conuerſis et poſt redeuntibus ad ritū iudeo rum: inſtantia valet. immo argumentum amplius per hoc fortificat̉. eo cum tales ꝓ­pter apoſtaſiā a fide iudex ciuilis habet puni­re. etiā maleficas fidē abnegātes abnega­tio fidei in toto vel in ꝑte ſit fundamentū ma leficarū. Preterea licꝫ in ſolutione dicat̉ eodē apoſtaſia et hereſis ſit capienda. adhuc tamē eccleſiaſticus iudex ſe habet de eis intromittere ſed ciuilis. nam occaſione que­ſtionis hereſum nullus debet populum cō­mouere. ſed preſes debet per ſe prouidere. In autenti. de manda. princi. id eſt de mandatis principum. coll̓. iij.§. neqꝫ occaſione. vbi di­citur. neqꝫ occaſione religionum hereſumqꝫ queſtionis ꝑmittas alicui ꝓuinciam cōmo­uere. aut aliter quadaꝫ p̄ceptione iniungi ꝓ­uinciam cui p̄ſides. ſed ip̄e ꝓuidebis cum petenti vtilitate fiſcalibus et que alia ſunt ꝑ­ſcrutari et ꝑmittere aliquid fieri circa no ſtras preceptiones occaſione religionū. Pa tet ex his de expugnante fidē nullus debet ſa intromittere niſi preſes. Preterea ſi cogni­tio iudiciū et punitio taliū maleficarū ſpe ctaret totaliter ad ciuilē iudicem. quō leges de his tribꝰ ſe intromittere poſſent.. C. de maleficis. l. nemo. l. culpa. l. nullus. oēs il­los quos vulgus maleficos vocat capitali pena ſubijcit. et e. l. militi: beſtijs obijcere de­cernit qui magica arte vite innocentū inſidi­antur. Item queſtionibꝰ tormētis ad in­terrogandū ſubijci debeant. et ad eoꝝ ac­cuſationē quilibet admitti debeat. et nullꝰ fideliū ſub pena exilij et amiſſione oīm bono rum cum eis ꝑticipat multis alijs penis annexis. legenti illas leges occurrūt. Ecō trario vero et veritate legū doctores taliū maleficarū punitionē in eccleſiaſticū iudicē poſſunt retorquere vt ſimul copulatiue habe­ant cognoſcere et iudicare. et hoc ſic ꝓbatur. In crimine canonico preſes metropolita habet diſcernere et metropolitanus ſe ſed adiuncto preſide. ptꝫ in auten. de man­prin.§. ſi vero canonicū ſit qd̓ querit̉. vna metropolitano ꝓuincie hoc diſponere et de­cernere ꝓuidebis. ſiue alij quidā dubitāt. glo ſa. id eſt in fide. quo caſu ſolus cognoſcet. ſi­ue alij quidā gloſa. tunc ep̄s cum p̄ſide.ſ. co­gnoſcet et cauſe deo dare amabilē et decibilē terminū. qui et decenter orthodoram cuſto­diat fidē. et indemnitatē ꝓcuret fiſcalibus. et noſtros ſubiectos ſeruet inuiolatos. gloſa id eſt eos corrumpat in fide. Preterea prin­ceps ſecularis licet puniat pena ſanguinis. tn̄ hoc iudiciū eccleſie excludit. cuiꝰ eſt cognoſcere et diffinire. immo neceſſario pre­ſupponit. vt ptꝫ. C. de ſumma trini. et fi. ca. l. i. in fi. et extra de here. c. adabolendā. et. c. ver gentis. et. c. excōmunicamꝰ.i. et. ij. immo ea­dem pena eſt et ẜm leges. et ẜm cano. vt patet C. de hereticis. l. manicheos.. l. arriani. vn̄ et ad eos ꝑtinet p̄cipue in ſimul et non diui­ſim taliū punitio. Preterea ſicut leges decer­nunt clericos a ꝓprijs iudicibꝰ emendari et a tꝑalibus ſeu ſecularibꝰ. eo crimen ec­cleſiaſticū in eis cenſet̉. ita et maleficaruꝫ cri men cum ſit partim ciuile et partim eccleſia­ſticum ꝓpter damna tꝑalia et fidē quā violāt Ideo ad vtriuſqꝫ partis iudices ꝑtinet ad co gnoſcendū iudicandū et puniendū. Et forti ficatur ratio in auten. vt clerici apud ꝓprios iudices.§. ſi vero. colla. vi. vbi dicit̉. Si ve­ro eccleſiaſticū ſit delictū egens caſtigatione eccleſiaſtica et mulcta. deo amabilis ep̄s hoc diſcernat nihil cōmunicantibꝰ clariſſimis ꝓ­uincie iudicibus. Neqꝫ enī volumꝰ talia ne­gocia omnino ſcire ciuiles iudices opor­teat talia eccleſiaſtice examinari et emendari aīas delinquentiū eccleſiaſticā mulctā: ẜm ſacras diuinas regl̓as. quas et noſtre ſequi dedignant̉ leges. hec ibi. Un̄ oppoſitū crimen mixtum ab vtriſqꝫ eſt puniendū. Re ſponſio cum principalis intentio noſtra in hoc opere ſit ab inquiſitōe maleficarū qͣꝫtum cum deo fieri poſſet: nos inquiſitores partiū ſuꝑioris almanie exonerare ſuis iudicibꝰ ad puniendū relinquendo. et hoc ꝓpter negocij arduitatē. dum tn̄ indemnitate fidei et ſaluti animarū eo minus ꝓuideret̉. quare pn̄s opus aggreſſi ſumus. ip̄is iudicibus modo cognoſcendi diffiniendi et ſententiādi relin­quendo. Ideo ad oſtendendū ep̄i ꝯtra ma leficas in multis ꝓcedere poſſint etiam ſeclu­ſis inquiſitoribus. licet ip̄i epiſcopi ſine tem porali et ciuili iudicio vbi punitio tranſit in vindictā ſanguinis ita ꝓcedere valeant. expedit certas opiniones alioꝝ inquiſitorū in diuerſis regnis hiſpanie in mediū deduce re. et illas ſalua eorū ſemꝑ reuerentia. ſub ordine vno predicatoꝝ militamus. infringe re vt eo clarior in ſingulis habeat̉ intellectꝰ. Eſt itaqꝫ eoꝝ opinio omnes malefici ſorti legi diuinatores nigromanti: et breuiter ſub quocūqꝫ genere diuinationū exiſtant et qui fidem ſacrā ſemel ſuſceperūt et ꝓfeſſi ſunt iu­dicio inquiſitorū ſubiaceant. taliter vt in tri­bus que notantur in ca. multorum querela. in prin. de here. in clemen. nec inquiſitor ſine epiſcopo. nec epiſcopus ſine inquiſitore ꝓce­dere habeat. Licet in quinqꝫ alijs vnus ſine