iudicauit papa? dicūt quidā ꝙ illa fuit ratio quia in decimis nō deducunt̉ expēſe. sͣ. de deci. cū homines. tua nobis. paſtoralis. Illa ēratio potior qꝛ tertia iſta integraliter preſcripta eſt vnde integralit̓debet ſolui ⁊ onus fabrice incūbit capellano de alijs partibus. ſi. sͣ.de preſcrip. de quarta. berb ¶ Oblationū noīeob hoc ponit̉ in titulo ꝙ verbū recipit interpretationēut. jͣ. ſequitur.c ¶ Inſtitutū. pro recipiēdis omnibusſupradictis.d ¶ Titulo. i. quocūqꝫ modo offeratureccleſie a fidelibusde ꝓpriis ⁊ licitisrebus sͣ. eo. cauſa.e ¶ Diminutōne. qꝛcū hoc ſit eccleſiaſticū beneficiū ſinediminutōe conferri debet. sͣ. ut eccle.benefi. ut noſtrū. ⁊i. q. iii. ſi quis p̄bēdas. ⁊ quia ſententiatū fuit de tertianulla facta deduction vnde ītegralit̓debet ſolui.f CI parte quęſtionis. quod fierinon debet: quia ſemel in abolitiōe remiſſa punitio reiterari nō debꝫ. xxiii..q. iiii. ſi illic. ſi. depe. di. iiii. diuina.g ¶ Capillus. duobꝰmodis fit denūciatio operis: vno mōſolo verbo: cū dicodenūcio tibi nouuꝫopus ꝑ talē denūciationē edificās fitpoſſeſſor. ff. de no.ope. nūcia. l. i.§. inoperis. vel ꝑ iactuꝫlapilli: ut hic. ⁊ in hͦcaſu denūciās poſſeſſor cōſtituit ⁊ retinet poſſeſſioneꝫ.ff. eo. de pupillo.§.meminiſſe. de hacmateria dicit̉. sͣ. deno. ope. nunci. c. i.⁊. ii. Et intellige ꝙdenunciatio nouioperis fuit remiſſa.vel etiā tempus infra qd̓ canonici debebant agere lapſūfuit. ⁊ ſic monachiedificauerūt. tādeꝫcanonici ceperuntagere cōtra monaſteriū lite cōteſtatainter partes deſtructū fuit forte a canonicis latenter quicquid edificatū fuerat poſt iactū lapilli vel alio modo monachi reedificare uolebāt. canonici dicebāt ꝙ non debebāt: ⁊ iō dicit papa in ſnīa ꝙ monachi reedificētin eū ſtatū ⁊cͣ. alias non haberēt locū ſequētia qꝛ totū dꝫ demoliriquicquid factū eſt poſt iactū lapilli. sͣ. de no. ope. nūci. c. i. ⁊. ii. b.p ¶ Litis cōteſtatio. ar. ꝙ tunc demū ceptū dr̄ iudiciū cū lis eſt cōteſtata. sͣ. de offi. dele. relatū. ⁊ in aut̓. de liti.§. omnē. v̓. ſi v̓o apudiudicē: nec ante litis ꝯteſtationē iudicis officiū implorat̉. sͣ. de ap.ſignificāte. ⁊ etiā cōteſtatio ipſa dr̄ litis exordiū. sͣ. de offi. or. ſuperqueſtionū.§. i. ⁊ poſt litē ꝯteſtatā iudex recuſari nō pōt. sͣ. de re iudi. inter. ⁊. iii. q. iii. offerat̉. ſed quo ad ꝑpetuādā iuriſdictionē ſufficit ſola citatio. sͣ. de offi. dele. gratū. ⁊. c. licet. ⁊ sͣ. de offi. le. c. vlti.⁊ ſic poſſet intelligi. ff. de iuriſ. om. in. ⁊ qꝛ. ſꝫ legiſte intelligūt illudverbū generale ꝑ litē ꝯteſtatā. ar. ꝯͣ. sͣ. de reſti. ſpo. piſanis. Sꝫ alid̓faciendas: dictꝰ predeceſſor de oībus ſupradictis abſqꝫ ſubtractiōealiqua integre perſolui uoluit ⁊ mādauit tertiā portionē ac. capellanipredicte capelle dicētes primitias⁊ decimas uel ea que offeruntur ꝓmiſſis mortuorum ſacerdotibus ⁊que pro ſeptimis ⁊ triceſimis ⁊ anniuerſarijs panes ⁊ alia que infrahēbdomodā offerūtur: ⁊ mortuorum iudicia oblationūº nomine minime contineri de his oībus tertiam partem ſoluere uobis nolunt:⁊ infra. Volumus igitur ⁊ mandamus ut per ueſtrū clericū a uobisī eadem eccleſia inſtitutūᶜ de oībusſupradictiſ ⁊ alijs oblationibꝰ quocunqꝫ titulo ad eccleſiam peruenerint: ſine diminutionē aliqua integrę tertia uobis portio perſoluatur. ¶Dem epiſcopo. f. p. ber.X parte ueſtra fuit propoſitūꝙ prepoſitus ⁊ canonici aretinen. ſententiaꝫ quā.i. papa. p..n.ſuper molendino decalian. ac alijsarticulis promulgauit: in recidiuequeſtionisʳ ſcrupulū reducere molientes aſſerunt capitulū illud eiuſdem ſententie: quo dicitur: ne canonica ipſa impediat: quo minusmonaſteriuꝫ ueſtꝝ molendinū prefatum decalian̄. reedificare ualeatī eo ſtatu in quo fuiſſe dinoſcitur tēpore mote litis: eſſe referenduꝫ adtempus: quo lapillusᵍ in denunciatione noui operis iactꝰ fuit: uobisē contrario aſſerentibus illud eſſe ītelligendum de tempore quo lisſuper hoc inter uos ⁊ prefatam canonicam extitit ꝯteſtata. Nos igitur conſiderata eadem ſententia:quod in prefato capitulo dicitur q̄tempore mote litis: īterpretamureſſe referendum ad tempus quo litis conteſtatio facta fuit.¶ ¶Dem prelatis uniuerſitatis frācigenarum conſtanti.x parte ueſtra fuit ꝓpoſitumꝙ patriarcha uidetur occaſione conſtitutionis cuiuſdā quā albinen̄. epiſcopus: tūc legatusⁱ in partibꝰ romanie ſuper legatis ediditdefunctorū: ⁊ dil. fil. i. ti. ſancte praxedis preſbyter car. dum ibidemlegationis fungeretur officio innouauit: de quibuſdam que uobis ⁊eccleſijs ueſtris legātur a decedentibus: tertiam a uobis exigit portionem. Cum igitur ipſi ſicut ex eorum īterpretationeᵏ accipimus nō ītellexerint: ꝙ de bis que ī ornamētis eccleſiaſticis uel ad fabricaꝫ eccleſie reparatione indigētis aūt adeccleſie luminaria necnon do hisque pro anniuerſario ſeptimo triceſimo ac uiceſimo faciendis uel dehis que perſonisᵐ ſpecialiter. niſforſan id fiat eccleſie romāe: a quocunque legantur aliqua deberet ſolui portio eccleſie cathedrali. nos īterpretationē eoꝝ ratā habentes ſecundum ipſam conſtitutionem prefatam precipimus obſeruari: firmiter inhibētes ne in predictis aliꝗdfraudulenterª in preiudiciuꝫ cathedralis eccleſie procuretur.Dem epiſcopo tulonen̄Ua nobis fraternitas intima¶uit: ꝙ cum tibi pro releuatione oheris debitorum duximus indulgendum: ut fructus beneficiorum que interim in dioceſi tua uacare contigerit: tibi liceat biennioretinere. quidam apoſtolice gratiępriuilegium ſiniſtra interpretatōereſtringereᵉ molientes: aſſerūt prebendas ⁊ maiora beneficia nequaquā beneficiorū nomine cōtineri:⁊ infra Nos igitur auctoritate preſentium declaramus: ꝙ in hoc caſuprebende ac alia beneficia generali beneficiorum nomine continent̉Regorius nonus decano ⁊ ſacriſtę egoli.Ranſmiſſe nobis litter̄ continebant: ꝙ ſignificantibusepiſcopo ⁊ capitulo xanton̄. ꝙ quadragenarius canonicorum numerus inſtitutus in eorum eccleſia nōpoterat obſeruari: pro eo quia nōſufficiebant eccleſie facultates: uobis dedimus in mandatis: ut canonicorum ⁊ prebendarum numerūiuxta facultatesᶜ eccleſie moderanX parte veſtra. legatus. ex hoc patet ꝙ legatus pōt facere ꝯſtitutioneꝫin ſua ꝓuincia. ſic. sͣ. de loca. c. i. ⁊ sͣ. de ꝯſang. ⁊ affi. ꝙ dilectio. ⁊ sͣ. deoffi. ſe. c. vl. ⁊ sͣ. de pͥuil. in noſtra. ⁊ etiā durat eo recedēte ut ibi dr̄. generalētn̄ ꝯſtitutionē facere non pōt qꝛ nō habet ptātē in hoīes non ſue ꝓuincie. ff.de offi. ꝓcōſul. l. i. ff. de iuriſ. om. iudi. l. vl. ⁊ sͣ. de offi. le. nouit. voluntariaꝫtn̄ qn̄qꝫ exercet in hoīes nōſue ꝓuincie. ff. adop. emancipari. ff. de offi. ꝓcōſu. l. ii. vn̄abſoluit excōicatos in quacūqꝫ ꝓuincia. sͣ. de offi. leg. qd̓trāſlationē. ⁊ sͣ. ti. ꝓx. ad eminentiā. ⁊. c. ea noſcit̉. ⁊. c. qd̓de his. ⁊. c. ꝙͣuis. Conſtitutio videtur talis fuiſſe ꝙ dehis que legant̉ eccleſiis in teſtamentis defunctoꝝ tertiaꝑs cathedrali eccleſie ſolueret̉: ſed hic erat iure cōi ſtatutum ut tertia uel quarta det̉ẜm diuerſas conſuetudineslocoꝝ. sͣ. de teſta. requiſiſti. ⁊sͣ. de ſepul. certificari.k ¶ Interp̄tatione. ſic ergo legatus interpretat̉ ſuam conſtitutōnē. ille enī poteſt interpretari qui ius cōſtituit. C.de leg. l. vlti. ⁊ sͣ. ti. ꝓxi. interalia. īmo ⁊ legatus interp̄tat̉reſcriptū pape. sͣ. de poſtu. c..i. ſic ⁊ in pretorijs ſtipulatōibus ſi ſermo ambiguus eſt p̄toris interpretatō ⁊ mens requirēda eſt. ff. de preto. ſtip.in pretorijs. ſic etiam ⁊ teſtispoteſt declarare ſiue corrigere dictū ſuū cum dubitat̉ dedicto eius. sͣ. de teſti. cog. preterea. ⁊. ar. ff. quēadmo. teſt.ape. ſed ⁊ ſi quis. in fi. ſemꝑenī recurrendū eſt ad intentionē cōſtituentis: ut hic pꝫſic. sͣ. e. dilecto. ⁊ sͣ. de p̄ben.c. vlti. cum ſuis cōcor. ⁊ sͣ. dereſti. ſpo. audita. ⁊ sͣ. de arb.expoſita. ⁊ xxxv. q. iii. quodſcripſi.l ¶ In ornamentis. hoc idemquod hic dicit̉ habes. sͣ. d̓ teſta. c. vlti. ubi de hoc.m ¶ Perſonis. hoc intelligeẜm diſtinctionē quam fecitdecre. sͣ. de teſta. requiſiſti.a ¶ Fraudulēter. qꝛ tūc frausnō noceret eccleſie cathedrali. ſi. sͣ. de teſta. officij. ⁊. c. requiſiſti.§. ſi v̓o. illud. in fi.Ua nobis. ſiniſtra interp̄tatione. tales enīinfamia notāt̉. C. deleg. l. ii. nam ius ciuile calumniari non oportet. ff. ad exhi.l. penul. ber.c ¶ Reſtringere. īmo potiusbeneficiū principis latiſſimeinterpretandū eſt. sͣ. eo. cumolim. ⁊ sͣ. de dona. cum dilecti. in fi. ff. de conſti. princi.l. vlti. ⁊ sͣ. de priuil. in his.d ¶ Beneficioꝝ. ſic nomine clericoꝝ omnes clerici maiores ⁊ minores intelliguntur. sͣ. e. cum tibi. ⁊ ita verbum indefinite poſitum generaliter accipiendum eſt. ſimile. sͣ. de priuile. quia circa. xix. di. ſi romanoꝝ. ff. de ſerui. vrba.predi. ſi ſeruitus. ⁊. ff. de tutel. l. iii. in fine. ⁊ sͣ. de offi. deleg. ſuper queſtionū.§. ſi vero duo. argu. contra i. q. i. ſunt nōnulli. vnde ibi dicitur: Beatus quiexcutit manus ab omni munere: non dixit a munere ⁊cͣ. ſi enim tantum deminoribus beneficiis intellexiſſet de illis expreſſe dixiſſet. ſupra de deci. adaudientiam. ⁊ sͣ. de tranſla. inter corporalia. ⁊. C. de cadu. tollen. l. vna.§. ſivero nemo.