Seite
Liber VIII Alius vero eſt refluxus qui quidem a ſuo pri­cipio recte vel oblique progreditur. ſed a cor­pore obiecto repellitur et repertutitur. et talis repercuſſio radij flexio nuncupatur vt dicit au ctor perſpectiue. Radius itaqꝫ luminoſus eſt mobilis et agilis ſpericus/ et orbicularis/ d̓ ſe rectus. maxime ſi fuerit perpendicularis. Con tingit autem radium frangi et obliquari ⁊ qn̄ qꝫ ad partem oppoſitam proijci ſcd̓m diſpoſi tionem materie quam inuenit. vel quam tāgit Hic radius in nube cōcaua et humida inter­cluſus. diuerſas operat̉ in nube vel ī aere for mas/ colores/ ⁊ figuras. vt pꝫ in coloribꝰ ar­cus celeſtis. qui nihil aliud eſt vel eſſe dicitur. niſi ſub intratio radioꝝ in nubem cōcauam ⁊ aquoſam. vt dicitur in libro metheororuꝫ. Ex ſubito ſemper motu radioꝝ et continuo cōtin git aerem circum fuſum igniri et inflammari/ maxime cum concurrerint in loco cōfractionis Nam radij ibi coadunati mutuo cōculcantur Et iſta eſt cauſa quare aer circum fuſus ſepius inflammatur. vt patet in criſtallo ⁊ berillo ex cuius oppoſitione contra ſolares radios ſtup pa appoſita accenditur et ignitur Abra eſt obiectio corporis tenebro ſi et opaci ad luceꝫ vel lumen ſiue ad corpus luminoſum. Et eſt vmbra tri plex ſcd̓m phiſicam conſiderationem cōtingit ꝙ corpus luminoſum ſit rotundum et aliquā do eſt maius ꝙͣ corpus obiectum/ aliqn̄ equa le/ aliquando minus. ſi equale/ facit vmbram equalem et rotundam. ⁊ talis vmbra dr̄. cheli droides/ ideſt equaliter rotundum. ſi minꝰ ſit obſtaculo. facit vmbram tendentem in latum admodum callati. talis vmbra diciturcatali des. Si vero corpus luminoſum maiꝰ ſit cor pore obiecto. facit vmbram tendentem ī acu­tum et in conum. et talis vmbra dicitur cono­des. Ex quo pꝫ ꝙ cum ſol ſit maior tota terra ipſa terra facit vmbram conodem. Cōtingen te igitur ꝙ terra ſit oppoſita ſoli que aſſigna­to modo ita alte dirigit vmbram ꝙ lunam at tingit et eam inficit eclipſim lune facit. ſed ex quo ſol tumorem ſpere p̄terit iſte conus tran­ſit et declinat in partem oppoſitam. et tūc lu­na libere apparet et illuminatur. Cum vero luna directe ſit oppoſita ſoli/ lūa facit vmbrā cataloidem. et ideo vmbrā contra terram diri git et eclipſim particularem facit. quia talis vmbra nō ſufficit tegere totam terram cum a radijs ſolis in quibuſdam partibus illumīet̉ et ex tali vmbra accidit eclipſis in vno dima­te alio illuminato exiſtente ſicut dicit alhuma. Umbra vero caloris ſolaris eſt repreſſiua ſplē doris radiorum ſolarium occultatiua. ſterilita tis et fecunditatis terre inductiua. ſerpentum amica/ et colubrorum nutritiua. eſtuantium ⁊ itinerantium refrigeratiua. maturitatis fructu um tardatiua. terroris vel timoris et horroris multiplicis incuſſiua. cum non ſit corpus. ſpe ciei corpus eſt repreſentiua. corpoꝝ in motu ⁊ inquiete eſt ſuijpſius configuratiua. nā mo to corpore ſe mouet. et quieſcente requieſcit. fugientiū eſt inſecutiua. et inſequentium fugi tiua. quanto etiam dies eſt longior et ſol in ce lo ſtat altior/ tanto obiecti corporis vmbra vi detur minor et ecōuerſo. et iō ſole oriente vide tur vmbra in aior. ſimiliter et in occaſu ꝙͣ ī me ridie. Enebra eſt lucis abſentia. a tenen­do dicta. ligat enī et tenet oculos ne ſolem videant ſiue lucem. et ſic nihil eſt niſi pura priuatio. Tenebra etiam dicitur aer obſcurus vel vmbra oꝑaci corporis. vt. d̓ baſilius.) ⁊ qualitate et ſit luci contrariat̉. ti morem incutit/ colorum pulchritudinem tol­lit. verecundiaꝫ dirimit vel minuit. ſomnolen tiam nutrit. Finit liber Octauus