. XLIX. De ſingulis prudētie partibꝰ 36 figuras. oportet ea frequēter meditemur que volu mus memorari. vn̄ ph̓s dicit in lib. de memoria medita tiones memoriā ſaluāt: qꝛ vt in eodē lib. dicit̉: cōſuetudo ē qͣſi natura. vnde que multotiēs intelligimꝰ cito reminiſci­mur: quaſi naͣli quodā ordine ab vno ad aliud ꝓcedentes. Ad 3ᵐ dd̓m ex p̄teritis oportet nos quaſi argumētuꝫ ſumere de futuris. ideo memoria preteritoꝝ neceſſaria eſt ad bene conſiliandum de futuris. Ad ſecundum ſic ꝓcedit̉. Uidet̉ intellectꝰ ſit pars prudētie. Eoꝝ enim que ex oppoſito diuidunt̉ vnū eſt pars alterius. ſed in­tellectꝰ ponit̉ v̓tꝰ ītellectualis ꝯdiuiſa prudētie: vt pꝫ in. 6. ethi. ergo ītellectus dꝫ poni pars prudētie.. Intel lectus ponit̉ inter dona ſpūs ſancti. corrn̄det fidei: vt ſu­pra habitū eſt. ſed prudētis eſt alia virtus a fide: vt per ſu­pra dicta pꝫ. ergo ītellectus ꝑtinet ad prudētiaꝫ.. Prudētia eſt ſingulariū oꝑabiliuꝫ: vt dicit̉ ī. 6. ethi. Sed ītellectus eſt vniuerſaliū cognoſcitiuus īmaterialiuꝫ: vt pꝫ in. 3. de aīa. ergo ītellectus ē pars prudētie. Sꝫ ꝯͣ eſt Tullius ponit intelligētiā partē prudētie. Macro bius ītellectū: qd̓ in idē reddit. Rn̄º. dd̓m ītellectus ſumit̉ hic pro potētia ītellectiua: ſꝫ ꝓut īportat quādaꝫ rectā eſtimatione alicuius extremi pͥncipij qd̓ accipit̉ vt ſe notū: ſicut p̄ma demōſtrationū pͥncipia ītelligere dici­mur. Oīs aūt deductio rōnis ab aliꝗbus ꝓcedit que acci­piunt̉ vt pͥma. vn̄ oportet oīs ꝓceſſus rōnis ab aliquo ī­tellectu ꝓcedat. qꝛ ergo prudētia eſt recta agibiliū: ideo neceſſe ē totꝰ ꝓceſſus prudētie ab ītellectu deriuet̉: ꝓ­pter hoc ītellectus ponit̉ pars prudētie. Ad pͥᵐ ergo di­cendū prudētie terminat: ſicut ad cōcluſionē quādā ad particulare oꝑabile: ad qd̓ applicat vl̓em cognitioneꝫ: vt ex dictis pꝫ: cōcluſio aute ſingularis ſyllogizat̉ ex vl̓ ſingulari ꝓpoſitione. vn̄ oportet prudētie ex duplici intellectu ꝓcedat: quoꝝ vnus eſt qui ē cognoſcitiuus vni­uerſaliuꝫ: qd̓ ꝑtinet ad ītellectū qui ponit̉ v̓tus intellectu­alis: qꝛ naͣliter nobis cognita ſunt: ſolū vlīa pͥncipia ſpe­culatura ſꝫ ēt practica: ſicut nulli malefaciēdū: vt ex di­ctis pꝫ. Alius aūt ītellectꝰ eſt vt dr̄ in. 6. ethi. eſt cognoſci tiuus extremi.i. alicuiꝰ pͥmi ſingularis ſeu p̓ncipij ꝯtingen tis oꝑabilis ꝓpōnis.ſ. minoris quā oꝫ ſingularē in ſyllo giſmo prudētie: vt dictū eſt. hoc aūt pͥncipiū ſingulare eſt aliquis ſingularis finis: vt dr̄ ibidē. vn̄ ītellectꝰ qui ponit̉ pars prudētie eſt q̄dā recta eſtimatio de aliquo particula­ri fine. Ad 2ᵐ dd̓m ītellectꝰ ponit̉ donū ſpūs ſcī ē q̄daꝫ acuta perſpectio diuinoꝝ: vt ex ſupradictis pꝫ. aliter aūt ponit̉ ītellectꝰ pars prudētie: vt dictū eſt. Ad 3ᵐ di­cēdū ipſa recta eſtimatio de fine particulari: ītellectꝰ dicit̉ inqͣꝫtū eſt alicuius pͥncipij: ſenſus inqͣꝫtū eſt particu laris. hoc eſt qd̓ ph̓s dicit in. c. ethi. Hoꝝ.ſ. ſingulariū oꝫ habere ſenſum. hic autē eſt ītellectus. autē hoc eſt ītel­ligendū de ſenſu particulari quo cognoſcimus ꝓprie ſenſi bilia: ſed de ſenſu interiori quo de particulari iudicamus. Ad tertium ſic ꝓcedit̉. Uidet̉ docilitas non debeat poni pars prudentie. Illud enī quod requiritur ad omnē virtutē intellectualē de­bet appropriari alicui earuꝫ. ſed docilitas neceſſaria ē ad quālibet virtutem intellectualē. ergo debet poni pars prudētie.. Ea que ad virtutes humanas pertinet ſūt in nobis: quia ẜm ea que in nobis ſunt laudamur vel vitu peramur. ſed eſt in poteſtate noſtra vt dociles ſimus: ſed hoc ex naturali diſpoſitione quibuſdaꝫ cōuenit. ergo non eſt pars prudētie.. Docilitas ad diſcipulū ꝑtinet ſed prudentia cuꝫ ſit preceptiua videtur magis ad magi­ſtros pertinere qui etiaꝫ preceptores dicunt. ergo docili­tas non eſt pars prudentie. Sed cōtra eſt Macrobi us ẜm ſnīam platōnis ponit docilitatē inter partes prudē­tie. Rn̄º. dd̓m: ſicut dictū ē: prudētia ꝯſiſtit circa par ticularia operabilia in ꝗbus ſint quaſi īfinite diuerſita tes non poſſunt ab vno homine ſufficienter omnia conſi­derari: nec per modicum tempus ſed per tēporis diuturni tateꝫ. vnde in his que ad prudentiā pertinent maxime in­diget homo ab alio erudiri: precipue ex ſenibus qui ſanuꝫ intellectū adepti ſunt circa fines operabiliū. vnde ph̓s di­cit in.§. ethi. Oportet attendere expertoruꝫ ſeniorum prudentiū in demonſtrabilibus enunciationibus opinio nibus non minus qͣꝫ demōſtrationibus: propter experien­tiam enī vident principia. vnde prouerb̓. 3. dicitur: Ne ī­nitaris prudentie tue. Eccl̓. 6. dicit̉. In multitudine p̄ſby­teroruꝫ.i. ſenioruꝫ prudentiuꝫ ſta ſapientie illoruꝫ ex cor de cōiungere. hoc auteꝫ pertinet ad docilitateꝫ: vt aliquis ſit bene diſcipline ſuſceptiuus: ideo conuenienter docili­tas ponitur pars prudentie. Ad primū ergo dicendum: ſi docilitas vtilis ſit ad quālibet virtutem intellectua lem: precipue tamen ad prudentiā pertinet ratione iam di cta. Ad ſcd̓m dicendum: docilitas ſicut alia que ad prudentiam pertinent ẜm aptitudinem quidem eſt a na­tura: ſed ad eius conſummationē plurimum valet huma num ſtudiuꝰ: dum.ſ. homo ſollicite frequenter reueren­ter applicat animum ſuum documentis maiorum non ne gligens ea ꝓpter ignorantiaꝫ: nec ꝯtēnens ꝓpter ſuꝑbiaꝫ. Ad 3ᵐ dd̓m prudētiā aliꝗs p̄cipit ſolū alijs ſed etiā ſibiipſi: vt dictū ē. vnde etiā in ſubditis locū hꝫ: vt ſu­pra dictū ē: ad quoꝝ prudētiā ꝑtīet docilitas qͣꝫuis ēt ip̄os maiores oporteat dociles qͣꝫtū ad aliqͣ: qꝛ nullus ī his ſubſunt prudētie ſibi qͣꝫtū ad oīa ſufficit vt dcm̄ ē. Ad quartum ſic ꝓcedit̉. Uidet̉ ſolertia ſit ꝑs prudētie. Solertia.n. ſe hꝫ ad facile īueniēda media in demōſtrationibꝰ: vt pꝫ ī po­ſterioꝝ: ſꝫ prudētie ē demōſtratiua ſit ꝯtingētiū. ad prudētiā ꝑtinet ſolertia.. Ad prudētiā ꝑtinet bn̄ ꝯſiliari: vt dicit̉ in.§. ethi. ſꝫ ī bn̄ ꝯſiliādo hꝫ locū ſo­lertia ē euſtochia q̄dā.i. bona ꝯiecturatio ē ſine rōne velox: oꝫ aūt oīa ꝯſiliari tarde: vt dr̄ in. 6. ethi. ſolertia dꝫ poni ꝑs prudētie.. Solertia: vt dcm̄ ē: ē q̄dā bona ꝯiecturatio: ſꝫ ꝯiecturatione vti ē ꝓpriū retoricis. ſoler tia magis ꝑtinet ad retoricā qͣꝫ ad prudētiā. Sꝫ ꝯͣ eſt qd̓ Iſidorus dicit in lib. ethymologiaꝝ. Sollicitꝰ dr̄ qͣſi ſo lers citus. ſꝫ ſollicitudo ad prudētiā ꝑtinet: ſic̄ ſupra dcm̄ eſt. ſolertia. Rn̄º. dd̓m prudētis ē rectā eſtimatio hr̄e de oꝑandis. recta aūt eſtimatio ſiue opīo acꝗritur in oꝑatiuis ſicut in ſpeculatiuis dupl̓r. Uno ꝗdē ſe īueniēdo. Alio ab alio addiſcēdo: ſic̄ aūt docilitas ad hoc ꝑtinet: vt bn̄ ſe hēat in acꝗrendo rectā opīoneꝫ ab alio: ita ſolertia ad hoc ꝑtinet vt bn̄ ſe habeat in acꝗrē­do rectā exiſtimationē ſeipſum: ita tn̄ vt ſolertia accipia tur euſtochia cuiꝰ ē s. euſtochia ē bn̄ ꝯiecturatiua de ꝗbuſcūqꝫ. ſolertia āt ē facilis ꝓmpta ꝯiecturatio circa in­uentionē medij: vt dr̄ in poſterioꝝ: tn̄ ille ph̓s ponit ſo lertiā ꝑtē prudentie accipit cōiter euſtochia. vnde dicit. Solertia ē habitus ꝓuenit ex repētino īueniēs qd̓ congruit. Ad pͥmum ergo dicendum: ſolertia non ſo lum ſe hebet circa inuentionem medij in demōſtratiuis: ſed etiā in oꝑatiuis: puta cum aliꝗs videns aliquos alicui amicos factos ꝯiecturando putat eos fuiſſe inimicos eiuſ dem: vt ibidem philoſophus dicit: hoc modo ſolertia ꝑti net ad prudentiam. Ad ſcd̓m dd̓m philoſophus vnā rōnem inducit in.§. ethico. ad oſtendendum eubolia eſt bene conſiliatiua non eſt euſtochia: cuius laus eſt in ve loci conſideratione eius quod oportet. poteſt autem aliꝗs eſſe bene conſiliatiuus: ſi diutius cōſilietur vel tardius nec tamē ꝓpter hoc excluditur quin bona coniecturatio ad bene conſiliandum valeat quandoqꝫ necceſſaria ſit