Seite
EBISTOLA CC 46 & qd̓ in myſterio debet ſemper intelligere: partiꝰ aūt ore proferre. Hæc ī quotidiana loquendi conſuetudine magis eligat frequentare inepta inſolētia:& ſi dici poteſt im­perita ſcientia. Nunꝗd em̄ apl̓i per quos ea didicimus iſta neſciebant: quomodo nos potius ſumus ſemen Abraæ ſcd̓m Iſaac promiſſionis hæredes:& iudæi ſpiritu non lit­tera: cordis circumciſione non carnis:& non ſcd̓m carnem iſrael: ſed iſrael dei? Scie­bant itaqꝫ iſta multo ſapientius certiuſqꝫ ꝗͣ nos:& tamen in loquendi conſuetudine iu­dæos& iſraelitas eos appellabant qui ſcd̓m carnem de Abraæ ſtirpe tunc exiſtebant. i. Corꝭ. 1 Nanqꝫ ait apoſtolus: ludæi ſigna petūt:& græci ſapientiam quærunt: Nos aūt præ­dicamus chriſtum crucifixum: iudæis quidem ſcandalum: gentibus autem ſtulticiam: Ipſis autem uocatis iudæis& græcis: chriſtum dei uirtutem& dei ſapiētiam. Qd̓ di­xit græcos: hos etiam gentium nomine ſignificauit: eo ꝙ hæc lingua maxime excellit in gentibus. ludæos tn̄ ipſos uocauit quos omnes hoc nomine appellāt. Nam ſi chri­ſtiani ipſi ſunt iudæi: chriſtianis eſt ergo ſcandalum chriſtus crucifixus: de quo dictum i. Corꝭ. 10. eſt: ludæis quidem ſcādalum: Quis hæc niſi inſaniſſimus ſentiat? Itē dicit: Sine offen ſione eſtote iudæis& græcis& eccleſiæ dei: Quomodo iſta diſtingueret ſi& eccle­ſiam dei in quotidiana loquendi conſuetudine iudæos appellare deberet? Item ait: R0. 9. Quos& uocauit nō ſolū ex iudæis: ſed etiam ex gentibus: Quomodo uocauit ex iu­Ubi sͣ dæis ſi potius ex nō iudæis uocauit ut eſſent iudæi? Item de iſraelitis: Quid ergo di­cemus inquit? Quia gentes quæ non ſectabantur iuſticiā apprehenderunt iuſticiam: Iſrael autem perſequens lege iuſticiæ: in legem iuſticiæ nō peruenit. Quare? Quia nō Ro. 10. ex fide: ſed quaſi ex operibus. Offenderunt enim in lapidem offenſiōis. Item Ad iſrl̓ autem quid dicit? Tota die extendi manus meas ad populum nō credentem& con­Ro.11. tradicentem. Et ſecutus adiungit: Dico ergo: Nunquid repulit deꝰ plebem ſuā? Abſit. Nam& ego iſraelita ſum ex ſemine Abraæ de tribu beniamin. Non repulit deus ple­bem ſuā quā præſciuit. Quomodo hic appellauit apoſtolus iſrael non credentem& contradicētem ſi chriſtiani ſūt iſrael: uel quomodo ſe appellauit iſraelitam? Nūquid ex eo ꝙ chriſtianus factus erat? Nō utiqꝫ: Sed ex eo ꝙ ſcd̓m carnem fuerat ex ſemine Abraam: de tribu beniamin: quod nō ſumꝰ nos ſcd̓m carnem: ꝗͣuis ſcd̓m fidem ſumꝰ ſemen Abraæ: ac per hoc& iſrael. Sed aliud eſt qd̓ agnoſcit altioris intelligentia ſa­cramenti: aliud expoſcit quotidiana conſuetudo uocabuli. Deniqꝫ aptius iſte neſcio quis de quo ſcripſiſti ꝙ doceat iudaizare chriſtianos: eo modo ſicut inſinuauit ſancti­tas tua: iudæum& iſraelitam uocat: ut ab eis prohibeat a quibus pro temporis illiꝰ cō­gruētia lex per ſanctū famulū dei Moyſen data prohibeat:& cæteras illius temporis obſeruationes iam nūc apud chriſtianos abolitas remotaſqꝫ perſuadeat: quas umbras futurorum appellat apoſtolꝰ: ut& ꝓphetia in illis intelligatur:& eorum obſeruatio iā euacuata monſtretur: unde apparet quare ſe iſte aptius uelit iſraelitam iudæumqꝫ uo­citari: nō ſpiritaliter: ſed omnino carnaliter. Nos autem nec illis obſeruationibꝰ quæ nouo teſtamēto reuelato euacuatæ ſūt: tenemur obſtricti:& præcepta legis huic etiā Cxu. ao tēpori neceſſaria: qualia ſunt: Non adulterabis: non homicidium facies: non concupi­Leuitꝭ 19. ſces: Et ſi qd̓ ē aliud mādatum qd̓ in hoc ſermone recapitulatur: Diliges ꝓximum tu­um tanqͣ teipſum: non uiribus humanis quaſi ueſtram cōſtituentes iuſticiam: ſed gra­tia dei per leſum chriſtū dominū noſtrum: In ea iuſticia quæ nobis ab illo ē obſeruada eſſe didicimus: docemꝰ. Nec tamē ideo nos negamꝰ ſemē Abraæ: ꝗbus dicit apoſto Gal̓. 3. lus: Vos ergo Abraæ ſemē: Aut iudæos in abſcondito: de qualibꝰ idem dicit: Non em̄ Ro. 2. qui in manifeſto iudæus eſt: neqꝫ quæ ī manifeſto in carne eſt circūciſio: ſed ꝗ in abſcō dito iudæus eſt:& circūciſione cordis: qui ſpū nō littera: cuius laus non ex hominibꝰ: ſed ex deo eſt: ad iſraelitas ſpiritales: ad eum ſcilicet ꝑtinentes cui minori prædictū eſt ſeruiturū eſſe maiorem. Sed hæc uocabula nobis nō indecēter imponimus eaqꝫ my ſteriorum intelligentia cōtinemus: non uerborum inſolentia uentilamus. Nectarij ad beatū Auguſtinū: quātū patriam diligat:& eā florere& incolumē eſſe cupiat: exponentis:& Calamēſem coloniā non leui populi ſui errato ꝓlapſam conque