CXLIX amore dei et proximi ⁊ amare lugere offē ſas dei paratos ad ſufferendū aduerſaſentiūt tn̄ aliqn̄ rebellionē carnis ad ſpi ritū ⁊ fragilitatē. Quinti experiunt̉ ſe habere bonā ꝯſcientiā ſicut illi qͥ ſentiūt dulcedinē diuine bonitatꝭ in oratōe ⁊ guſtant qͣꝫ ſuauis eſt dominꝰ abhorrentes omnē delectationē mundi. Sexti ſciunt ſe habere bonā cōſcientiā ꝑ reuelationeꝫ dei. Sicut abrahā cui dixit deus ꝑ angelū. Gene. xij. c. Nunc cognoni ꝙ timeadeū.ſ. timore filiali qui ſine gr̄a et cōſciē tia bona eſſe nō poteſt. Septimi ſūt o ſciūt ꝑ cām rei vel ratione rei. vt hi qͥ cla re viderūt diuinā eſſentiā in vita p̄ſentiſicut moyſes in veteri teſtamento ⁊ pau lus in nouo. ¶ De ſcrupulo ꝯſcientie qͥd ſit ⁊ vnde cauſat̉. ⁊ de ſeptē regul̓ qͥbꝰ pōt deponiCapitulū tertiū Erciū myſteriū declarandū d̓ cō ſcientia dicit̉ remediatio. Sūt em̄ pleriqꝫ conſcientiā habentes ſcrupuloſam omnē leuem actū peccati venialiſ eſtimātes eſſe peccatū mortale. Pro qͥbus tria ſūt notāda. ¶ Primū ꝙ ſcrupulus eſt vacillatio quedā conſurgens cuꝫ formidine ex aliqͥbus cōiecturis debilibꝰ ⁊ incertis. vnde videt̉ eſſe ſcrupulus id qd̓ apud alios dicit̉ puſillanimitas q̄ ē tedio ſeu timore reꝝ aduerſaꝝ iners ⁊ in cōſiderata tracti animi deiectio. Et ſic vtrūqꝫ tam ſcrupulꝰ qͣꝫ puſillanimitas īportat inordinatū timorē. Unde ip̄e ſcrupulus a qͥbuſdam vocat̉ erronea ꝯſcien tia. Ab alijs timor cōſcientie. Et ab alijs puſillanimitas. Sciēdū aūt ẜm Alber tū in libro de qͣttuor coeuis ꝙ differentia eſt inter ſcientiā fidem opinioneꝫ dubtationē ⁊ ſcrupulū ſeu ſuſpitōem. Naꝫ ſcientia ꝓprie eſt eoꝝ que cognoſcunt̉ ꝑ cauſam. et qꝛ impoſſibile eſt aliter ſe habere. Fides aūt eſt ꝑfecta ꝑſuaſio vnius partis ſeu cōcluſionis ꝑ multa probabi lia vel auctoritatē dicentē. Et hoc etiaꝫ appellat̉ credulitas ⁊ cōſciētia. Opinio aūt eſt acceptio vniꝰ partꝭ cū formidine alteriꝰ. ita tamē ꝙ ad illam q̄ formidat̉ nō habet̉ ratio expreſſa. formidat̉ tn̄ pro pter debilitatem ratōis alteriꝰ partꝭ. Du bitatio vero eſt indeterminatꝰ motꝰ rationis ſuꝑ vtrāqꝫ partem cōtradictōnis per equalia media. ita ꝙ nō magis pendet ad vnā partē qͣꝫ ad aliā. ⁊ hec etiā di cit̉ ambiguitas. Demū ſcrupulus ex leui bus cōiecturis ſeu medijs ⁊ multū debili bus mouet̉ ad vnā partiū. Et hic etiam dicit̉ ſuſpitio ⁊ puſillanimitas ſpiritus q̄ repellenda eſt. vt dicit̉. vj. q. j. c. Queſ Nam talis ſcrupulus inducit aīam ad quoddā tediū ⁊ triſticiā aggrauanteꝫ vt nil boni ei agere libeat. ⁊ ſic velut tempe ſtas que deſcendit in egyptū cōſūpſit oē quod reperit viride. ſic triſticia procedēſ ex ſcrupulo cōſumit vigorē et robur animi. Inducit etiā deſperatōem. a q̄ libera ri ſe petebat pſalmiſta dicēs. Nō me de mergat tempeſtas.ſ. deſperatōis. Quan tū vero hec ſcrupuloſa ꝯſcientia noceat patet pͥmi Machabeoꝝ. ij. ca. vbi narra tur ꝙ qͥdā ſcrupuloſi ex ſocietate macha beoꝝ quia noluerūt ſe defendere ꝯͣ hoſtes bellantes aduerſus eos in die ſabbati ti mentes ne ꝓpter hͦ violarēt ſabbatū occi ſi ſunt ab eis. ¶ Secundū notādū ꝙ ſcru puloſitas cōſcientie cauſat̉ quādoqꝫ ex complexione ad timorē idonea. vt eſt cō plexio frigida. puta in feminis vetul̓ et melancolicis. Timor em̄ naturaliter ẜm Damaſcenū cor ꝯſtringit ſicut ⁊ frigida ꝯſtringūt ⁊ congelatōem faciūt. Ad quē motū contractionis imaginatio mouet̉ atimoris diſpoſitōne ita vt ꝯcipiat qͥs aliquod eſſe futurū malū ⁊ per ꝯſequēs fugiendū. Quandoqꝫ cauſat̉ puſillanimitas ⁊ ſcrupulus ex egritudine manica vel melanco lica que eſt infirmitas capitis ꝑ quam ledit̉ imaginatio. ⁊ quādoqꝫ s 5
zum Hauptmenü