De ſernia emortandls.olue vt in qualibet earum notatur. ⁊ infra. e.V.I exportandis ¶ Eul imerdicunt̉maiora poteſt minorvti. nō econtra. hoc dicit cum. l. cui pacto. jͣ. e. Et cōſtrue ſic ſi venierit exportandus ab italia ⁊c. Et exhac. l. clare colligitur ꝙ ꝓuincia ꝓuinciatum non eſt de italia. ⁊ d̓finibus italie vide quod dixi. sͣ. de iudi. l. inſule italie.¶ Sapponattuiquis hac lege. pacium de manamittēdo ſeruuꝫ ad diem. aūt querit̉ an ꝑuenire debeat ad libertatem ex manumiſſione emptoris. ⁊ dicꝙ ſic cum ſit dominus iſiue duret paciū de manumittendo. ſiueſit reuocatū. h. d. cū. l. queſitū. jͣ. e. ⁊ dic̄ ſiquis.ſ. ꝯſanguineus ſoliusvēditoris. ⁊ ita pactū apponebat̉ ſolū in fauorē vēditoris. ⁊ hoc tolit ꝯtrariū. Rai. ibi manumiſſus ab emptore. ibi liber ſit elapſo dicto tꝑe. ¶ Op. ꝙ ēt ſi mutet volūtatē vēditor poſſit ſeruus manumitti. So. dic cuius fauore ſit appoſitū pactū vt dixi in littera.vel aut querit̉ ex manumiſſiōe ēptor̄ ꝑueniat ad libertatē ⁊ dicoindiſtincte ꝙ ſic cū ſit dominus aut ex pacio debeat ad libertateꝫꝑuenire. ⁊ tūc aut ē appoſitū pactū fauore vtriuſqꝫ ⁊ ab altero tantum tolli nō pōt aut fauore alterius tātū. ⁊ ille pōt mutare volūtatem vt hic. ⁊. jͣ. e. l. queſitū. ⁊ qui ſine manumiſ. ad liber. ꝑue. l. i. Iac.bu. In cōtractibus autem īnominatis ſemper diſcedere lꝫ. sͣ. d̓ cōdi. ca. da. l. iij.§. ſi ſeruum. ⁊. l. ſi pecuniam.§. ſi ſeruum. ⁊ no. sͣ. mā.l. ſi hominē.¶ Qui manumittere ꝓhibet̉ ꝑfI mino L. euieſcētiā. vt inſii. qui. ma. nō poſ.§. eadē. l. ibi traditio. nō ob. de ver. ob. l. ſi rem meaꝫ.vt ibi colligi poteſt. ibi libertatis preſtationē in tempus quo ipſe manumittere poterat. ibi cōſilio eius ab initio vitioſo ꝓpter defectū diſcretōis ⁊ ꝯſenſus. ⁊ hoc eſt quod ſequit̉ parūfirmo ⁊c. alibi dicitur infirmū ⁊ fragile. sͣ. de minor̄. l. i. parūpēſumjͣ. de admi. tu. l. iij.§. quāuis. ⁊ vide. jͣ. de manu. vii. l. fi. ⁊ hec. l. videtur deſtruere illud genrale ꝙ continue allegat̉.ſ. ꝙ paria ſunt aliquid fieri in tempote certo vel ꝯferri in illud vt infra de here. inſti.l. in iēpus. cū ſi. cuius ꝯͣriū hic dicit̉. vnde dic aut impedimentumcōtingit ex fragilitate animi diſponētis ⁊ tūc nō inſpicit̉ tēpus futurū ſꝫ preſens cū ſtatim effectū ſuſcipiat vt ē hic aūt ꝓcedit a virtute legitima animi diſponētis ⁊ ex pacto reuocabili tūc nō attēditur tēpus preſens ſꝫ illud in quo ꝯfert̉ qꝛ volūtate durāte inſurgitẜm tēpus ꝑmiſſum noua cā ⁊ nouus effectus ⁊ iō valet vt infrade dona. inter vi. ⁊ vxo. l. ſi eū.§. fi. ⁊. l. ſe. aut impedimētū cōtingitex parte rei diſpoſite ⁊ effectus. tūc ſi cōferat̉ in tēpus nō ꝓhibitūvalꝫ. C. ad. l. fal. de plagiar̄. l. in fuga. ⁊. d. l. in tēpus. de here. inſti.⁊ ar. j. qui po. in pig. ha. l. i. ⁊. ij. ⁊. l. qui balneū.§. cū amplius. Ia. bu.¶ Et faciūt predicta ad qōnem an citatio facta die feriata vt cōpareat die iuridica valeat. de quo plene dixi. C. de ferijs. l. fi.Ideſt per pactum. Ibi videturUi pacto. acule.¶ Diuide in tres partes. inI vendito. prima fuit interpoſita ſtipulauo ⁊ pena vſqꝫ ibi ſiquidem emptor. ibi ceſſat ſtipulatio ⁊ pena vſqꝫ ad. l. ſeruus. ea lege. ibi ceſſat ſtipulato ſꝫ nō pena vſqꝫ ad.ſ. queſitū. ⁊ dic ſi vēditor ancille. ibi manumitteret̉ ab ēptore. ⁊ ſi ꝯͣfieret vēditor fuit ſtipulatus pena ꝓpt̓ qd̓pactū ēt ſi de facto manumittat̉ nō datur libertas vt. C. e. l. ea quidem. ibi neue ꝓſtituat̉. ⁊ ſi ꝯͣfieret eēt libera ē vltra ēt ſtipulatus eſtpenā. ibi facto ꝯͣ qꝛ manamittit̉ de facto vel ꝓſtituit̉. ⁊ referas ſingula pacta ſingulis hoc mō vendidi ancillā cū pacio appoſito nemanumiitat̉. ⁊ ſic ꝯͣfieret ſeruari mihi manus in iniectionem ⁊ nihilominus ſum penam ſtipulatus. vel vendidi pacto appoſito neꝓſtituat̉. ⁊ ſi ꝯͣ fieret ꝙ efficeret̉ libera ⁊ vltra fui penā ffipulatus.⁊ ꝙ dicit euincat̉ dic ꝑ venditorem manus inijcientē eo ꝙ de facto manumiſſa fuerit vel indicat̉ libera eo ꝙ bene ꝓſtituta. ibi pena petat̉ adiecta ſi ꝯtrafiat. ibi putāt eo caſu quo manumittit̉. ibi n̄ob ſtaturā quaſi ipſo iure nō cadat in penā. ibi excepiū ē ēt ſi ēptormanumiſiſſet ꝯͣ pactū. ibi de actu nudo ⁊ mero. ibi de effectu beneficij libertatis que nō potuit ſequi pactum venditoris. cuius forte erat cōſanguinea vel affinis. Rai. ⁊ ſic in caſu premiſſo agi nōpoterit quia ſi cogitatum eſt de effectu beneficij non de vero facto manumittentis ergo in caſu premiſſo. vbi manumiſſio non habuū effectum non debet agi ex ſtipulatiōe penali licet de facto manumiſſerit quia non eſt cogitatum de manumiſſione facti. ſꝫ de ecque habeat effectum iuris ſiue effectu beneficij quod idem eſt. ⁊ ꝓhoc ſepe allegat̉. l. iſta ꝙ non ſufficit aliquid fieri de facto niſi ſortiatur iur̄ effectum. de quo plene dixi. C. ſi mancipium. ita fueritalienatum vt manumittatur. l. ea quidem. ibi certum hic explicatde ſecūdo pacto ne ꝓſtituatur. ibi ⁊ cum ancillam. ecce vna ratioibi ⁊ enim alias. ecce alia ratio. glo. ſignat vnum contrarium ⁊ nōſoluit de. l. eum qui. C. de adulte. ſo. ibi in maleficijs in quibus attēditur propoſitum ⁊ voluntas magis qͣꝫ iuris effectus vt ibi dicit̉in lr̄a. jͣ. de furtis. l. qui iniurie. ⁊ de ſiccarijs. l. diuus. hic in cōtractibus in quibus magis attenditur iuris effectus qͣꝫ voluntas vt indicta. l. ea quidem. ⁊. l. fi. e. ti. Ia. de bel.¶ Ibi agi poſſe ad ītereſſe vēSi quid emptoſ. Iuonis contra erapiorem. ibipecunie nomine.i. ꝓpter pecuniarium intereſſe. ibi penā ꝓmiſit ſiexportaret̉. ibi videat̉ in dubio ⁊ ſit vēditoris ſemꝑ videt̉ pecuniariter intereſſe in glo. i. aliter in fi..ſ. in primo pacto vel a ſeipſo in ſecūdo. nā defectiua eſt iſta glo. In glo. vt quia exportauit in fi. hocexemplum non videt̉ bonum propter illa verba animo ſementis⁊cͣ. dic ergo ꝙ tenedat ſeruū ſolutum cū actum eſſet ꝙ teneri deberet in perpetuis vinculis. Tho.¶ Uenieris. l. venEruus ea lege. quus fit. ibi in nialiseſſet. ⁊ ſic pactum erat odioſum. ibi cōuenerit incontinēti nudo pacto. ibi agere poſſit pacto non ſeruatoibi alij ꝓmiſit per ſtipulationē ne lr̄a ſibi cōtradicat. ibi excedit.ſ.penam alij ꝓmiſſam. ibi affectionis qꝛ forte erit cōſanguineus vēditoris. ibi aget̉ ad penam nudo pacto cōuentam ſi ꝯtraſiai. ibi cūbeneficio. Nota pulchra verba ⁊ ꝯcordātie ſunt in glo. ⁊ vide qd̓dix i. sͣ. de iuſti. ⁊ iure. l. vt vim in fi. ⁊ de cōdi. inde. l. nam natura.ibi hominis vt in ſcd̓o caſu. ibi cōtinet vt in primo caſu. ⁊ ſic pactūprimum erit odioſum ẜm fauorabile. ⁊ quod dicit indignatio. dicſ. venditoris qui dedignat̉ ex eo ꝙ pena de exportando appoſita non eſt irrogata. In glo. i. non agetur in fi.§. ſed cum nulla. ⁊sͣ. de ꝯtrahen. emp. l. pacta. ſed non videtur in pena inſpici deberean inter ſit vt infra de verbo. obliga. l. ſtipulatio iſta.§. alteri. vbi d̓hoc no. ⁊ dixi. ſo. vi ibi qꝛ pena ibi erat per ſtip. promiſſa. vt ⁊ nota.C. e. l. ij. In glo. ergo intereſſe in fi. hoc eſt falſum. vi. C. de pactis.inter emp. ⁊ venl. in initio. non ob. hec. l. quia hic eſt ſpāle vt hic pꝫin lr̄a. ⁊ no. Pe. C. de vſur̄. l. iij.¶ Declara hāc. l. per ea que diUeſitum xs e. i. ij.¶ Pactum manus iniectionisI titius. valet e ſeruaiur primo venditori. lꝫper plures manus ſeruus ambulet ⁊ quorum reſulteridem effectus eligitur ꝙ fauorabilius eſt. hoc dicit.Ibi factuꝫ videri. ⁊ ſic non licet alicui manus inijcere. ibi potior ēprimus venditor. ⁊ vide. C. e. l. i. ibi legem repetierit.i. pactum manus iniectionis. ⁊ ideo ſibi non competit manus iniectio. ibi auferre legem.i. pactum. ibi penam promiſiſſet primus emptor venditori. ibi teneretur propter factum ſecūdi emptor̄. vt. jͣ. d̓ verbo. oblig.l. ſi ſeruum. ibi competat primo venditori ⁊ eſt tantum vna iniectio in fi. de qua vterqꝫ venditor cogitauit lꝫ difformiter nota exl. iſta ꝙ ille qui eſt in fuga non intelligit̉ ibi morari quia eſt in motu. ⁊ pro hoc. jͣ. de lega i. l. ſi corus. Sed contra videt̉ ꝙ ibi eē videatur vnde abeſt per fugam vt. e. ti. l. huiuſmodi.§. legatum. d̓ le.i. Sed dic ꝙ ibi loquitur de fauore.ſ. de legato. hic de pacto odioſo ⁊ penali. ⁊ vide aliqua pulchra que in conirario dixi ⁊. C. d̓ verborum ſig. l. i. ⁊ concor. ad hoc ꝙ ille qui eſt in fuga nō dicatur eoloco morari. jͣ. de publicanis. l. vlti.§. ſerui qui in fuga. ⁊ idem ſi ēin motu ſicut. peregrinus. sͣ. nau. cau. ſtabu. l. lꝫ.§. in factum. de hisqui deie. vel effu. l. i.§. hereditare. de here. inſti. l. ex facto.§. rerum.de fun. inſtru. l. ſeie.§. inde queſijt. ⁊ dic ꝙ morari exponitur.i. hereditare. jͣ. de leg. iij. l. vxori. in prin. ⁊ ſepe allegaui hanc. l. cum p̄dictꝭ