XXUII. ſecundum quod habet rationem cauſe. qꝛ ſic ꝓcedit ſed ablatiuus cadit a ratione cālita­tis. quia conſtruitur ꝑ modum effectus for malis. patet ergo. ꝙ qd̓āmodo eſt ibi ratio forme. qdamo ratio ſigni. et ī hoc patꝫ reſpō ſio ad omīa quoſita. Onſequenter eſt queſtio de hac locū tionē. pater eſt ſapiens ſapientia ge­nita. et circa hoc queruntur duo. pri­mo oueritur. vtrū illa loqutio ſit admitten­da. ſcd̓o ad intellectū huiꝰ. vtrū ſit hec ad­mittenda. pater eſt potens virtute. quaꝫ ge nuit. Ꝙ aūt prima loqutio ſit admitten­da. on̄r hoc modo. j. coꝝ. i. Criſtū dicimus dei virtutē et dei ſapīam. ſed vnuſquiſqꝫ eſt ſapiens ſua ſapientia. gͦ ſi xp̄us eſt ſapien­tia patris. et ſapientia genita. pater eſt ſapi ens. ſapientia genita Item augͥ. vj. de. t. filius eſt ars quedā omīpotentis et ſapien­tis dei. vbi om̄ia nouit ſed vnuſquiſqꝫ artifex eſt ſapiens ſua arte. ergo pater eſt ſapiens fi lio. gͦ ⁊cͣ. Item hoc videtur rōne ꝑ ſimile quia omīs amans a qͦ ꝓcedit amor. e amans amore a ſe ꝓcedente. gͦ om̄is ſapiens a quo ꝓcedit ſapientia. eſt ſapiens ſapientia a ſe emanante. ſed pater eſt hiiōi gͦ ⁊cͣ. Item augͥ. xv. de trini. nouit deus pater omīa in ſe ip̄o nouit et in filio. ſed idem eſt noſſe om̄ia et ſapientem eſſe. ſi ergo om̄ia nouit in filio non tm̄ ſeip̄o. ſed etiā filio eſt ſapiens. Itē deus pater om̄ia dicit verbo ſicut dicit augͥ xj. ꝯfeſſ. verbo tibi coeterno. dicis quecūqꝫ di cis Sed dicere vt dicit anſi eſt intelligere gͦ pater om̄ia intelligit verbo mediāte. gͦ cum idem ſit eſſe ſapientem et intelligere patꝫ ⁊cͣ Contra. in diuinis ſape eſt eſſe. et ergo ſi pa ter eſt ſapiens ſapientia genita. gͦ eſt ſapiē tia genita. hoc aūt falſum. gͦ et primū. Ite­non intellecta generatione. adhuc eſt intel­ligere deum ſapientem. gͦ ſapientia genita non eſt ratio ſapientie dei. ¶1kº dicend̓. ꝙ ſiue diſtinctōne. cum eſſe ſapientem dicatur eſſentialiter. ꝙ loqutio eſt ſimpliciter falſa et ſi alicui legitur ab aliquo ſancto eſt expo­nenda. vnde augͥ. in liº retractō. illa retra­ctat dicens. ꝙ melius illam qom in liº de t̓. tractauit. vbi ſcꝫ dicit. Contrariū. oſtendēs illam rationē nōvalere. ſi pater fuit ſine fi­lio. cum filius ſit eius ſapientia. pater fuit inſipiens. quia ſapientia nō tm̄ ꝯuenit filio. ſed patri et filij et ſpirituſſancti. et hoc ip̄m de trini. dicit in pluribus locis. ſed maxime in ſexto et. xv. Ad illud gͦ qd̓ obicit̉ ꝙ fi lius eſt ſapīa. et virtus pr̄is. dd̓. ꝙ iſta con cedit̉ filiꝰ eſt ſapīa patris ſapiētis. nec tamē iſta. pater eſt ſapiens ſapīa genita. Vnde notad̓. ꝙ cū d̓r ſapīa alicuiꝰ. hoc dicit̉ du­pliciter. aut ſic̄ ſubiecti vt albedo petri. aut ſicut principij. genitiuꝰ em̄origine īportat. qm̄ gͦ filiꝰ eſt ſapīa patris. Cum autē dicit̉ pater eſt ſapiens ſapīa genita. ablatiuꝰ con­ſtruit̉ in rōne alicuiꝰ cauſalitatis vel in ha­bitudine forme. vel principij. et maxime for mē. et ideo falſa quia filiꝰ nec forma nec prī cipiū eſt patris Si tu queras. quare nō co ſtruitur in rōne formalis effectus ſic̄ amo­cum amante a quo procedit. dicendū. ꝙ nō eſt ſimile. et huiꝰ duplex eſt ratio. vna cois alia ſpēalis. Cōmunis que ſumpta eſt a crea turis. qͣmquidē ſunt actus. qui dicunt motū a rebus ad aīam. vt ſapientia. quedā ab ani­mā ad res vt amare. ideo comꝑatio amoris ē ad amante inrōne exeuntis. nō in rone imꝑ cientis. et ideo amor de ſe importat formaꝫ et effectū. ſed ſapientia. quia dicit̉ ut ad in telligentem. non ut ab intelligente. ideo ab­latiuus tm̄ importat forma. nō effectum. et ideo locutio falſa. Etalia ratio eſt ſpālis in diuinis. quia amor ꝓcedens eſt amor ꝓprie non ꝑ aꝓpriatōꝫ et diligere eſt ſimiliter di­ctum notionaliter. vnde importat originem vt ſupra monſtratum eſt. ſed ſapientia ſemꝑ eſſentialiter. et hoc quod eſt eſſe ſapientem nullo modo dicitur notionaliter. quia nullo modo importat origine. et iō eſt loqutio fal ſa. Ad illud qd̓ obicitur. ꝙ pater nouit om nia in filio. dicendū ꝙ deberet dicere nouit filio et in filio. nā cum dicitur nouit filio ab latiuus importat rōnem forme vel principi cognoſcendi. et ideo falſa eſt ſimpliciter. hͦ tn̄ eſt diſtinguēda. nouit in filio. quia p̄po ſitio cum ſuo caſuali. poteſt determīare hoc verbum nouit. in comꝑatione ad ſubiectum et tunc eſt loqutio falſa. Eſt em̄ ſenſus. ꝙ fi lius ſit patri ratio cognoſcēdi. vel poteſt ver bum determīare in comꝑatione ad obiectū. et tunc vera eſt. et eſt ſenſus. quia filius ſit rebus cognitis ratio et exemplar et cauſa ex­emplandi. et ꝙ iſte poſſit eſſe ſenſus loquti­onis. patet qui em̄ ꝑfecte cognoſcit aliquid Cognoſcit ome quod eſt in illo. ſi gͦ pater ꝑ fecte coguoſcit filium. et in filio ſunt omnia gͦ om̄ia ꝯgnoſcit in filio. nec tn̄ ex hoc ſequi tur. ꝙ ſit ſapiens filio. quia tunc ſignificat̉ ꝙ filius ſit ratio ꝯgnoſcendi ip̄i patri. Ad il lud quod obicitur vltimo. ꝙ pater dicit om nia verbo. dicendū. ꝙ hoc qd̓ eſt dicere. im portat originē. importat etiam effectum in creatura. quem dicit ꝑ verbum ſiue efficit. ſed intelligere nō importat de ſe. niſi ſolum modo actum eſſentialeꝫ. ita ꝙ nec importat de ſe reſpectū ad ꝑſonam. nec ad creaturam ideo no oīno idē eſt dicere. dicit omnia ver bo et intelligit omīa verbo. dicere em̄ idem eſt ꝙ intelligere. ſed amplius importat. Ecundo queritur vtrum hec loqutio ſit admittenda. pater eſt potens po tentia quā genuit ſiue virtute. Et vi­detur ꝙ ſic. quia quicūqꝫ oꝑatur ꝑ aliquem et non poteſt ſine eo habet potentiaꝫ ab eo ſed pater oꝑatur ꝑ filium. et nō poteſt oꝑa ri ſine filio. gͦ ⁊c̄. Item in diuinis. idem̄ ē virtus et oꝑatio. g cum pater oꝑetur per filium. poteſt ꝑ filium. ſed quicunqꝫ poteſt