Queſtio. CII. ſignificandum aridam terram deſerti eos duxerat d̓s ad terram delicioſaꝫ. Octauo aūt die celebrabat̉ alid̓ feſtū .ſ. cetꝰ atqꝫ collecte ī quo colligebant̉ a ppl̓o ea erant ne­ceſſaria ad expenſas cultus diuini: ſignificabat̉ adunatio ppl̓i: pax p̄ſtita ī terra ꝓmiſſionis. Figuralis āt horuꝫ feſtoꝝ ē. qꝛ luge ſacrificiū agni figurat̉ ꝑpetuitas xp̄i ꝗ­agnꝰ dei. ẜm illud Heb̓. vltimo. Ieſus xp̄s heri hodie ipſe ī ſecula. Per ſabbatū aūt deſignat̉ ſpūalis reꝗes no bis data xp̄ꝫ: vt hr̄ ad Heb̓. 4. Per neomeniā aūt que ē īcēſio noue lune ſignificat̉ illuminatio pͥmitiue eccl̓ie per Chriſtū eo p̄dicante miracula faciēte. Per feſtū aūt pen­tecoſtes ſignificat̉ deſcēſus ſpūs ſctī ī Apl̓os. Per feſtum āt tubaꝝ ſignificat̉ p̄dicatio apoſtoloruꝫ. Per feſtū aūt ex­piatiōis ſignificat̉ emūdatio a pctīs ppl̓i xp̄iani. Per feſtū aūt tabernaculoꝝ ꝑegrinatio eoꝝ ī hoc mūdo ī quo ambu lant ī v̓tutibus perficiēdo. Per feſtū āt cetꝰ atqꝫ collecte ſi­gnificat̉ cōgregatio fideliū ī regno celoꝝ. iſtud feſtuꝫ dicebat̉ ſanctiſſimum. hec tria feſta erāt continua ad­īuicē: qꝛ oꝫ expiatos a vitijs ꝓficere ī v̓tute qͦuſqꝫ ꝑueniāt ad dei uiſionē: vnde dicitur in pſal. Ad quintuꝫ ſic ꝓceditur. Et ſacramento ueteris legis cōueniēs cau­ſa non poſſit. Ca.n. ad cultū diuinū fiūt: debent eo ſimilia his idolatre obẜuabāt: vn̄ dr̄ Deutero. 22. Non facies ſil̓r dn̄o deo tuo. oēs.n. abhominatōes ꝗbus aduer ſat̉ dn̄s fecerūt dijs ſuis: ſed cultores idolorū ī cultu eorū cultris ſe īcidebat vſqꝫ ad effuſionē ſanguinis. Dr̄.n. in. 3. Reg. 18. īcidebat ſe iuxta ritū ſuū cultris lāceolis do­nec ꝑfunderētur ſanguine: ꝑꝑ qd̓ dn̄s mādauit Deut̓. 14. uos īcidetis nec facietis caluiciū ſuꝑ mortuos. īcōue­niēter igitur circūciſio erat īſtituta in lege.. Ea que in cultū diuinū fiunt debēt honeſtatē grauitate habere ẜꝫ il­lud pſal. In ppl̓o graui laudabo te: ſed ad leuitatem quan ꝑtinere uidet̉ ut hoīes feſtināter comedāt: īcōueniēter igit̉ p̄ceptū ē. Exo. 12. vt comederēt feſtināter agnū paſca­. alia ēt circa huiuſmodi comeſtionē ſunt inſtituta vi­dentur oīno irrōnabilia.. Sacram̄ta veteris legis figure fuerūt ſacramētorū noue legis: ſꝫ agnū paſcalem ſignificat̉ ſacramētū euchariſtie: ẜm illud.i. ad Cor. 5. Pa ſca noſtrū īmolatꝰ ē xp̄s. ergo ēt debuerūt aliqͣ ſacramē ta ī lege prefigurarēt alia ſacramēta noue legis ſicut cōfi­mationē: extremā vnctionē matrimoniū. alia ſacra­menta.. Purificatio non p̄t cōueniēter fieri niſi ab ali quibus īmūdicijs: ſꝫ qͣꝫtū ad deū nullū corporale reputa­īmūdū. qꝛ corpus creatura dei ē: oīs creatura dei bo­na: nihil eijciēdū qd̓ gr̄arū actione ꝑcipit̉: vt dr̄.i. ad Thimot. 4. īcōueniēter igit̉ purificabātur ꝓpter cōtactuꝫ hoīs mortui: vel ꝓpter alicuiꝰ huiuſmōi corꝑalis īfectōis. . Eccl̓. 34. dr̄. Ab īmūdo ꝗd mūdabit̉: ſꝫ cinis uitu­le ruſe cōburebat̉ īmūdus erat. qꝛ īmūdum reddebat Dr̄.n. Numeri. 19. ſacerdos īmolabat cōmaculat erat vſqꝫ ad ueſperū. Sil̓r ille cōburebat: ēt ille eiꝰ cineres colligebat. ergo īcōueniēter p̄ceptū ibi fuit: vt huiuſmodi cinerē ibi aſperſū ī mundi purificarent̉. Pctā ſunt aliꝗd corporale qd̓ poſſit deferri de loco ad locū: neqꝫ ēt aliꝗd īmūduꝫ pōt a pctō mūdari. īcōue­niēter igit̉ ad expiationē pctōrū ppl̓i ſacerdos ſuꝑ unū hi­coꝝ cōfitebat̉ pctā filiorū iſrl̓: vt portaret ea ī deſertū: aliuꝫ aūt quo vtebant̉ ad purificationes ſil̓ uitulo cōburētes extra caſtra īmūdi reddebant̉: ita oportebat eos lauare ueſtimēta carnē aqua.. Illud qd̓ ē mūdatuꝫ: opꝫ iteꝝ mūdari: īconuenienter igit̉ mundata lepra hoīs: uel etiā eiꝰ domus alia purificatio adhibebat̉: vt habetur Leuit. 14.. Spūalis īmūdicia pōt corporalem aquā vel piloꝝ raſurā emūdari: irrōnabile igit̉ vr̄ dn̄s p̄cepit Exo. 30. vt fieret labiū eneū baſi ſua ad lauandū manꝰ pedes ſacerdotū īgreſſuri erāt tabernaculum. qd̓ p̄cipitur Numeri. s. leuite abſtergerentur aqͣ luſtra tionis: raderēt oēs pilos carnis ſue.. Qd̓ maius ē pōt ſctīficari illud qd̓ minꝰ ē: īcōueniēter igit̉ quādā vnctionē corporalē. corꝑalia ſacrificia: oblatiōes corpo rales fiebāt ī lege cōſecratio maiorū minorū ſacerdotū: vt hr̄ Leuit. 8. leuitaruꝫ: ut hr̄ Numeri. s.. Sicut dr̄. 1. Reg. 16. Hoīes uidēt ea que parēt: deus aūt intuet cor: ſꝫ ea exterius apparēt ī hoīe ē corporalis diſpō in­dumēta: īcōueniēter igit̉ ſacerdotibꝰ maioribꝰ minoribꝰ q̄dā ſpālia ueſtimēta deputabāt̉: de ꝗbus habet̉ Exo. o. ſine rōne uidet̉ ꝓhiberet̉ aliꝗs a ſacerdotio ꝑꝑ corpo­rales defectꝰ: ẜꝫ dr̄ Leuit. 21. de ſemine tuo famili­as habuerit maculā offerret panē deo: ſi cecus fuerit: vel ſi claudus ⁊cͣ. ſic igit̉ vr̄ ſacramēta veteris legis ir­rationabilia fuerūt. Sꝫ ꝯͣ ē qd̓ dr̄ Leuit. 20. Ego ſū do minus ſāctifico vos: ſed a deo niſi ſine rōne fit. Dr̄.n. iij. p̄s. Oīa ī ſapiētia feciſti: ergo ī ſacramētis veteris legis or dinabāt̉ ad hoīuꝫ ſctīficationē nihil erat ſine rōnabili. Rn̄º. dd̓ꝫ ſicut ſupra dcm̄ ē: ſacramēta ꝓpͥe dn̄r illa adhibebant̉ dei cultoribꝰ ad quādā cōſecrationē: qua­.ſ. deputabant̉: quodāmō ad cultuꝫ dei: cultꝰ aūt dei gn̄ali ꝗdē ꝑtinebat ad totū ppl̓m: ſꝫ ſpāli ꝑtinebat ad ſa cerdotes leuitas erāt miniſtri cultus diuini: ī iſtis ſacramētis ueteris legis q̄dā ꝑtinebāt cōiter ad totū ppl̓ꝫ. q̄dā āt ſpāliter ad miniſtros: circa utroſqꝫ tria erāt neceſ ſaria: quoꝝ pͥmū ē īſtitutio ī ſtatu colēdi deū: hec ꝗdē in­ſtitutio cōiter qͣꝫtū ad oēs fiebat circūciſionē ſine null admittebat̉ ad aliꝗd legaliū: qͣꝫtū v̓o ad ſacerdotes ſacer dotū cōſecrationē. Secūdo requirebat̉ uſus eoꝝ ꝑtinēt ad diuinū cultū. ſic qͣꝫtum ad populū erat eſus paſcalis cōuiuij: ad quē nullus īcircūciſus admittebat̉: vt pꝫ Exo. .12. qͣꝫtum ad ſacerdotes oblatio victimaꝝ: eſus panū ꝓpoſitiōis: aliorū que erant ſacerdotum vſibus deputa ta. Tertio reqͥrebatur remotio eoꝝ que aliꝗ īpediebant a cultu diuino.ſ. īmūdiciaꝝ: ſic qͣꝫtū ad ppl̓ꝫ erāt īſtitute q̄dam purificatiōes a ꝗbuſdā exterioribus īmūdicijs: ēt expiatiōis a pctīs. Quātū v̓o ad ſacerdotes leuitas erat īſtituta ablutio manuū pedum: raſio pilloꝝ: oīa ha bebāt rōnabiles cās: lr̄ales ẜꝫ ordinabant̉ ad cultum dei tꝑe illo: figurales ẜm ordinabant̉ ad figurandū xp̄m: ut patebit ſingula diſcurrēti. Ad pͥᵐ ergo dd̓m: lr̄alis circūciſiōis pͥncipalis ꝗdē fuit ad ꝓteſtationem fidei vnius dei. qꝛ Abraꝫ fuit pͥmꝰ ſe ab īfidelibꝰ ſepa­rauit exiēs de domo ſua de cogitatione ſua: ip̄e pͥmus circūciſionē accepit: hāc cām aſſignat Apl̓us ad Ro. 4. Signū accepit circūciſionis ſignaculū iuſtitie fidei que eſt ī p̄putio. qꝛ.ſ. ī hoc legit̉ abrahe fides reputata ad iuſtitiā. ꝯͣ ſpē ī ſpē credidit.ſ. contra ſpem nature in ſpeꝫ gratie. vt fieret pater multarū gētiū cum ipſe eſſet ſenex: vxo­ſua eſſet anus ſterilis. Et vt hec proteſtatio imitatio fi­dei abrahe firmaretur in cordibus iudeorum: acceperunt ſignum in carne ſua: cuius obliuiſci non poſſēt: vnde dicit̉ Gen̄. 17. Erit pactum meum in carne ueſtra in fedus eter num. aūt fiebat octaua die qꝛ antea puer ē ualde tene­lus: poſſet ex hoc grauiter ledi: reputat̉ adhuc qͣſi ꝗd­dam ſolidatū: vnde et nec aīalia offerebantur ante octa­uum diem: v̓o magis tardabat̉ ne ꝓpter dolorē aliꝗ ſignuꝫ circūciſionis refugerent: ne parentes ēt quorum amor increſcit ad filios poſt frequentem cōuerſationem: eoꝝ augmentum eos circūciſioni ſubtraherent. Scd̓a eſſe potuit ad debilitationem concupiſcentie in mēbro illo. Tertia ē ī ſuggilatione ſacrorum generis priapi: ī ꝗbꝰ illa pars corporis honorabat̉: dn̄s aūt ꝓhibuit niſi inci ſionē ī cultū idolorū fiebat: cui erat ſimilis p̄dicta circū ciſio. Figuralis v̓o circūciſionis erat. qꝛ figurabat̉ abla­tio corruptionis fienda xp̄m: ꝑfecte complebitur ī octa­ua etate. ē etas reſurgētiū. qꝛ oīs corruptio culpe pe­ne ꝓuenit ī nos carnalem originem ex pctō pͥmi parētis: talis circūciſio fiebat ī mēbro gnatiōis: vn̄ Apl̓us dicit ad Col. 2. Circūciſi eſtis ī xp̄o circūciſione manufacta ī expoliatione corporis carni: ſꝫ ī circūciſiōe dn̄i noſtri ih̓u xp̄i. Ad 2ᵐ dd̓m: lr̄alis cōuiuij paſcalis fuit ī ꝯme­morationē beneficij quo deus eduxit eos de egypto: vn̄ huiuſmodi cōuiuij celebrationē ꝓfitebant̉ ſe ad illū pplu­ꝑtinere quē deus ſibi aſſūpſerat ex egypto. Qn̄.n. fuerunt ex egypto liberati p̄ceptū eſt eis vt ſanguine agni linirent ſuꝑ limīaria domoꝝ: qͣſi ꝓteſtātes ſe recedere a ritibꝰ egy­