Seite
SANCTI AVGVSTINI EPISTOLA CLXII Quibus cōfeſſis Secundꝰ tigiſitanꝰ ignouerat: ut quē de traditiōe fama crebruerat. D infamatis alijs a ſe auerterēt ſuſpitionē: ut cum hoīes per Africā totā credētes epiſco­pis falſa de innocētibus loquerēt̉: ꝙ damnati eſſent apud carthaginē traditores: tanq in nebula mēdaciſſimi rumoris: ipſi qui uere tradiderāt latitarēt: Vnde uidetis chariſſi mi fieri potuiſſe: qd̓ ueriſimile nō eſſe quidā ueſtrū dicebāt: ut ſi eſſent de ſua traditiōe confeſſi cauſāqꝫ ſuā impetrauiſſent: deo dimitti oportere: idem iudices damnatoreſqꝫ tanquā traditoꝝ abſentiū poſtea cōſediſſent. Magis em̄ amplexi ſunt occaſionē qua poſſent alios falſa criminatione ꝑfundere& conuerſas in eos linguas hoīm inquiſitiōe criminū ſuoꝝ hoc modo declinare. Alioquin ſi fieri nō poſſet: ut quiſqꝫ mala quæ ipſe Ro..2. cōmitteret in alio iudicaret: non diceret quibuſdā Paulus apl̓s: Propterea inexcuſabi­lis es o homo oīs qui iudicas. In quo em̄ alium iudicas: temetipſum condemnas: Eadē em̄ agis quæ iudicas. Quod illi oīno fecerūt ut hæc uerba apl̓ica integre in eos apteqꝫ conueniāt. Non ergo tunc Secūdus: qn̄ eoꝝ crimina deo dimiſit: paci unitatiqꝫ con­ſuluit: alioquin magis hoc apud carthaginē prouideret ne ſciſma fieret ubi nullus ad­erat: cui confeſſo crimē donare cogeret̉. Sed quod erat facillimū tota conuerſatio pa­cis eſſet abſentes nolle damnare: Itaqꝫ iniuriā facerēt innocētibus: etiā ſi eis non conui­ctis neqꝫ confeſſis neqꝫ oīno præſentibus ignoſcere uoluiſſent. Ille quippe accipit ue­niā cuius culpa certiſſima eſt. Quāto ergo imaniores& certiores fuerunt qui ea ſe pu tauerūt poſſe damnare: quæ incognita nec donare potuiſſent. Sed illic cognita dimiſ­ſa ſunt deo ne alia quererētur: hic incognita damnata ſunt ut illa tegerentur. Sed di­ ꝑ cit aliquis: Cognouerūt: quid& ſi cōcedā etiā ſic abſentibꝰ utiqꝫ parci oportebat. Ne qꝫ em̄ iudicium deſeruerat ubi nunꝗͣ oīno conſtiterāt: nec in illis ſolis epiſcopis Afris erat eccleſia: ut omne iudicium eccleſiaſticum uitaſſe uiderētur: qui ſe iudicio eorum præſentari noluiſſent. Milia quippe collegarum tranſmarina reſtabāt ubi apparebat eos iudicari poſſe qui uidebātur Afros uel Numidas collegas habere ſuſpectos. Vbi Ecc̄i. 11. eſt enim quod ſcriptura clamat: Antequā interroges ne uituperes quēquā:& cū inter­rogaueris corripe iuſte. Si ergo nec uituperari: nec corripi niſi interrogatum ſpirituſ­ſanctus uoluit: quāto ſceleratius nō uituperati aut correpti: ſed om̄ino damnati ſunt: ꝗ de ſuis crimībꝰ nihil abſētes interrogari potuer̄t: Sed tn̄ iſti ꝗ licet abſētiū:& neqͣꝗͣ iudi ciū deſerētiū: ꝗa nunꝗͣ affuer̄t:& ſemꝑ ſibi cuneū illū ſuſpectū eſſe declarauerūt: tn̄ co­gnita crimina damnaſſe dicūt. Quæſo uos fratres mei: quomodo cognouerūt? Re­ſpondetis: Neſcimus. Quādoquidē ipſa cognitio in illis geſtis explicata nō eſt. Sed ego uobis oſtendam quomodo cognouerunt. Attendite cauſam Fœlicis autumnita ni:& primo legite ꝗͣ uehementiores in eum fuerunt. Sic ergo& cæterorum cauſam nouerāt: ſicut huius qu poſtea innocētiſſimus diligēti& terribili inquiſitione probatꝰ eſt: qͣnto itaqꝫ iuſtiꝰ& tutiꝰ& citiꝰ innocētes eos exiſtimare debemꝰ: quoꝝ crimina ab iſtis leuius accuſata ſunt:& parciore reprehēſione damnata: quādo ille inuētus eſt in­nocens: in quē multo immanius ſæuierunt. An forte ſicut quidā dixit: quod quide cū uobis diceret̉: diſplicuit: ſed tn̄ prætermittēdū nō eſt. Ait enim quidā: Non debuit epi ſcopus proconſulari iudicio purgari: quaſi non ipſe ſibi hoc cōparauerit: ac non impe­rator ita quæri iuſſerit: ad cuiꝰ curā de qͣ rationē deo redditurꝰ eſſet: res illa maxīe ꝑtine bat. Arbitrū em̄& iudicē cauſæ traditōis& ſciſmatis: illi eū fecerāt: ꝗ ad eū etiā preces miſerāt: ad quē poſtea ꝓuocar̄t:& tn̄ iudicio eoꝝ acꝗeſcere noluer̄t. Itaqꝫ ſi culpādꝰ ē quē iudex terrænꝰ abſoluit: cū ipſe ſibi hoc nō popoſciſſet: quātomagis culpādi ſunt ꝗ terrænū regē ſuæ cauſæ iudicē eſſe uoluer̄t? Si aūt criminis nō eſt prouocare ad impe ratorē: non eſt criminis audiri ab imperatore: Ergo nec ab illo cui cauſam delegauerit imperator. Quendā etiā ſuſpenſum eculeo in cauſa Fœlicis epiſcopi amicus ille uo­luit criminari: ut quid etiā ungulis uexaret̉. Nunquid poterat Fœlix contradicere: ne tāta diligētia uel læueritate quæreret̉: cū eiꝰ cauſā inueniēdā cognitor agitaret? Quid em̄ erat illud nolle ſic quæri ꝗͣ de crimine cōfiteri:& tn̄ ille ipſe proconſul inter præco num terribiles uoces:& cruetas carnificum manus nunquā collegā damnaret abſen­tem: qui iudicio eius ſe præſentare noluiſſet: cum haberet aliud qd̓ poſſet audiri? Aut