SANCTI AVGVS TINI EPIS TOLA CLXII ut meminiſſe dignamini cum eſſemus in noſtra ciuitate:& nōnulla uobiſcum de com­ 4 munione chriſtianæ unitatis ageremus: prolata ſūt a partibus ueſtris geſta quædam: quibus recitatum eſt ſeptuaginta ferme epiſcopi Cecilianum quōdam noſtræ cō­munionis epiſcopum: Carthaginēſis eccleſiæ cum ſuis collegis& ordinatoribus dam­nauerūt: Vbi etiā Fœlicis autumnitani cauſa multo præ cæteris inuidioſius& crimino­ſius uentilara eſt. Quæ cum eſſent cuncta perlecta: Reſpondimꝰ non eſſe mirandū: ſi homines qui tunc illud ſciſma fecerunt: non ſine cōfectiōe geſtorū eos in quos fuerāt ab æmulis& perditis concitati abſentes: cauſa incognita temere damnandos eſſe pu­tauerunt. Nos aūt alia habere geſta eccleſiaſtica: in quibus Secūdus tigiſitanus qui tūc agebat in numidia primatum: præſentes& confeſſos traditores reliquit deo iudican­dos:& eos in epiſcopalibus ſedibus ſicuti erant manere permiſit: quorū nomina inter damnatores Cecilani numerant̉: etiam Secūdus ipſe concilij eiuſdē principatū tę­neret: ubi abſentes quaſi traditores per eorum ſententias damnauit: quibus præſenti­bus& confeſſis ignouit. Deinde diximus aliquāto poſt Maiorini ordinationē: quæ contra Cecilianum nefario ſcelere leuauerunt: erigentes altare contra altare:& uni­tatem chriſti diſcordijs furialibus diſſipantes: eos petiſſe a Conſtantino tūc imperato re iudices epiſcopos: qui de ſuis quæſtionibꝰ quæ in Africa exortæ pacis uinculū diri­mebant: arbitrio medio iudicarēt. Quod poſtea ꝗͣ factum eſt: præſente Ceciliano& illis qui aduerſus eum nauigauerant: iudicāte Melciade tūc Romanæ urbis epiſcopo cum collegis ſuis: quos ad preces donatiſtarū miſerat imperator: in Ceciliano nihil ꝓ­bari potuiſſe: ac per hoc illo in epiſcopatū confirmato: Donatum qui aduerſus tūc ad erat improbatū. Quibus peractis rebus: illi omnes in pertinacia ſceleſtiſſimi ſciſ matis permanerent: poſt apud Arelatum memoratum imperatorem eādem cauſam diligentius examinādam terminādamqꝫ curaſſe: Illos uero ab eccleſiaſtico iudicio uocaſſe: ut cauſā Conſtātinus audiret. Quo poſtea ꝗͣ uentū eſt: utraqꝫ parte aſſiſtēte: innocētem Cecilianum fuiſſe iudicatum: atqꝫ illos receſſiſſe ſuperatos:& in eadem tn̄ peruerſitate manſiſſe. Nec de Fœlicis autumnitani cauſa negligentiam cōſecutā: ſed ad eiuſdem principis iuſſionem ꝓconſularibus geſtis etiam ipſū fuiſſe purgatū. Sed quia hæc omnia dicebamus tantum: non etiā legebamus: minus profecto uobis agere uidebamur: ꝗͣ de noſtra expectabatis inſtantia. Qd̓ ubi ſenſimꝰ ad ea quæ legēda pro miſeramus: non diſtulimus mittere. Quæ omnia dum excurrimus ad eccleſiam geli­gitanam: inde ad ueſtrum oppidum reuerſuri bidui non pleni intermiſſioni uenerunt: atqꝫ ut noſtis quātum tꝑs amiſit: uno die recitata ſunt uobis. Primo ubi Secūdus tigi­ſitanus confeſſos traditores a collegio ſuo remouere non auſus eſt: cum quibꝰ poſtea cōfeſſum ſed abſentē Cecilianū alioſqꝫ ſuos collegas dānare auſus eſt. Deinde ge ſta ꝓconſularia ubi Fœlix diligētiſſimo examine ꝓbatꝰ eſt innocēs. Hæc ante meridie uobis lecta meminiſtis. Poſt meridiē uero recitauimꝰ preces eoꝝ ad Conſtātinū: datiſqꝫ ab eo iudicibꝰ: geſta eccleſiaſtica iu romana urbe habita ꝗbus illi improbati ſūt: Cecilianꝰ aūt in ep̄ali honore firmatꝰ: Poſtremo Conſtātini imꝑatoris lr̄as ꝗbus oīa ml to maxime teſtatiſſima claruerūt. Quid uultis ampliꝰ hoīes: ꝗd uultis ampliꝰ? de B auro& argēto ueſtro agit̉: terra: prædia: deniqꝫ ſalus corꝑis in diſcrimen uo cat̉: de adipiſcēda uita æterna& fugiēda morte æterna cōpellamꝰ aīas ur̄as. Exꝑgiſci mini aliqn̄: in una obſcura quæſtiōe uerſamur: recōdita ſecreta rimamur: ꝗbꝰ pe netrādis uel nulla uel rara humana corda ſufficiūt: res in aperto eſt. Quid eminet cla rius: quid cernit̉ citiꝰ? Dicimꝰ temerario cōcilio quālibet numeroſiſſimo innocētes ab­ſenteſqꝫ fuiſſe dānatos: Probamꝰ hoc ꝓconſularibꝰ geſtis: ꝗbus ab traditiōis crimine alienꝰ iudicatus eſt ille quē maxime criminoſū a ueſtris ꝓlata concilij geſta ſonuerūt. Dicimꝰ a traditoribꝰ cōfeſſis ī eos traditores dicerēt̉ dictas fuiſſe ſentētias. Probamꝰ hoc ī eccl̓iaſtis gæſtis: ubi noīatim declarāt̉: in ꝗbꝰ Secūdꝰ tigiſitanꝰ ea quæ cognouit uelut cōtuitu pacis ignouit:& ꝗbꝰ poſtea cognouit: diſciſſa pace dānauit: Vnde apparuit etiā primo paci cōſuluiſſe: ſed ſibi timuiſſe. Obiecerat ei nāqꝫ Purpu­rius liniacēſis: etiā ipſe detentus eſſet a curatore& ordine ut ſcripturas traderet: