retinereª: de animaruꝫ cura que illis uel alteriˢ earum imminet nonhabita mentione gratia huiuſmōiuelut ſurrepticia nulliusᶜ penituseſt momentiˢ: quāquā confectis ſuper ea litteris ſit inſertumᵉ ꝙ animarum cura ſiᵍ dignitatibus ipſisuel alteri earum immineat nullatenus negligatur. ¶ Ad hoc ſi alicui prouideri mādemus de digni.tatē ad cuiuſcūqꝫ uel quoꝝcunqꝫcollationē ꝓuiſionem ſeu quāuisⁿdiſpoſitionem aliam in certa ec.cleſia pertinente quam infra menſemᵐ duxerit acceptandam inhibentes illi uel illis ad quorum collationem prouiſionem ſeuᵏ electiſolum ꝓuideri mandat̉ de dignitate nō adiecto de cura: poſtea ſubmittitur hec clauſula. dicas idē cū eadē ſit ratio: ſed qꝛ clauſula illaponi nō ſolet niſi cū fit diſpenſatio ſuꝑ pluralitate uel ſimilis. fa. d̓offi. or. c. ordinarii.§. prouideat li. vi. ideo ſic loquit̉ ſimilis ideo dixi: quia quādo ſit ſuꝑ etate ordine uel reſidentia etiam apponi ſolet hec clauſula. vn̄ꝙͣuis ī litteris gr̄eſuꝑ his diſpenſet̉:adiecta iſta clauſula: gratia tn̄ nō extēditur ad curatā.a ¶ Retinere. quodnon poſſet ſine difpēſatione ex vi expreſſionis. e. ti. nōpōt.§. fi. li. vi.b ¶ Uel alteri. ſi intelligas ſecūde: planū eſt qd̓ ſequit̉ degratia ſurrepticia:ut eo. ti. c. cū ī illis.li. vi. ſed ſi de pͥmahoc intelligas cumlicꝫ gratia ſit ſurrepticia quo ad diſpēſationē pluralitatiſnō tamē quo ad ꝓuiſionē dignitatis:ex quo ꝓpter illamparatus eſt dimittere primā. vnde ſi mutinenſis archidiaconꝰ impetrat archidiaconatu bon̄. non curatū uel curatū hoc tn̄ expreſſo⁊ diſpenſat̉ cū ipſo ſuꝑ vtroqꝫ tenendo. lꝫ diſpenſatio pluralitatisnō valeat: ex quo mutin̄. archidiaconus habet curā. ⁊ hoc nō exp̄ſſit ꝓpter rationē quā infra dicā ſuꝑ verbo momēti. videt̉ tamen ꝗvaleat impetratio ita ꝙ per ipſam mutinenẜ. dimittendo conſequipoſſit bon. nō habet̉ in iure expreſſū ꝙ impetrās qui tenet̉ faceremētionē beneficiorū que habet: teneat etiā qualitatē eoꝝ exprime̓ſicut nec habet in iure ꝙ teneat exprimere qualis ordo ſit annexbeneficio: uel quantitate reddituū quā habet ex vno beneficio uepluribus: licꝫ beneficia teneat̉ exprimere: cū ergo ꝑ expreſſionemnulla fiat diſpenſatio: ſed ſolū vitat̉ ſurreptio. eo. ti. nō pōt. in fi. li.vi. Uidet̉ ꝙ valeat impetratio ex quo illud expreſſerit illius curā:ſicut valet licꝫ nō expreſſerit annexionē ordinis uel reddituū quātitatem ut dixi ⁊ ratio decre. cū in illis. adaptat̉ cū de dignitate cōſequenda querit̉: nō cū de exprimenda: niſi dicas aliter legēdo ꝗhec nouū declarat uel inducat hec conſtitutio ꝙ etiā qualitas cureīminēs beneficio qd̓ habet impetrās exprimēda ſit in impetratiōeqd̓ ꝓbat littera nullius penitus que ſequit̉ quaſi hoc ſit de his quepoſſent mouere principē ad gratiā denegandā. fa. eo. ti. ꝙͣuis. ⁊. c.is cui. i. rn̄. li. vi. ⁊ qd̓ no. ꝯpoſt. de reſcrip. capitulū ī fi. magne glo.⁊ videt̉ expreſſū. sͣ. ea. cō. de offi. or. c. ii. ſi intelligat̉ illud ſpeciale:qd̓ ibi ponit̉ de ſpecialitate que etiā exprimat qualitatē cure: ⁊ talēexpreſſionē cōmuniter hodie faciūt impetrātes ⁊ caute. Poſſit dari tertia lectura ꝙ mixtura diſpenſationis ⁊ gratie ꝓuiſionis in eadem littera conceſſaꝝ viciet vtrāqꝫ que ſi ſegregate forent: valeretꝓuiſionis gratia. ut pͥmo dicebat̉. cōtra hāc fa. de re. iu. vtile. li. vi.⁊ qd̓ ibi no. licꝫ enī ſecūda gratia diſpenſationis pendeat a pͥma. ⁊ſic ſit inſeparabilis. Prima tn̄ gratia.ſ. ꝓuiſionis bene eſt ſeparabilis a ſecunda. quare illa vtilis per illam inutilē viciari nō deberet:hoc egeret declaratiōe: in dubio tamē placet prima lectura. Ad inducta ſecundo reſpondet̉ pͥmo ad litterā ſequentē. ut ſtatim dicā.ad id qd̓ allegat̉ de motu principis reſpōde per decre. nō pōt in fi.ſuperius alle. in decre. is cui. ſecundū cū pͥmo tenebat̉. ⁊ ideo primū eſſe debuit nō curatū ſi enī primū dimitteret: cura nō obſtaretut ibi.i. rn̄. decre. ii. de offi. ordi. reꝗrit ſpecialē mentionē beneficii:ut nō ſufficiat generalis. ⁊ eſt pro Hoſti. cōtra compoſt. in his queno. de reſcrip. in noſtra. in fi. ſed non requirit expreſſionem qualitatis. ut ſuperius dixi.c ¶ Nullius. vniuerſale negatiuū eſt. ⁊ adhuc ſubmittit penitus. ⁊facit ad ſuperius dicta: quibus tamē nō obſtabit hec littera ſi dicas.gratia.ſ. ſuper pluralitate ꝯceſſa. fecit enī mentionē. sͣ. de mandatoꝓuiſionis ⁊ de gratia diſpenſationis. primū cōſiſtit in gratia faciēda. ſecundū in iā facta. fa. qd̓ no. de preben. ſicui. li. vi. ī vlti. glo. uelſi exponas alteri de ſecunda. ut ibi dixi in pͥn. glo.d ¶omenti. hoc tenebat Hoſti. in pre. decre. poſtulaſti. reddensrationē ꝙ circa pluralitatē in perſonatu cum cura duo ſunt impedimenta.ſ. perſonatus remanet. ſecundū.ſ. cure ut ibi ſcripſi. ⁊ idēguil. in pre. ver. ſed nunquid.e ¶ Inſertum. quod ſumi poteſt ex decre. de offi. ordi. ordinarii.§.prouideat. li. vi.f ¶ Animarū cura. hoc inducebat dubiuꝫ. qͣſi ꝑ hoc de curato papaꝓuideri voluerit. ⁊ ſufficiat quacunqꝫ parte littere talis voluntasappareat. ut ſic finis trahat̉ ad pͥncipiū. fa. de ap. ſecūdo requirisonem dignitates in ipſa eccleſia ꝑtinere noſcunt̉: ne interim ad collationem ipſarum ſeu prouiſioneꝫprocedant: uel quenquā eligāt adeaſdem: de dignitate ad quam conſueuitᵖ quis per electioneꝫ aſſumiimpetranti nō poterit ꝓuideri: cūqin conceſſione gratie ad quā nonaugendam ſed exequendā debētque de inhibitione ſequuntur referri) nullam de electiōe fecerimꝰmentionem. Dem.Erº litteras a ſede apoſtolicael legatisᵗ ipſiꝰ ſuꝑ ꝓuiſionequoꝝlibet clericoruꝫ directasˣ dexenodochijsʸ leproſarijs elemoſinarijsᶻ ſeu hoſpitalibus(etiam ſicuꝫ ꝯcor. de reſcri. olim. ſicut ſufficit quacūqꝫ parte actoꝝ certificet̉ ſnīa. C.de ſen. que ſi cer. quā. l. iii. ſed hec clauſula nō ponit̉ ad gratiā augendā. ut. jͣ.ꝓxi. rn̄. ſed ad indēnitatem dignitatis in executione ſeruandā: nec ſonat inꝯditionē ꝓuiſionis uel qualitatis expreſſiōis: ſed potius in monitionē vndevaleret ꝓuiſio hac monitione nō ſeruata. ut no. e. ti. nō pōt. ii. rn̄. li. vi. io. an.g ¶ Si dignitatibꝰ. quid ſi nōponit̉ ſi: puta qꝛ dicit̉ ꝓuiſioꝙ aīarū cura dignitatibꝰ imminens nullatenus negligat̉Idem puto ꝑ id qd̓ ꝓxi. dixiItē intelligit̉ imminēs.i. ſi qͣimminer.h ¶ De dignitate. decre. etiaꝫcuꝫ in illis eo. ti. iī. rn̄. loquit̉de dignitate uel perſonatu. ⁊ibi in. iii. rn̄. qd̓ de bn̄ficio loquitur. de elec. nō repetit. declarari vellē an in beneficiisminoribus quibꝰ per electionem ⁊ cōfirmationē ꝓuidet̉locum habeant hec iura: cōmuniter tenet̉ ꝙ ſic. ⁊ fa. jͣ. d̓ręli. do. c. ii. ii. ru. in prin.i ¶ Quāuis. iſtud ver. nō eſtin decre. cū ī illis. ꝑ qd̓ qn̄qꝫdicebāt impetrantes(ad hocut aliquid adderet) electionēincludi. Iam dudū cōſulerācontrariū in quadā cauſa florentina illa ratione. qꝛ cū regulariter ī iure indefinita equipolleat vniuerſalide quo no. de elec. ut circa. li. vi. illud verbū nihil addet. Itē qꝛ cū ꝑ decre. cūin illis. v̓bū diſpoſitiōis nō includat electionē quaſi diuerſe ſint ſpecies. vniuerſale adiectū illi ſpeciei. ꝙͣuis illā amplificet: tn̄ aliā nō includet: maximein hoc caſu quo de materia reſtringibili loquimur. ut ibi in ſecūdo.§. modovides hoc hic approbatū. Uidi etiā dubitari ſi nullus ipſoꝝ modoꝝ exprimat̉. qꝛ ſimpliciter mandat̉ ꝓuideri de dignitate uel prima que vacabit uelquā duxerit acceptandā: nūquid includat̉ dignitas cui ꝓuidet̉ ꝑ electionē:⁊ tenēt aliqui ꝙ hoc caſu ita veniet modꝰ electiōis ſic̄ quiuis aliꝰ: ex quo nullus exprimit̉ cū illa decre. ⁊ iſta nō dicāt modum electiōis nō includi niſi exprimat̉: ſed dicūt vno caſuū expreſſo aliū nō venire. Contradicꝰ̓ videt̉ finishuius capituli: ſed rn̄deri poteſt ꝙ reſpicit caſum narratum: ut ibi dicam. ſ.k ¶ In certa. de iſto in ſcias ꝙ Io. mo. no. de re. iu. in gnaͣli. li. vi. ⁊ archidiaconus. eo. li. de ꝯceſ. p̄ben. ne captāde. clemētē quartū terminaſſe aucͣte ſumpta. de li. ii. regū. xii. c. et. iii. q. vii.§. vlt. de illo qui hēbat vnicā ouē. ⁊ ex. l. illicitas.§. ne tenuis. ff. de offi. p̄ſi. de illo qui hēbat vnicū lumē ꝙ cū ſcribit̉ alicui ꝓuideri de dignitate in aliqua eccleſia. ⁊ nō ē ibi niſi vnica ⁊ principalisilla nō debet̉. ⁊ ſit etiā rō. qꝛ ꝓuidere de illa dignitate nō eſt ꝓuidere in eccleſia. ſed eccleſia all. etiā deciſam decre. ult. e. ti. ⁊ fa. qd̓ no. de of. le. c. penulti.in glo. ii. li. vi. dicit etiā ibi io. mo. ⁊ archi. e. ti. ſi ꝓ clericis. li. vi. bonifa. viii.ꝓnūciaſſe in forma paupeꝝ ꝙ cū ſcribit̉ alicui de aliquo beneficio ī eccleſiaꝓuideri ſi nō ſit ibi niſi vnicū uel ſcribit̉ ad collationē alicuiꝰ qui nō confertniſi vnicū de illo ꝓuideri nō poterit: cū illud in aliquo ſit relatiuū ſupponēsdiuerſitatē. circa primū tn̄ refert archidiaconus in additionibꝰ ꝙ quidā magni viri tenēt ꝯtrariū per decre. e. ti. ꝙͣuis. li. vi. de ꝯceſ. p̄ben. nulla. vii. q. i.ſcire. quo ad ſuꝑficiē. fa. de ſimo. c. fi. ⁊ faciant predicta ꝯtra io. mo. ⁊ archidiaconū in his que no. de elec. ꝙͣ ſit. li. vi. qui dicūt decre. illam que ſtatuit tēpus p̄ſentande electionis ⁊ petēde cōfirmationis locum habere ſolū in principalibus prelaturis eccleſiaꝝ. ⁊ tn̄ textus ibi dicit electio in aliqua eccleſiacelebrata. ꝯtrariū etiā ꝓbat̉ ibi.§. fi. dum dicit quiuis electus.l ¶ Eccleſia. dioceſi uel ꝓuincia: cum ſit eadem ratio.m ¶ Menſem. ſolet dici in litteris a noticia vacationis. ut. jͣ. ti. i. c. vno. ⁊ qn̄tunc incipiat menſis currere ibi habes in fi.n ¶ Seu electionem. hoc inducebat dubium.o ¶ Interim.ſ. infra menſem acceptationis.p ¶ Conſueuit. vide qd̓ dicam. jͣ. c. pe. in glo. coniunge.q ¶ Cum. ꝓ quia redditiuū cauſe. ⁊ iunge hic litterā nullā ⁊cͣ. que eſt in fi.r ¶ Gratie. ſuperiꝰ narrate.ſ. que certos modos habebat expreſſos.Er litteras. Caſus. Littere ſuꝑ ꝓuiſione clericoꝝ nō includūt hoſpitalia ⁊ loca ſimilia ⁊ habētia iura ſpiritualia: niſi id exprimat̉.⁊ ¶ Legatis. de latere per decre.i. de of. le. li. vi.y ¶ Suꝑ ꝓuiſione. ſatis videretur idem in litteris q̄ emanāt ſuꝑ reſeruatiōefr̄uctuū beneficioꝝ: ut talia in illis nō includant̉ niſi exprimāt̉ per rationemquam infra dicam.x ¶ Directas. intelligam etiā ꝓprio motu: nam motus ꝓpriꝰ nō ampliat grāꝫuel vim verboꝝ. lꝫ excludat ſurreptionē eiꝰ ꝓ quo ſcribit̉. jͣ. c. ii.y ¶ Xenodochiis. de reli. do. c. iii. ⁊ varia noīa taliū locorū. vide. xxiii. q. vlti.ſancimꝰ. ⁊ ibi de hoc. ⁊. i. q. vii. ſi quis oēm ad fi. in auctē. de ali. ⁊ emphi. cōtract. in prin. colla. ix. ⁊ de ec. ti.§. fi. eadem col.z ¶ Elemoſynariis. in multis locis hoſpitalia vocāt̉ elemoſynarie. in aliquibꝰdomus dei. de ap. dilectis. multa etiā monaſteria ſine certo loco hoſpitalitatis habent talia officia elemoſynarioꝝ. ⁊ cū oīa iſta deputata ad certū vſum:ad aliū vſū ſine pape licentia ꝯuerti nō debeāt. jͣ. de relig. do. c. ii. poſt pͥn. merito nō cōprehendunt̉ ſub litteris bn̄ficialibꝰ: qͣ rōne idē puto de fabricis.D