Queſtio. LXXXIIII. T utunt̉ organo corꝑali. ergo ī eis magis eſt pctm̄ origina le qͣꝫ in uolūtate. P̄terea. Intellectꝰ eſt pͥor uolūtate: n. eſt uolūtas niſi de bono ītellecto. ſi ergo pctm̄ originale ficit oēs potētias aīe vr̄ priꝰ īficiat ītellectū tāqͣꝫ pͥoreꝫ. Sꝫ ꝯͣ eſt iuſtitia original̓ pͥus reſpic̄ uolūtatē. eſt.n. rectitudo uolūtatis: ut Anſelmꝰ dic̄ in li. de ꝯceptu v̓gina­li. ergo pctm̄ originale qd̓ ei oppōit̉ pͥus reſpic̄ uolūta teꝫ. Rn̄º. dd̓m ī infectiōe pctī original̓ duo ē ꝯſide­rare. pͥmo ꝗdē inherentiā eiꝰ ad ſub̓m. ẜꝫ hoc pͥmo reſpi cit eēntiaꝫ aīe: ut dcm̄ eſt. deīde oꝫ ꝯſiderare īclinationem eiꝰ ad actū. hoc reſpic̄ potētias aīe: oꝫ ergo illā priꝰ reſpiciat: primā īclinationē hꝫ ad peccāduꝫ: hec āt ē uolūtas: ut ex ſupra dictis pꝫ. Un̄ pctm̄ originale pͥus re ſpic uolūtatē. Ad pͥᵐ ergo dd̓ꝫ pctm̄ origīale cā­tur in hoīe potentiā gnātiuā ꝓlis: ſꝫ actū potētie gnāti ue ꝑentis: vn̄ oꝫ ſua potētia gnatiua ſit pͥmū ſub̓ꝫ or­ginalis pctī. Ad 2ᵐ dd̓ꝫ: pctm̄ originale hꝫ dupliceꝫ ꝓceſſuꝫ: unū ꝗdeꝫ a carne ad aīam. aliū v̓o ab eſſentia aīe ad potētias pͥmꝰ ꝗdeꝫ ꝓceſſus eſt ẜꝫ ordinē gn̄atiōis: ſcd̓s āt ẜꝫ ordinē ꝑfectionis. qͣꝫuis alie potētie.ſ. ſenſitiue pingores ſint carni. qꝛ tn̄ uolūtas ē ꝓpinꝗor eēntie aīe tāqꝫ ſuꝑior potentia. pͥmo ꝑuenit ad ipſaꝫ infectio original̓ pctī. Ad 3ᵐ dd̓ꝫ ītellectꝰ qͥdāmō p̄cedit uolūtatē inqͣꝫtū ꝓ­pōit ei ſuū ob̓ꝫ. alio v̓o uolūtas p̄cedit ītellectū ẜꝫ ordi­neꝫ motionis actuꝫ: ꝗdem motio ꝑtinet ad peccatum. Ad quartū ſic ꝓcedit̉. Ur̄ p̄dicte potentie ſint magis īfecte qͣꝫ alie. īfectio .n. original̓ pctī magis uidet̉ ꝑtinere ad illā aīe ꝑteꝫ pͥus pōt eſſe ſub̓ꝫ pctī. hec āt eſt rōnalis ꝑs p̄cipue uolūtas. ergo ipſa ē magis īfecta pctm̄ originale.. Nulla uis aīe inficit̉ culpā niſi inqͣꝫtuꝫ pōt obedire rōni: generatiua aūt non pōt obedire. ut dr̄ in pͥmo ethi ergo gnatiua non eſt maxīe īfecta originale peccatū. Pͣterea. Uiſus in­ter alios ſenſus ē ſpūalior ꝓpinꝗor rōni inquātū plures dr̄ias reꝝ on̄dit. ut dr̄ in pͥmo metaphy. ſꝫ infectio culpe pͥmo eſt in rōne. ergo uiſus magis ē infectꝰ qͣꝫ tactꝰ. Sꝫ ꝯͣ eſt qd̓ Aug. dic̄ in. 14. ci. dei. īfectio originalis culpe maxīe apꝑet in motu genitaliū mēbroꝝ: rōni ſubdit̉: ſꝫ illa mēbra deſeruiūt gn̄atiue v̓tuti in cōmixtione ſexuuꝫ in eſt delectatio ẜm tactū maxīe ꝯcupiſcentiā mouet. ergo infectio originalis pctī maxime ꝑtīet ad iſta tria.ſ. po tentiā gn̄atiuaꝫ. um ꝯcupiſcibilē. ſenſum tactꝰ. Rn̄º. dd̓m illa corruptio p̄cipue infectio noīari ſolet nata ē in aliud tranſferri. unde morbi ꝯtagioſi. ſicut lepra ſca­bies: huiuſmodi infectiōes dn̄r. Corruptio āt originalis pctī traducit̉ actuꝫ gn̄ationis: ſic̄ ſupra dcm̄ eſt. unde po tentie ad huiuſmodi actū ꝯcurrunt maxime dn̄r eſſe īfe cte. huiuſmodi āt actus deſeruit gn̄atiue inquantū ad gn̄a tionē ordinat̉: hꝫ āt in ſe delectationē tactus eſt maximū ob̓m ꝯcupiſcibilis. ideo oēs ꝑtes aīe dicant̉ corru­ꝑte pctm̄ originale ſpāl̓r tres p̄dicte dn̄r eſſe corrupte infecte. Ad pͥᵐ ergo dd̓m: pctm̄ originale ex ea ꝑte inclinat in pctā actualia p̄cipue ꝑtinet ad uoluntatē: ut den̄­eſt: ſꝫ ex ea ꝑte traducit̉ in ꝓlē: ꝑtinet ꝓpinque ad poten tias p̄dictas: ad uoluntateꝫ āt remote. Ad 2ᵐ dd̓ꝫ in fectio actualis culpe ꝑtinet niſi ad potentias mouent̉ a uoluntate peccantis: ſꝫ infectio originalis culpe non deri uatur a uolūtate eius ip̄m ꝯͣhit: ſꝫ originē naͣe cui deſe ruit potētia gn̄atiua: ideo in ea eſt infectio originalis pctī Ad 3ᵐ dd̓m uiſus non ꝑtinet ad actū gn̄ationis niſi ẜm diſpōnem remota. prout.ſ. uiſum apparet ſpēs con cupiſcibilis: ſed delectatio ꝑficitur in tactu. ideo talis infe ctio magis attribuitur tactui qͣꝫ uiſui. Queſtio. lxxxiiij. Einde ꝯſiderandū eſt de pctī ẜm unū pctm̄ eſt al terius. Et circa hoc q̄runt̉ quattuor. pͥº utꝝ cupiditas ſit radix oīuꝫ pctōꝝ. utꝝ ſuperbia ſit initium oīs peccati ueꝝ preter ſuꝑbiā auaritiā debeāt dici capitalia uitia aliqua ſpālia peccata. que ſint capitalia uitia. Ad primū ſic ꝓcedit̉. Uidet̉ cupiditas ſit radit oīum pctōꝝ. cupiditas.n. que eſt īmoderatus appetitus diuitiaꝝ opponit̉ uirtuti li­beralitatis: ſꝫ liberalitas non eſt radix oīum v̓tutum. ergo cupiditas eſt radix oīum pctōꝝ. Pͣterea. Apperitus eoꝝ ſunt ad finē procedit ex appetitu finis: ſꝫ diuitie qͣru­appetitꝰ eſt cupiditas appetunt̉ niſi ut utiles ad alique­finē: ſicut dr̄ in pͥº ethi. ergo cupiditas eſt radix oīs pec cati: ſꝫ ꝓcedit ex alia pͥori radice. Preterea. Freq̄nter in uenit̉ auaritia cupiditas noīatur: oritur ex alijs pctīs puta ꝗs appetit pecuniā ꝑꝑ ambitionē: uel ut ſatiſfaciat gule. ergo eſt radix oīum pctōꝝ. Sed ꝯͣ eſt qd̓ dicit apl̓s.i. ad Timoth. ulti. Radix oīum maloꝝ ē cupiditas. Rn̄º. dd̓m: ẜꝫ quoſdā cupiditas tripliciter dr̄. Uno­ꝓut eſt appetitus inordinatꝰ diuitiaꝝ. ſic eſt ſpāle pctm̄. Alioº ẜm ſignificat inordinatū appetituꝫ cuiuſcūqꝫ boni tꝑalis. ſic ē genus oīs pctī: in pctō eſt inordinata uerſio ad cōmutabile bonū: ut dcm̄ eſt. Tertio ſumit ꝓut ſignificat quandā inclinationeꝫ naͣe corrupte ad bona corruptibilia inordinate appetēda. ſic dicunt cupiditateꝫ eſſe radiceꝫ oīum pctōꝝ ad ſil̓itudinē radicis arboris ex terra trahit alimentū. ſic.n. ex amore reꝝ tꝑaliuꝫ pctm̄ ꝓcedit. Et hec ꝗdeꝫ qͣꝫuis uera ſint. non tn̄ uident̉ ẜm intentionē apl̓i: dixit cupiditatē eſſe radicē oīum pctōꝝ māifeſte. n. ibi loꝗtur ꝯͣ eos uelint diuites fieri incidūt in tētationes: in laqueū diaboli. eo radix oīum maloꝝ eſt cupiditas: unde māifeſtū eſt loꝗtur de cupiditate ẜꝫ eſt appetitꝰ inordinatus diuitiaꝝ. ẜꝫ hoc dd̓m eſt cupiditas ẜm eſt ſpāle pctm̄ dr̄ radix oīum pctōꝝ ad ſi militudinē radicis arboris: alimentū preſtat toti arbori Uidemus.n. diuitias acquirit facultatē ꝑpetrandi quodcūqꝫ pctm̄: adipiſcēdo deſideriū cuiuſcūqꝫ peccati eo ad habenda q̄cūqꝫ tꝑalia bona pōt pecuniā iu­uari: ẜm dr̄ Eccleſiaſtes 10. Pecunie obediunt oīa. Et ẜm hoc pꝫ cupiditas diuitiaꝝ eſt radix oīum pctōrum. Ad pͥᵐ ergo dd̓m: ab eodē oritur uirtus pctm̄. oritur.n. pctm̄ ex appetitu ꝯmutabil̓ boni. ideo appetitꝰ illius boni qd̓ iuuat ad ꝯſeq̄nda oīa tꝑalia bona radix pec­catoꝝ dr̄. uirtus āt orit̉ ex appetitu incōmutabil̓ boni. charitas eſt amor dei ponit̉ radix v̓tutū. ẜm illud Eph̓. 3. In charitate radicati fundati. Ad 2ᵐ dd̓m: appe titus pecuniaꝝ dr̄ eſſe radix pctōꝝ: ꝗdē qꝛ diuitie ꝑꝑ ſe q̄rantur tāqͣꝫ ultimus finis: ſꝫ qꝛ multuꝫ querunt̉ ut utiles ad oēm tꝑalem fineꝫ. qꝛ ul̓e bonū eſt appetibilius qͣꝫ ali quod ꝑticulare bonū. ideo magis mouet appetitū qͣꝫ que dam bona ſingularia: ſil̓ multis alijs pecuniā habe­ri pn̄t. Ad 3ᵐ dd̓m: ſicut in rebꝰ naͣlibus non q̄ritur ꝗd ſꝑ fiat: ſꝫ ꝗd in pluribꝰ accidit eo naͣ corruptibiliuꝫ re ruꝫ īpediri pōt: ut non ſꝑ eodē operet̉. ita ēt in morali bus ꝯſiderat̉ quod ut in pluribꝰ eſt: non āt qd̓ ſꝑ eſt: eo uolūtas ex neceſſitate oꝑat̉. igit̉ dr̄ auaritia radix oī­um maloꝝ qn̄ interdū aliqd̓ aliud malū ſit radix eiꝰ: ſꝫ qꝛ ex ipſa freq̄ntius. alia mala oriunt̉ rōne predicta. Ad ſecundū ſic ꝓcedit̉. Un̄ ſuꝑbia ſit initiū oīs pctī. radix.n. eſt quod dam pͥncipiū arboris: ita uidet̉ idē eſſe radix initiū pec cati: ſꝫ cupiditas eſt radix oīs pctī: ut dctm̄ eſt. ergo ipſa ēt ē initiū oīs pctī: āt ſuꝑbia. terea. Eccleſia. 10. Ini­tiuꝫ ſuꝑbie hōis eſt apoſtatare a deo: ſꝫ apoſtaſia a deo eſt quoddaꝫ pctm̄: ergo aliqd̓ pctm̄ eſt initiuꝫ ſuꝑbie. ergo ipſa eſt initiū oīs pctī. Pͣterea. Illud uidet̉ initiuꝫ oīs pctī: qd̓ fac̄ oīa pctā: ſꝫ hoc ē inordinatus amor ſui. facit ciuitatē babylonis ut Aug. dicit in. 14. de ci. dei. ergo amor ſui ē initiū oīs pctī. aūt ſuꝑbia. Sꝫ ꝯͣ eſt qd̓ di Ecc̄. 10. Initiū oīs pctī ſuꝑbia. Rn̄º. dd̓m: ꝗdā dn̄i ſuꝑbiā dici tripl̓r. Unoº ẜꝫ ſuꝑbia ſignat inordinatū ap petitū ꝓprie excellētie: ſic ē ſpāle pctm̄. Alioº ẜꝫ īpo­tat q̄ndaꝫ actualē ꝯtemptū dei qͣꝫtū ad hūc effectū ē non ſubdi eiꝰ p̄cepto: ſic dn̄t eſt gn̓ale pctm̄ ẜm im portat qͣꝫdaꝫ īclinationē ad huiuſmodi ꝯtemptū ex corru­ptionē naͣe: ſic dn̄t eſt initiū oīs peccati: dr̄t a cupidi tate. qꝛ cupiditas reſpicit pctm̄ ex ꝑte cōuerſionis ad bonū