Prologus tuorᵇ editionū eᵉ regione ſingula verba deſcribēs: vt vnꝰ diſſenti­ensᵉ ſtatiꝫ ceterisᶠ īter ſe ꝯſentiēti bus arguat̉: ſedᵍ qd̓ maioris auda cie ē: in editiōe ſeptuaginta theo­dotiōis editionē miſcuit: aſtericis deſignās q̄ minꝰ fuerint: ⁊ virgu­lis q̄ ex ſuꝑfluo videbātur appoſi 7 igit̉ alijs licuit nonⁱ tenere ta. qd̓ᵏ ſemel ſuſceperāt: ⁊f pꝰ ſeptua gīta cellulas queᵐ vulgo ſineⁿ au­ctore iactāt̉º ſingl̓asᵖ cellulas ape ruere: hocqꝫq ī eccleſijs legit̉ qd̓ʳ ſeptuaginta neſcierūt cur me nō ſuſcipiāt latini mei ꝗᵗ īuiolata edi­tiōe veteri itaⁿ nouā cōdidi: vt la­borē meū hebreisˣ: ⁊ qd̓ his ma­ius eſt apl̓is auctoribꝰ cōprobeꝫ. Scripſiʸ nuꝑ librū de optīo gene re interp̄tandi: oſtendens illa de euāgelio: ex egypto vocaui filiuꝫ meū: ⁊ qm̄ nazareꝰ vocabit̉: ⁊ vi­debūt in quē ꝯpūxerūt: ⁊ illd̓ apo ſtoli. Qd̓ oculꝰ nō vidit nec auris audiuit: ⁊ in cor hoīs nō aſcēdit qͥ p̄parauit deꝰ diligētibꝰ ſe: cetera qꝫ his ſil̓ia inª hebreoꝝ libris inue niri. Certeᵇ apl̓i ⁊ euangeliſte ſe­ptuagīta interpretes nouerātᶜ: ⁊ vn̄ eis hec queº in ſeptuaginta in­terpretibꝰ nō habēt̉. Chriſtꝰ dn̄s partes diuiſa. b Quatuor editionū. ſcꝫ. lxx. ſymmachi aqͥle ⁊ theodo­cionis vide illa loca ꝓlogi ioſue. de qͥbꝰ. sͣ. ꝓxīo facta ē mētio. c Ere­gione ſingula ꝟba deſcribēs in hexaplos: in qͥbꝰ lr̄a vniꝰ trāſlatoris ſcri­Vt vnus.ſ. tranſlator. e Diſſen­bebat̉ ex aduerſo ꝯͣ lr̄am alteriꝰ. d Ceteris conſen. arguatur.i. reprehenſibilis oſtenda tiens ab alijs. tur: ⁊ in quo plures cōſen ſerint qͣſi veꝝ ⁊ īmutabile cēſeat̉: ⁊ nō ſolū vbi qͣtu­or exēplaria cōpoſuit. g Sꝫ qd̓ maio. auda. eſt ⁊c̄. lr̄a plana ē. qͥd ſit aſte­ricꝰ qͣd obelꝰ īuēies ſupra in illo ꝓlogo. Deſiderij mei ⁊c̄. h Si igit̉ ⁊c̄. Hic arguit ꝙ latini debe­ant ſuā trāſlationē libēter accipere: ⁊ pͥmo ꝑ locuꝫ a ſimili dicēs. Si igit̉ alijs licuit. origeni.ſ. ⁊ alijs ſu­pradictis. Non tenere īmutabilit̓. k Qd̓ ſemel acceperāt.ſ. trāſlatōeꝫ. lxx.i. ſi licuit eis pꝰ trāſlationē veterē quā ſemel acceperāt ⁊ appro­bauerāt nouas trāſſatio­nes facere. l Et pꝰ. lxx. cellulas. cōtinēs ponit̉ ꝓ cōtento. methonomia ē. i. poſt trāſlationē. lxx. qͥ ẜm Augu. ī cellis ſingul̓ tran ſtulerūt: ſꝫ nō ẜm Hiero. qui ait. m Que vulgo ſ. vulgariter. n Sine auctore. aliquo de his mē tionē faciēte. o Iactāt̉ i. iactanter aſſerunt. ſuper­bia.n. eſt aſſerere qd̓ nulla ꝓbari pōt auctoritate: vt latēter inuehit̉ ꝯͣ Augu. Singulas cel. aꝑuere i. ſingulas editiōes facere ī qͥbꝰ addiderūt aliqͥ trāſ­lationi. lxx. ⁊ hoc eſt qd̓ ſe quitur. Hocqꝫ in ec. legit̉. i. in regiōibꝰ. sͣ. ꝓximo memo ratis. Qd̓ lex neſcierūt i qd̓ quaſi neſciētes in ſua edi­tiōe omiſerunt. Cur me non ſuſcipiant latini mei. q. d. bene poſſunt ſuſcipere: ex quo di­cte eccleſie nouas traſſationes alioꝝ interpretū ſuſcepere. Deinde arguit pͥ locū ab auctoritate ꝙ recipiēda ſit tanqͣꝫ autētica: qꝛ ē hebreoꝝ ⁊ apl̓oꝝ ⁊ euāgeliſtaꝝ auctoritatibꝰ ꝯfirmata: vn̄ dicit. Cur me nō recipiāt latini mei qꝛ ſum latinꝰ ſicut ⁊ ipſi. t Qui inuiolata editiōe veteri. hoc dicit ꝯͣ ori genē: qͥ in trāſſatiōe. lxx. miſcuit theodotiōis editiōeꝫ: ⁊ ſic vtrāqꝫ corrupit v Ita nouā ꝯdidi: vt laborē meū.i. editionē meā a me laborioſe ꝯpoſitā. x Hebreis. ⁊ qd̓ his maiꝰ ē apl̓is auctoribꝰ cōprobē. Apl̓i em̄ multa di­xerūt de veritate hebraica que nō inueniūt̉ in. lxx. trāſlatiōe q̄ pn̄t inueniri ī libello: quē ip̄e fecit d̓ optīo genere interpretādi: ⁊ hͦ ē qd̓ dic̄. y Scripſi nuꝑ libꝝ ⁊c̄. quedā epl̓a ē quā ſcripſit Hiero. ad Pāmaciū de optīo gene re interp̄tandi: in qua ſcribūt̉ oīa exēpla que ponūt̉ h̓ q̄ plene inuenies. sͣ. ī illo ꝓlogo.ſ. deſiderij mei an̄ mediū.ſ. z Ceteraqꝫ his ſil̓ia. sͣ. on̄dēs a In hebreoꝝ libris īueniri. ab illo loco.ſ. Scripſi nuꝑ ⁊c̄. vſqꝫ huc dꝫ legi ſub vno verſu: ⁊ ꝑꝑ hͦ reſumit̉ hic on̄dēs. b Certe apl̓i ⁊ euā. lxx. interp̄.i. trāſlationē. lxx. interpretū. c Nouerāt ⁊ vn̄ eis hͦ dicere.i. vnde habuerūt vt dicerēt. d Que in. lxx. int̓. ⁊c̄. q. d. de hebraica veritate hoc habuerūt. e Utriuſqꝫ te. ꝯditor. hoc ē ꝯͣ manicheū: qͥ dicebat ve. te. eē a magno deo: ⁊ nouū ab exiguo. f Qui credit inquit ī me. Io. vi. f. Ec cleſia neſcit.i. nō recipit vel nō approbat apocrypha in ꝓlogo ioſue circa pͥncipiū exponit̉ qͥd ſit apocryphū: aliqͥ dicūt ꝙ apocripha ē noīatiui ca­nr̄ vtriuſqꝫᶜ teſtī cōditor in euāge­lio ẜm iohannem. Quiſ credit in­quit in me ſicut dicit ſcriptura: flu mina de vētre eiꝰ fluent aque viue Utiqꝫ ſcriptū ē qd̓ ſaluator ſcri­ptū eē teſtat̉. Ubi ſcriptū ē. Se­ptuaginta nō hn̄t: apocryphaᵍ ṅe ſcitʰ eccl̓a. Ad hebreos igit̉ reuer tēdūᵏ ē: vn̄ˡ ⁊ dn̄sᵐ loquit̉: ⁊ diſci puli exempla p̄ſumūt. Hec pace veterū loquorⁿ ⁊ obtrectatoribus meis tm̄ reſpōdebo: ꝗ caninoᵈ dē­te me rodūt: in publico detrahen­tes: ⁊ legētes īᵖ angulis: id ēq accu ſatores ⁊ defenſores: cūʳ in alijs ꝓ bēt: qd̓ in me reprobāt: quaſiᵗ vir tus ⁊ viciū nō in rebꝰ ſint: ſꝫ cū au­ctore mutēt̉. Ceterū memini edi­tionēⁿ ſeptuaginta trāſlatoꝝ olim de greco emēdatā tribuiſſe me no ſtrisˣ necʸ inimicū debere exiſtima ri eoꝝᶻ quosª inᵇ cōuentū fratrūº ſemꝑ ediſſero. Et qd̓ nūc dabre­iamin.i. verba dieꝝ interp̄tatꝰ ſuꝫ idcirco feci: vt inextricabilesᵈ mo ras ⁊ ſiluāᵉ nominū que ſcriptorū ꝯfuſa ſunt vicio: ſenſumqꝫᶠ barba riem apertius ⁊ per verſuū cola di gerereꝫ mihimetipſi ⁊ meis iuxta hiſmeniuꝫ canens: ſi aures ſurde ſunt ceterorum. ſus ſingularis numeri: vt ſit ſenſus. g Apocripha eccl̓a.i. q̄ apo cryphis vtit̉. h Reſcit hoc. ex quo. lxx. nō hn̄t. Ad hebre. igit̉.i. ad hebraicā veritatē. k Reuertēdū ē. vbi hec reperiuntur. Uū. de qua hebraica veritate. m Dn̄s lo. hͦ pacepeterū ⁊c̄. i. Canino.i. rapido lxx. n Loquor ⁊ obtre.i. detractoribus. o vl̓ irrōnali. In angulis.i. in occulto. Id ē accu. ⁊ d̓ q eiuſdem. Cū in alijs ꝓ­bēt.i. cōmēdent in alioꝝ ſcriptis. Qd̓ in me repro bāt.i. qd̓ in ſcriptꝭ meis vituperant. Quaſi virtus ⁊ vi. non in rebꝰ ſint ſꝫ cū aucͣto. mutēt̉ i. quaſi diuerſitas auctoꝝ faciat edi­tionē p̄cioſam vel vicioſaꝫ: ⁊ nō po­tiꝰ p̄ciū: vel viciuꝫ ipſaꝝ reꝝ. Editionē. lxx. i. tranſlationē. lxx. correctā. Nr̄is.i. latinis. Nec inimicum ꝑ debere exiſtimari i. reputari ſuꝑ me puto. z Eoꝝ.ſ. trāſlati­oneꝫ. a Quos ediſſe­ro.i. expono vl̓ cō firmo ꝑ hebraicā veritatē. In cōuentu.i. ī cōgregatione. Fratrū.i. fideli­um latinoꝝ: vn̄ pꝫ ꝙ nō inuideo nec detrabo ipſis. Inextricabileſ moras.i. lōgas ſē tentias. e Siluā.i. cōfuſi onē multā. ſicut ar bores confuſe ſūt inſilua: itā ꝙͣ a remotis vix vna pōt diſcerni ab alia. Senſumqꝫ barbariē. hoc dicit: qꝛ editio ſeptuaginta ita ꝯfuſa erat ⁊ corrupta ꝙ videbat̉ eē barbara: ⁊ barbaras ⁊ ignotas hr̄e dictionū ſignificatiōes. Digererē.i. exponerē vex ordinatiꝫ diſtin­guerē. Per cola.i. ꝑ mēbra ⁊ diſtinctiōes. Verſuū. colū d̓r a colon qd̓ ē mēbꝝ: ē aūt colū pūctata ꝓlatio alicuiꝰ or̄onis ꝑ maiores de­ciſiones ⁊ ꝑ clauſulas qͣſdā ꝯſtātes ex duabꝰ dictionibꝰ vel pluri bus: vt h̓. Nō me fraudabis: nō ledes: nō ſpoliabis. vn̄ colū inter­pretat̉ p̄ciſus ſenſus vel lōga ſnīa. In ꝓlogo ſuꝑ eſaiā pleniꝰ inue nies de colo comate ⁊ periodo. Iuxta hiſmeniū. qͥdā fuit ph̓s qui dicebat: ſi noluerint me alij audire: tn̄ canā mihimetipſi. Quidam dicūt hiſmeniū eē fluuiū iuxta quē orgia bachi celebrāt̉ eū clamo­re: qͥbuſdā.ſ. clamātibꝰ: alijs ſilentibꝰ ⁊ clamātes deridētibꝰ: ⁊ ē ſē ſus. Si aures ceteroꝝ ſurde ſint.i. ſi ceteri trāſſationē meā ꝯtēnāt ⁊ eā audire noluerint: tn̄ ego canā.i. trāſferam. Mihimetipſi ⁊ meis amicis. Iuxta hiſmeniū.i. ſicut faciebat hiſmeniꝰ ph̓s vel iuxta hiſ meniū.i. ſicut illi qͥ celebrabāt̉ orgia iuxta fluuiū illū nō dimittebat ꝓpter aſtātes qͥ eos deridebāt. Orgia orgioꝝ dicebant̉ ſacrificia bachi: ab orge qd̓ ē cultura: qꝛ ad culturā aīe credebāt̉ ꝑtinere: vel dicūt̉ ab orge qd̓ ē ira: qꝛ in ſacrificijs bachi frequēter mouebatur ad irā. Itē or d̓r bonū: ge terra. vn̄ dicūtur orgia in qͥbꝰ multū vini