fieri aliquam creaturam. aut melius aut deterius immutari aūt trranſformari in aliam ſpēꝫ: vel aliā ī ſil̓itudinē niſi ab ipſo creatore qui oīa fecit et per quē oīa facta ſunt: ꝓculdu bio infidelis eſt ⁊ pagano deterior. et vtamur argumentis ſancti Tho. in. ij. ſent̓. diſt. viij. An demones poſſint impͥmere in ſenſus cor porales p̄ſtigijs deludendo. Ubi primo arguit ꝙ nō. Nam illa forma beſtie que videt̉ oportet ꝙ ſit alicubi. ſed nō p̄t eſſe tm̄ in ſenſū. qꝛ ſenſus nō habet aliquā ſpeciē niſi a rebꝰ acceptā. et ibi nō eſt vera beſtia ꝑ auctoritateꝫ can̄. allegatā. nec iterū p̄t eſſe in re que videt̉: ſicut ꝙ mulier videatur beſtia. qꝛ due forme ſubſtantiales nō pn̄t eſſe in eodem ſimul ⁊ ſemel. ergo cū illa forma beſtie que videt̉ nulli bi poſſit eſſe ideo nulla preſtigioſa illuſio in oculo videntis fieri p̄t. cū viſio ꝑ aliquā formam neceſſario habeat terminari. Preterea ſi dicatur ꝙ forma illa ſit in aere circumſtan te. hoc nō p̄t eſſe. tum quia aer nō eſt ſuſcepti uus alicuius forme ſeu figure. tum etiā quia nō ſemꝑ vnus ⁊ idem aer circa illā ꝑſonā ꝓpter fluxibilitatē manere p̄t p̄cipue qn̄ mouetur. tum etiā qꝛ ſic videretur ab omnibꝰ talis tranſformatio qd̓ tn̄ nō fit qꝛ demones nō vi dentur ad minus ſanctoꝝ viroꝝ viſiones de cipere. Preterea ſenſus viſiuus ſeu potentia viſiua eſt potentia paſſiua. ſed omne paſſiuū mouet̉ ab actiuo ſibi ꝓportionato. actiuū aūt ꝓportionatū ſenſui eſt duplex. Unū qͣſi originās actū ſcꝫ obieciū. Aliud aūt qͣſi deferēs ſicut mediū. ſed forma illa que videtur nō p̄t eſſe obiectū ſenſus: neqꝫ etiā mediū quaſi deferens. De primo ſcꝫ ꝙ nō p̄t eſſe obiectuꝫ. qꝛ a nulla re ſumi p̄t vt in p̄cedenti argumento factū eſt cum non ſit in ſenſu a re accepta. nec in ipſa re nec etiā in ipſo aere quaſi in medio deferente vt prius tactū eſt in tercio argumēto. Preterea ſi demon mouet vim cognitiuaꝫ interiorē aūt hoc facit ſe obijciendo virtuti cognitiue. aut hoc facit immutando ip̄aꝫ. nō autē hoc facit ſe ei obijciendo. qꝛ oporteret ꝙ vel aſſumeret corpus: et ſic nō poſſet interius ingredi ad organū imaginatōis. cū duo corpora nō ſint ſimul in eodē loco: neqꝫ in aſſumēdo fantaſma. qd̓ ec̄ eſſe nō p̄t. qꝛ fantaſma nō eſt ſine quantitate. Demon aūt omni quātitate caret: ſil̓r etiā non p̄t hoc facere immutā do. quia aut immutaret alterando qd̓ videtur nō poſſe facere: qꝛ omnis alteratio fit per qualitates actiuas quibus demones carent. Aut immutaret tranſmutando ſiue localiter mouendo qd̓ videtur eſſe incōueniēs duabꝰ rōnibus. Primo quidē qꝛ tranſmutatio organi nō poſſet fieri ſine ſenſu doloris. Scd̓o quia ẜm hoc demon non oſtenderet homini niſi nota. cum tn̄ Augꝰ dicit. ꝙ oſtendit hoī formas et notas ⁊ ignotas. ergo videt̉ ꝙ demones nullo modo pn̄t imaginatōꝫ vel ſenſum hoīs deciꝑe. Sed cōtra Augꝰ. xviij. de ci. dei. dicit ꝙ tranſmutatōes hoīm in aīalia bruta que dicunt̉ arte demonū facte nō fuerunt ẜm veritatē ſꝫ ſolū ẜm apparentiā. Hoc aūt fieri nō poſſet ſi demones hūanos ſenſus trāſmutare nō poſſent. Preterea alludit et au toritas. Augꝰ. in li. lxxxiij. q. que etiaꝫ prius allegata fuit. ſerpit hoc malū demonis ꝑ oēs additus ſenſuales ⁊cͣ. Rn̄ſio ſi lector voluerit ſuꝑ modū tranſmutādi inſpicere inueniet in ſcd̓a ꝑte oꝑis. ca. vi. varios modos. Ad pn̄s tm̄modo ſcholaſtice ꝓcedendo. dicamꝰ triū doctoꝝ ſnīas ꝯcordantes in eo ꝙ diabolus p̄t fantaſiam hoīs decipere. vt hō verus aīal videatur. inter quas etiā vltima ſubtilior ceteris. q̄ et ſctī Tho. eſt. Et prima eſt dn̄i Anthonini in prima ꝑte ſumme. ti. v. c. v.§. v. declarantis ꝙ diabolus fantaſiaꝫ hoīs ad decipiendū qn̄qꝫ oꝑatur: et p̄cipue circa illuſionem ſenſuū. et declarat naturali rōne. canonis auctoritate ⁊ exꝑimentoꝝ multiplicitate. Primū ſic. Corꝑa naturaliter ſubdunt̉ et obediūt nature angelice quantū ad motuꝫ localē. Angeli aūt mali etiā ſi amiſerint grati am nō tn̄ virtutem naturalē. vt ſepius ſupra tactum eſt. Cum aūt potentia fantaſtica ſiue imaginatiua ſit corporalis id eſt affixa orga no corporeo naturaliter ſubditur etiā malis: vt poſſint eam trāſmutare cauſando varias fantaſias ex deſcenſione humoꝝ et ſpirituuꝫ ad principiū ſenſitiuū ꝓcurata ab eis. hec ille. et ſubdit. Patet et ex hoc canone. xxvi. q. v. epiſcopi. Illud nō eſt obmittendū ꝙ quedaꝫ ſcelerate mulieres poſt ſathan retro conuerſe demonum illuſionibꝰ ⁊ fantaſmatibꝰ ſeducte credunt ſe et ꝓfitent̉ cū dyana horis nocturnis dea paganorum. vel cum herodiade ⁊ cū innumera multitudine mulieꝝ equitare ſuꝑ quaſdam beſtias. et multa terraruꝫ ſpacia in tempeſte noctis ſilentio pertranſire. et infra. Qua propter ſacerdotes predicare debēt po pulo dei vt nouerint omnino hec falſa eſſe. et non a diuino ſed a maligno ſpiritu talia fantaſmata mentibus fidelium irrogari. ſiquidē ip̄e ſathanas tranſformat ſe in diuerſarum ꝑ ſonarum ſpecies atqꝫ ſimilitudines ⁊ mentē quam captiuā tenet in ſomnis deludendo ꝑ deuia queqꝫ deducit. Et quidem intellectus huius canonis in prima q̄ſtione tactus eſt qͦ ad qͣtuor q̄ p̄dicanda ſunt. Sed ꝙ nō valeāt
zum Hauptmenü