Sermo XVIII.In Natali dn̄i Ser. XIIIIadimpleat mētē tuā: adimpleat carnē tuā:ꝓcedat formoſus de vtero tuo: tanqͣꝫ ſponſus de thalamo ſuo: egrediat̉ rex de cubiculo ſuo: ꝓcedat princeps ex aula regali: ita vtE ꝟginitatē tuam nō faciat violari. Dixiqꝫ ei:Libro. 5o. ho Quō fiet iſtud: vt ego graueſcā pudico ⁊ immuniſſimo marito: quoniā virū penitus nōcognoſco? Deſpōſata ſum homī iuſto: ſi cūillo nō ꝯuenero: vnde erit qd̓ generabo? Sꝫſi pōt fieri vt ꝯcipiā intacta ⁊ generē clauſa:indica modū: ⁊ paratū inuenies cor meum.Omnibꝰ em̄ modis exopto me ego deo meovt habeā prolē: ⁊ non perdā pudorē. Refertangelꝰ Gabriel modū cōceptiōis: qd̓ ī ꝟbofieret ſaluatoris: ⁊ ita ait ad eā: O inqͥt maria virgo dei: ſponſa dei: dilecta dei: famuladei: mater dei: ſi hunc a me modū requirisquō virgo cōcipias: ꝟgo parias: ⁊ poſt partū virgo ꝑmaneas: vel quō fiat in te qͥ fecitLucꝭ.i. te: audi me ⁊ ne ꝑturberis: Spūſſanctꝰ ſuꝑueniet in te: et virtus altiſſimi obumbrabittibi. Ita em̄ te virtus altiſſimi obumbrabitvt nec ęſtum patiaris libidinis: et mater ſiscreatoris. Neſcit interea ioſeph marię ſponſus: quid cū maria ageret angeluſ: ſubitoqꝫioſeph intuitu familiari ⁊ licentia maritali:aſpicit mariā cōiugē ſuam: Uidit eam greſſibus grauari: intellexit marie vterū grauidari. Turbat̉ ioſeph homo iuſtus: qd̓ mariānunqͣꝫ de templo dn̄i acceperat ⁊ nōduꝫ cognouerat: ⁊ grauidā ſentiebat: ⁊ quā nō meruerat in cōiugij honorē: iam haberet in cōfuſionē: ſecūqꝫ diu ęſtuans diſputat dicēs:Unde hoc cōtigit qd̓ euenit? Nō cognoui:nō noui: nō tetigi: nō violaui: non grauidaui: Heu heu quid contigit: quid putas euenit: ꝑ quē maria ſic cecidit: quem ſibi pluſqͣꝫme adulantē inuenit? Ego enim cū licentiāhaberē maritalē: ante thorū nuptiarū puellarem nō vexaui pudorem. Timui multūqꝫꝑtimui: qd̓ in illo moyſitico libro legis ſententiale verbū ꝑſcriptum cum legeret̉ audiDeutꝭ. 22. ui: Ꝙ quęcūqꝫ virgo paternā domū fędauerit adulterio: morienda lapidibus ſubiacebit. Similiter ⁊ vir qui pudoris veſtimentūpatri nō detulerit: corāqꝫ teſtibus replicauerit: pudoriſqꝫ ſignaculū nō demonſtrauerit:moriendus ⁊ ipſe cum virgine erit. Utroſqꝫergo libidinarios hac moyſes ſententia ferire voluit: ſimulqꝫ adulteros perire mandauit. Sic nanqꝫ ait: Auferte opprobriū de domo iſrael: ⁊ omnis qͥ audierit timebit: ⁊ nonagit impie. Hanc moyſi ſententiā p̨̄cauebā:ipſamqꝫ luxuriā in meo corpore refrenabaꝫ:maxime quia dauid filium me eſſe ſciebam:et regali me functū ſacerdotio p̨̄noſcebam.Sed qm̄ nihil mirū eſt: nihil nouū: nihil oc Gcultum: nihil abſcōſum qd̓ non reuelabit̉: ⁊ Matth̓. 10.occultū quod non in publico veniat: in dauid regis filia: recolo hiſtoriam. Dauid rex 2. Regꝭ. 11.vrię cethei mulierem audacia extulit regali:nec eum timor terruit parētalis. Quid ergofaciam? quid agam? Anxior: gemo: doleo:curro: conſiliū quęro: nec penitus inuenio.Prodo adulteriū: aut taceo propter opprobrium? Si ꝓdidero: adulteriū quidem noncōſentio: ſed neuum crudelitatis incurro: qꝛẜm libri moyſi ſententiā: lapidandā eſſe cognoſco. Si tacuero malum cōſentio: ⁊ cumadulteris portionem meam pono. Quoniā Psͣ. 49.ergo tacere malū eſt: adulteriū ꝓdere peiuseſt: ne ꝑ me fiat homicidiū: dimittā eam cōiugio. Cogitauit inquit ſicut euangeliū di Matth̓. i.cit: occulte dimittere mariā cōiugem ſuam.Cogitauit qd̓ eſſet rea de adulterio: cū iameſſet deterior in mente huius ſuſpitiōis mala cōceptio. Sed nō timeat maria dauid illius magni regis filia: qm̄ ſicut in dauid veniam cōtulit ſermo ꝓpheticus: ſic mariā liberat angelus ſaluatoris. Ueniat mat̓ dn̄icaſta: in qua nō fuit virilis appetitio ſed ſpirituſſanctus: quā nō violauit ioſeph vir iudęus: ſed ſolus impregnauit omp̄s deus: q̨̄nō cōmixta eſt nec ioſeph ſponſo: nec cognita alicui viro: ſed ſoli omnipotenti deo. Inuoca ꝟgo ſancta deū tuū: dauid patrē tuū:non illū dauid adulterio fuſcatū et vrię cethei homicidio diuulgatū: ſed illū dico dauid forti manu p̨̄liatū: diu cū diabolo altercatum. Mittat de celo angelū ſuum: ⁊ viſitet in ſomnis ſponſum tuū. Suſpendat iudiciū moyſes ſuum: ne ioſeph vindicet adulteriū tuum. Parat itaqꝫ ioſeph animū in tēpore: quo mariam poſſit occulte dimittere.Ecce iterū virginis ille paranymphus: non Hhomo ſed gabriel angelus ille conſpicuꝰ: cęli curſor ęquiſſimꝰ: medio noctis libramine:dicit ad ioſeph in viſione: Ioſeph fili dauidcur tantū tribulariſ: quid multū cōtriſtaris:cur in ſomno cogitando deſudas: quare vigilando triſtis ambulas: cur de maria malātibi ingeris ſuſpitionē: cum ipſa tibi generatura ſit ſaluatorem? Aufer zelotypię animūex ea: Ipſe enim eſt dominꝰ qui imꝑgnauit