. Un̄ ad filiū ẜmo crebro repetit̉. In eccleſia­ſtē uero mature uirū etatis īſtituens: ne ꝗcqͣꝫ in mūdi rebꝰ putet ꝑpetuū: ſꝫ caduca breuia uniuerſa cernimꝰ. Ad extremū ꝯſūmatū ui : calcato ſeculo p̄ꝑatū ī cāticis cāticoꝝ ſpō­ſe iūgit āplexibꝰ. Niſi enī priꝰ reliq̄rimꝰ uicia pōpis ſeculi renūtiātes expeditos nos ad aduē p̄ꝑauerimꝰ poſſumꝰ cātare cāticū cātico­. Sꝫ hoc diligētiꝰ attēdēdū. tres libros au ctore diuerſo ītitulatos. In ꝓuerbijs enī no tant̉ ꝓuerbia ſalomonis filij dauid regis iſrael In eccleſiaſten uero uerba eccleſiaſtes filij da uid regis hieruſalē. Suꝑfluū ꝗppe ē iſrael hic qd̓ male ī grecis latinis codicibꝰ īuenitur. In cantico aūt cāticoꝝ nec filiꝰ dauid: nec rex iſra­el ſiue hieruſalē p̄ſcribit̉. ſꝫ tātū cāticū cāticorū ſalomōis. Sic̄ enī ꝓuerbia rudis īſtitutio ad duodecī tribꝰ ad totū ꝑtinet iſrael. quō con­tēptꝰ mūdi niſi metropolitis cōuenit hoc eſt habitatoribꝰ hieruſalē. Ita cāticū canticoꝝ ad eos ꝓprie ꝑtinet tātū ſuꝑna deſiderāt. Ad in cipiētes ꝓficiētes: paterna dignitas. r̄gni ꝓprij merito uēdicat̉ auc̄tas. Ad ꝑfectos uero ubi tīore erudit̉: ſꝫ amore ꝓpriū nomē ſuffic̄ eqͣlis mgr̄ ē neſcit ſe regē. Que oīa referū Incipit aliꝰ ꝓlogus. tur ad xp̄m. Res libros ſalomonis. id ē ꝓuerbia eccleſiaſtē: cāticū cāticoꝝ: ueteri ſe ꝑtuagīta īterp̄tū auc̄ti reddidi ul̓ an­tepoſitis lineis. ſuꝑflua q̄qꝫ deſignās. uel ſtell titulo p̄notatis. ea minꝰ habebāt̉ interſerens ut pleniꝰ paula Euſtochiū ꝯgnoſcatis: ꝗd ī libris noſtris minꝰ ſit: ꝗdue redūdet. Necnō ēt illa īpe­riti trāſlatores male ī līguā nr̄aꝫ de greco ẜmone uer terāt oblitterās ātiquās curioſiſſima ueritate cor­rexi. Et ubi p̄poſtero ordīe atqꝫ ꝑuerſo ſnīaruꝫ fue rat lumē ereptuꝫ ſuis locis reſtituens feci intelligi latebat. porro ī eo libro qui apleriſqꝫ ſapientīaqd̓ ſalomonis īſcribit̉: ī eccleſiaſtico quē ieſu filij ſi­rach nullꝰ ignorat calamū tēperaui: tātū canoni cas ſcripturas nob̓ emēdare deſiderās: ſtudiū me­um certis: magis qͣꝫ dubijs ꝯmēdare. Ideo greco hebreo p̄fatiuncula utraqꝫ ī libro p̄miſſa ē. qꝛ nōnul la de greco hoc ad illūinationē ſenſus legētis edi­ficationē. uel inſerta hebraice trāſlatiōi: uel extrinſe­cus iūcta ſunt. Et idcirco legis: ſꝑ peregrina me mento. Arabole ſalomonis. Circa primū librū ſalomo­ Ca. i. nis d̓r abole. aliqͥ dicūt iſte liber fuit ordīate ꝯſcri ptꝰ a ſalomone vſqꝫ ad xxiiij. c. īcluſiue: in reſiduo hu­ius libri. ꝯtinēt̉ ꝑabole a ſapiētibꝰ fuerūt Ezechia rege Iuda cōpoſite. Sꝫ vr̄ falſuꝫ: qꝛ ī pͥncipio. xxv. c. p̄mittit̉ qͣſi ꝓlogo. He qͦqꝫ ꝑabole ſalomonis qͣs traſtulerūt viri ezechie. Ex pꝫ illas cōpoſuit ſalomō. ſic̄ p̄cedētes. ꝓpt̓ qd̓ dicūt alij: ſalomon oēs fecit. ſꝫ viri ezechie oēs de cedul̓ mēbranis vbi fuerāt deſcripte ab audiētibꝰ illas collegerūt in libro reponēdo. hec vocat̉ trāſla­tio. Sꝫ nec iſtud vr̄ verū: qꝛ ī prīcipio libri fuiſſet poſitum. He qͦc ꝑabole. ⁊c. de oībꝰ vniformit̓ p̄dicēdo. vel ī fine de oībꝰ p̄cedētibꝰ cludēdo. ēt vr̄ qͦd ibi d̓r. He qͦqꝫ. ⁊c. qͦd vr̄ facere quādā diſtīctio int̓ p̄cedētes ſubſequētes modū adiūctionis ſequētiū ad prece dētes ſubſequētes. ꝓpt̓ qͦd alij dicūt meliꝰ vt vr̄: oēs ꝑabole in libro cōtēte ſunt ꝟba notabilia a ſalomone dicta int̓ viros ſibi aſſi­ſtētes eiꝰ ſapīam audiētes. vn̄ dixit ei regina ſaba. iij. Regꝭ. x. Bea­ti viri tui: btī ẜni tui ſtāt corā te ſꝑ audiūt ſapīaꝫ tuā. ab iſtis ꝟba p̄dicta ſalomonis ſcribebāt̉ ī mēbranul̓. poſtea fuerūt collecta in vno libro collocata. ſꝫ a facta fuit collectio: hr̄ in hebreis do ctoribꝰ vel latinis. vſqꝫ ad. c.xxv. excluſiue. Ab illo ꝟo loco verba ſalomonis notabilia. erāt collecta tꝑe ezechie regꝭ iude ī hoīes fuerūt ſtudioſi. ī ꝟbisⁱ ꝓh̓arū dictis ſapiētū reſiduū fuit colle ctū. p̄cedēti collectiōi ī vno volumīe ꝯiūctū. vn̄ vltīe collectiōi p̄­mittit̉. He qͦqꝫ ꝑabole ſalomonis qͣs trāſtulerūt viri ezechie regis iu­da. In hebreo ꝟo hr̄. Quas fortificauerūt viri ezechie: qꝛ priꝰ erāt in cedul̓ diſꝑſe qͣſi neglecte. ſic fuerūt qͦdāmō fortificate qn̄ fuer̄t pri­me collectioni cōiūcte: inter libros ſacros cōputabāt̉. Prīa ꝟo collectio cuiꝰ auctor igͦrat̉ duplex ē. vna a prīcipio libri vſqꝫ ad deci capitulū excluſiue. alia a decīo capl̓o vſqꝫ ad. xxiiij. capl̓m incluſi­ue. Un̄ in prīcipio. x. capl̓i qͣſi nouo ꝓlogo ponūt̉ ꝑabole ſalomo nis. ⁊c̄. Sciēdū tn̄ oēs ꝑabole a ſalomone ꝓlate repoſite ſūt in hac triplici collectiōe. qꝛ d̓r. iij. Reg. iiij. Locutuſqꝫ eſt ſalomō tria milia pabolas. tot ꝟo cōtinētur ī totali libro. Sciēdū etiā auctores iſtarū collectionū ſūt nec dicuntur auctores huiꝰ libri. ſed ſalomon ꝑabolas cōpoſuit. ſic̄ eſdras d̓r auctor libri pſalmoꝝ vel qͥcūqꝫ ali us pſalmos in vno volumine collegit. ſꝫ ip̄e dauid pſalmos ma iori ꝑte cōpoſuit. eo loquēdi totū a maiori ꝑte denoīat̉. vtriuſqꝫ tn̄ libri deꝰ ē auctor prīcipal̓ ſic totiꝰ ſacre ſcripture. His igit̉ p̄miſ­ſis accedēdū eſt ad diuiſionē libri: in tres ꝑtes diuidit̉ ẜm triplicem ꝑabolarū collectionē: cuilibet earū ſua p̄fatio p̄mittit̉. ſcd̓a ꝑs inci­pit. x. c. tertia vero īcipit capl̓o. xxv. tn̄ ſunt tres libri: ſed vnus: quia vnus auctor vnꝰ modꝰ ꝓcedēdi. materia ſil̓is in qͣlibet collectiōe hr̄. Prīa in duas ſcꝫ in ꝓhemiū tractatū: incipit ibi. Timor domī. Prologꝰ aūt iſte videbit̉ factꝰ a ſalomone: ſed ab eo fecit pri parabolarū collectionē: ſic̄ in libro pſalmoꝝ dictū fuit: primꝰ pſalmꝰ ē ꝓlogꝰ reſpectu totiꝰ libri factꝰ ab eo qui pſalmos collegit in vno volumīe reponēdo. In aūt ꝓlogo prīo ponit̉ loquēdi modus: cum dicitur. Cee ij