De in litem iurando.dem ⁊. l. cum quedam puela. e. ti. ⁊ de acqui. re. do. l. naturalem.§.illud. ¶ Si cāliter euenire pōi nō conſiderat̉ regulariter vt hic. ⁊ſupra qui ſatiſda. l. ſciendum. ⁊ ibi eſt ratio quia lex ſic reſtringit.¶ Fallit ꝓpter moram vel culpam aduerſarij. vt ſupra de nego.ge. l. diuortio.§. ſed ſi facere ⁊ de lega. i. cum res.§. i. ſi autē idemde quo querit̉ hꝫ diſponere de futuro vt ſunt ꝯditōalia. tunc regulariter inſpicit̉ ꝙ euenire pōt. vt. l. i.§. ſi autē. de cadu. tollen. Fallitſi conſideret̉ aduerſa fortuna liberi hominis qꝛ tunc ad eius incōmodum expectari nō dꝫ. vt. d.§. ſacrā ad eius ꝯmodū ſic infra defideicom. liber. l. generalis.§. ſi libero. ¶ Uel dic aūt factum eſtneceſſariū ⁊ ẜm rei naturam ⁊ conſiderat̉. vt infra locati. l. ſiquisdomum. aut nō. ⁊ nō ꝯſiderat̉. vt dictis. ll. ⁊ vide ꝑ Di. de aquaplu. arcen. l. in diem. ¶ Tertio no. quod dixi in ſummario ꝙ exdolo vel cōtumatia principalis nō augetur obligatio fideiuſſoris ꝙ facit ad multas queſtiōes. ¶ Et primo ſi principalis conueniebaturiactꝭ. l. acquil. ⁊ dedit fideiuſſori ſi ꝑꝑ negationem principalis creſcat in dupluꝫ. an fideiuſſor teneat̉ videtur ꝙ nō vt hicde hoc vide ex de fideiuſſorib. c. ꝯſtitutus in ſpeculo. e. ti.§. i. ver.ſed pone egi cōtra te. ⁊. jͣ. loca. l. quero. ⁊. C. de fideicō. l. fideiuſſoralias ſi fideiuſſor. ¶ Item facit an fideiuſſor datus pro muliereteneat̉ de morte ſecuta de quo dixi. sͣ. ad. l. acquil. l. ſi ſeruo vulnerato. ⁊. jͣ. de dam. infec. l. damni.§. ſabini pleniſſime ⁊ in ſpeculo. d.ti. de fideiuſſore.§. i. ⁊ ad hoc. jͣ. de fideiuſſor̄. l. ſiquis. pro eo.§. ſinūmos ⁊ vide pulcraꝫ glo. C. de ꝑiculo eorū qui ꝓ magiſtra. interue. l. i. libro. xi. ⁊ in brocardis de fideiuſ. Rubricella nō teneri. qꝛnō videtur fideiuſſiſſe in omnē cām. ¶ Item facit ꝙ fideiuſſores cuſtoduꝫ caſtri non teneantur ex eo quod condemnentur ipſicuſtodes de proditione eorum ⁊ pro hoc. jͣ. de fideiuſſori. l. fide.iuſſores magiſtratuū ⁊ quod ibi dixi. ¶ Item facit ad queſtionēquia no. sͣ. de neg. geſt. l. ex facto. Item querit Ia. de bu. nunquidhec. l. locum habeat in cautione iudicatuꝫ ſolui videt̉ ꝙ nō ẜm p̄dictam. quia videt̉ hadere relationē ad futuruꝫ.ſ. ẜm ꝙ fuerit iudicatum ⁊ ideo videt̉ debere futurum inſpici. vt. jͣ. de ope. no. nun. l.ſtipulatio.§. ſinaūt ⁊ videt̉ expreſſuꝫ. d. l. ſiquis pro eo.§. ſi nūmosjͣ. de fideiuſ. ⁊ qꝛ mora rei. nocet fideiuſ. jͣ. de v̓. ob. l. mora. ¶ Gl.ſentit ꝙ etiaꝫ in cautione iudicatuꝫ ſolui locuꝫ habeat hec. l. ſiue n̄inſpiciatur tempus futuruꝫ in no. in glo. sͣ. qui ſatiſda. co. l. ij.§. fi. ⁊l. ij. vbi de hoc ſatis dixi. ⁊ vide qd̓ no. ẜm Azo. jͣ. de eo. quod. cer.lo. l. centuꝫ capue. in quarta glo. nō ob. ꝙ habeat relationeꝫ ad futuruꝫ quia ſuper futuro in certo diſponit nō ſimpliciter ſed ẜm ꝙſuper actione p̄poſita iudicabitur vnde quatenus eſt in actꝭ. prepoſita ẜm preſens tempus vr̄ fideiuſſor promittere licet cōdemnatio in futuruꝫ ſit fienda. vnde nō inſpicit̉ id qd̓ extra naturā actionis. nō ob. d. l. ſiquis pro eo.§. ſiquis nūmos qui ibi loquitur in eoquod venit ẜm naiutaꝫ rei. in quo bene tenetur. fideiuſ. Item nonob. d. l. mora. jͣ. de ver. ob. qꝛ bene veruꝫ eſt ꝙ mora rei facit durare doligationeꝫ. ¶ Unde dic aūt queritur an teneat̉ ex cōtumatia principalis nō reſtituentis ⁊ nō tenet̉ quia hoc venit ex delicto⁊ ꝯtumatia extrinſecus ⁊ hoc promiſſiſſe nō videt̉ fideiuſſo. cumhoc non veniat ex natura rei. ¶ Item nec ex propria ipſius fideiuſſoris cōtumatia iurat̉ cōtra euꝫ in liteꝫ qꝛ natura actionis quatenet̉ hoc nō patitur qꝛ eſt ſtricti iuris. nam fideiuſſor verbis obligatur. vt. jͣ. de ver. ob. l. i.§. verdis ⁊ in ſtricto iure nō iurat̉ in liteꝫvt. jͣ. e. l. in actionibus.§. plane. ⁊. l. ſe. in glo. i. ibi in plus damnatuseſt delato ſacramento in litem Ingl. vlti. in fi. ſed ibi conſideratur affectio. vt. sͣ. dixi.¶ Ubi agitur cōtra doIue veſtrum. oſum inereſſe probaiurper iuramentum vbi nō cōſra doloſuꝫ ſed culpabilem probat̉ per teſtes. hoc dicit ibi ſoluꝫ extimat.i.verum intereſſe probando per ieſtes ibi cū v̓o dolus aut cōtumalia ſed quomō hoc qꝛ in liteꝫ nō iurat̉ niſi ꝑꝑ dolum nō aūt ex cōtumatia ſiue eam accipiat pro lata culpa ſiue pro inferiori ſed intellige de cōtumatia que hꝫ inſe idolum ſiue in ꝯmittēdo vt qꝛ occidit ſiue in nō faciēdo vt qꝛ hꝫ rem ⁊ iuſſus nō reſtituit naꝫ poteſttunc cōtra euꝫ in litem iurari ſi actorelligat nam poteſt etiam petere ꝙ res auferat̉ manu militari. vt. sͣ. de rei ven. l. qui reſtituerede dolo potes ponere exempluꝫ vt. qꝛ dolo deſijt poſſidere. vt. d.l.quireſtituere alias nō iuraretur in liteꝫ. vi. sͣ. prox. reſponſo Ia.bij. ⁊ Ol. ¶ In glo. vltima ibi in veram extimatiōeꝫ.i. veruꝫ dānum. ¶ Ibi affectio actoris forte quia fuerat ſocius ſcolaris ⁊ſciebat affectionē quā habebat in li. petito Ol. ⁊ vide. jͣ. e. l. in acuonibus.§. plane ⁊. jͣ. e. l. prox.¶ Duas hꝫ lecturas tene ſecūAmmiS. dam ⁊ vide quod dixi iſta de eoquod certo loco. l. ideo. vbi res affectōem non recipit nō iurat̉ in litem ⁊ vbi nō pōt cadere intereſſe circa rem conſiderat̉ extra rē ꝯͣ regulas ꝯmunes. hoc dicit. ¶ Adeuidentiam dic ꝙ ad hoc vt iuret̉ in litem ſunt quattuor neceſſaria. primo ꝙ dolus adſit. vt ſupra. l. ꝓxi. Item ꝙ qualitas actionis hoc patiat̉ ꝙ ſit bonefidei vt arbitria. vt. jͣ. l. ꝓxima. ¶ Itemꝙ res affectōem recipiat quod nō eſt hic. Item ꝙ ꝑſona ſit habilis ad iurandū. vt infra. e. l. vulgo. ſi remoueas primum.ſ. ꝙ nōadſit dolus non iurat̉. ſi remoueas cetera ⁊ remancat dolus dicit glo. ⁊ Di. ꝙ iurat̉ non dico in litem ſed eo modo quo habet̉C. vnde vi. l. ſi quando. Sed ibi erant duo.ſ. dolus aduerſarij ⁊difficultas ꝓbaiōis. Idem eſt in litis expēſis ꝓpter difficultateꝫꝓbatio. C. de iudicijs. l. ſcimus. ⁊ aūt. ibi poſita in hac. l. aderaturdolus ⁊ actio erat bonefidei. ſed ꝙ vbi adeſt ſolus dolus iuret̉. ēcaſus infra ꝙ vi aut clam. l. ſemꝑ.§. fi. ⁊ ibi in glo. quod eſt notādum. lꝫ ⁊ ibi actio ſit quaſi arbitraria. ¶ Doctores cōiter tenētꝙ ſolus dolus ſit cā iuramenti nō dico inlitem lꝫ quādoqꝫ concurrat difficultas ꝓbatōis vt dicta. l. ſi quādo. ⁊. l. ſcimus. Quādoqꝫ qualitas actōis. vt qꝛ eſt arbitraria vel bonefidei. ⁊ his caſibus iurat̉ de nouo intereſſe. ¶ Quādoqꝫ etiam ꝯcurrit ꝙ resaffectōem capit vt hic in glo. ⁊ de hoc infra. e. l. in actōnibus.Oppo. ꝙ iuret̉ hic in litem in actōe depoſiti cum ſit bōefideiſolu. hic res nō recipit affectōem. ſi dicas nōne pignora diſtractarecipiunt affectōem ergo ꝓ eis dꝫ in litem iurari. Reſpōdeo circa ea nō fuit in dolo. ¶ Item oppo. ꝙ nō ꝓbet̉ ꝑ iuramentumvt. C. de ſen. que ꝓ eo quod intereſt ꝓfe. l. i.§. in alijs. ſolu. aut agitur ꝯͣ doloſum ⁊ ꝓbat̉ ꝑ iurameniū vt hic aut ꝯͣ culpabilem ⁊ ꝓbat̉ ꝑ teſtes vt in ꝯͣrio. ¶ Item oppo. ꝙ veniat intereſſe extra rē⁊ agitur ꝓpter non factū. vt infra de actio. emp. l. ſi ſterilis.§. cumꝑ venditorē. Solu. regulariter nō venit vt ibi. fallit hic qꝛ non poterat venire circa rem. ⁊ ideo venit extra reꝫ. vt infra de eo quodcerto loco. l. ij.§. penul. ¶ Item glo. dicit ꝙ reo venit intereſſe inlucro puta in negociando dic aut intereſſe eſt dubium ⁊ non conſiderat̉. vt ſupra ex quibus cauſis maio. l. deniqꝫ. ⁊ infia de furtꝭ.l. is cuius.§. cuius rei. ſi autem erat certum ⁊ ꝑcipi poterat ſinealierius iniuria. tunc bene conſiderat̉ in lucro. vt ſupra ad. l. acꝗli.l. inde veratius. ⁊. C. d̓ ſen. que ꝓ eo quod intereſt. l. vnica. vbi plene dixi. lꝫ in hoc variant glo. ¶ In glo. i. ipſi nummi ibi hāc pecuniam ꝙͣ illam. vt infra ad. l. fal. l. ſi fundus in fi. ¶ Ibi ſecus inlibris in quibus habet̉ affectio. vel ꝗa ſunt bene correcti vel ꝓpierimaginatōem in eis factam vt ſupra in ꝓhemio.§. illud. nō autēattendat̉ ſi dicat ꝙ melius didiciſſet in vno ꝙͣ in alio. vt ſupra adexhiben. l. fi. vel dic̄ ꝙ eſtimatio nummoꝝ eſt ceria inſpecto tempore preſenti. ſecus inſpecto futuro. vt. jͣ. l. itaqꝫ. que ſtatim allegat̉Sed videt̉ ꝙ etiam in quātitate iuret̉ in litem. vt ſupra ne quis cūqui in ius vocan. l. ſi ꝑ alium.§. primo. ſed hic quātitas ē in obligatōe a principio ibi ex poſtfacto reſpectu rei reſpectu cuius affectio actoris dꝫ attendi. ¶ Ibi in litem autem nō iurat̉ occaſionepignorum vel pene ꝯmiſſe qꝛ nō fuit ⁊c̄. Iaco. butri. Ibi item quiaſubaudi. Item non iurat̉ occaſione nummoꝝ debi oꝝ. qꝛ aflectionulla ⁊cͣ. in fi. ⁊ hanc ſequit̉ hic Gui. de ſuza. ⁊ dicit ꝙ verbuꝫ niſiforte excipit ab eo quod dictum eſt in principio legis. ſed doc. cōmuniter tenent ꝙ nō ſit iuramentū in litem ſꝫ ſuꝑ vera eſtimatōeintereſſe. In fi. hoc eſt falſum vt ibi dicam. ¶ In glo. ſi die preſtita ibi veniunt fructus.ſ. in actōe depoſiti. vt. d. l. i.§ hanc actionem. infra de eo. ¶ Ibi duplex ē.f. ratione pignoꝝ ⁊ ratōe peneꝯmiſſe. Ibi quod hic dicit̉.ſ. ꝙ iuret̉ contra doloſum ⁊ ꝙ veniant intereſſe extra rem. Iaco. butri. ¶ In eadem glo. in fi. ibi reſpondeo ſic. iſta reſponſio fuit additio ⁊ nō habet̉ in l.ibris. ⁊ Ni.matarelli eam ſequit̉ in quadā ſua qōne quā poſuit. C. depoſiti. l.iiij. Ibi videas. Gui. de ſuza. tꝫ ꝙ in actōe depoſiti ſiue debeaturſpecies ſiue quātitas ⁊ inierſit ſua die ſolutam nō eſſe ⁊ iurat̉ in litem ꝑ hanc. l. vt p̄dixi. ¶ Marti. ſilima. dicit ꝙ in caſu huius. l.