Qō LXIII. De acceptiōe perſonarū ſtitutionē: aut qui nō obſtat: vel qui nō reprehēdit: ſed ſolū quādo incūbit alicui ex officio: ſicut pͥncipibꝰ terre quibus ex hoc nō multū īminet periculū: ꝓpter hoc enī poteſtate publica potiunt̉ vt ſint iuſtitie cuſtodes. Ad octauum ſic ꝓceditur. Uidet̉ ꝙ nō teneat̉ aliquis reſtituere ſtatim: ſed potiꝰ licite poſſit reſtitutionē differre. Precepta enī affirmatiua nō obligāt ad ſemꝑ: ſed neceſſitas reſtituēdi īminet ex pre cepto affirmatiuo. ergo nō obligat hō ad ſtatim reſtituendum. ¶ Pͣ. Nullus tenet̉ ad īpoſſibile. ſed qn̄qꝫ aliꝗs nō pōt ſtatim reſtituere. ergo nullus tenet̉ ad ſtatim reſtituēdum. ¶ Pͣ. Reſtitutio ē ꝗdaꝫ actꝰ virtutis.ſ. iuſtitie. tp̄us autē ē vna de circūſtātijs que reqͥrunt̉ ad actꝰ virtutū. cū ergo alie circūſtātie nō ſint determinate in actibꝰ virtutū ſꝫ determinabiles ẜm rōnē prudētie: videt̉ ꝙ nec in reſtitutione ſit tēpus determinatū: vt.ſ. aliꝗs teneat̉ ad ſtatim reſtituēdū. ¶ Sꝫ ꝯͣ ē ꝙ eadē rō eſſe videt̉ in oībus q̄ ſunt reſtituēda: ſed ille qui ꝯducit oꝑa mercēnarij nō pōt differ re reſtitutionē: vt pꝫ per illud qd̓ habet̉ Leuit. 19. Nō morabit̉ opus mercennarij tui apud te vſqꝫ mane. gͦ neqꝫ in alijs reſtitutionibꝰ faciēdis pōt fieri dilatio: ſed ſtatim reſtituere oꝫ. ¶ Rn̄º. dd̓ꝫ ꝙ ſicut acciꝑe rē alienā eſt pctm̄ ꝯͣ iuſtitiā: ita etiā detinere eā: qꝛ per hoc ꝙ aliꝗs detinet reꝫ alienā inuito dn̄o: īpedit eū ab vſu rei ſue ⁊ ſic ei facit iniu riā. manifeſtū eſt aūt ꝙ nec ꝑ modicū tēpus licet in peccato morari. ſed ꝗlibet tenet̉ pctm̄ ſtatim deſerere: ẜm illud Eccl̓. 21. Quaſi a facie colubri fuge pctā. ⁊ iō ꝗlibet tenet̉ ſtatim reſtituere ſi pōt: vel petere dilationē ab eo qui hꝫ vſum rei cōcedere. ¶ Ad pͥᵐ gͦ dd̓m: ꝙ p̄ceptū de reſtitutione faciēda qͣꝫuis ẜm formā ſit affirmatiuū: īplicat tn̄ in ſe negatiuū p̄ceptū quo ꝓhibemur rem alterius detinere. ¶ Ad 2ᵐ dd̓ꝫ ꝙ qn̄ aliꝗs nō pōt ſtatim reſtituere: ipſa ī po tentia abſoluit eū ab inſtāti reſtitutione faciēda: ſicut etiā total̓r a reſtitutiōe abſoluit̉ ſi oīno ſit īpotēs: dꝫ tn̄ remiſſionē vel dilationē petere ab eo cui dꝫ aut ꝑ ſe aut per aliū ¶ Ad 3ᵐ dd̓ꝫ ꝙ cuiuſcūqꝫ circūſtātie omiſſio ꝯͣriat̉ v̓tuti: ꝓ determinato eſt habēdū ꝙ oꝫ illā circūſtantiā obſeruare. ⁊ qꝛ per dilationē reſtitutiōis cōmittit̉ pctm̄ iniuſte detētionis qd̓ iuſtitie opponit̉. iō neceſſe eſt tēpꝰ eē determinatum: vt ſtatim reſtitutio fiat. ¶ De acceptione perſonarum. Queſtio LXIII. Einde cōſiderādū eſt de vitijs oppoſitis p̄dictis iuſtitie ꝑti bus. Et pͥmo de acceptiōe ꝑſonarū q̄ opponit̉ iuſtitie diſtributiue. 2º de pctīs que opponuntur iuſtitie commutatiue. ¶ Circa pͥmū querunt̉ qͣttuor. pͦ vtruꝫ ꝑſonarū acceptio ſit pctm̄. 2º vtrū habeat locū in diſpenſatione ſpūaliū. 3º vtrū in exhibitione honoris. 4º vtrum in iudicijs. Ad primum ſic ꝓceditur. Uidet̉ ꝙ ꝑſonaruꝫ acceptio nō ſit pctm̄. In noīe.n. ꝑſone ītelligitur ꝑſone dignitas: ſed ꝯſiderare dignitates ꝑſonarū ꝑtinet ad diſtributiuā iuſtitiā. gͦ ꝑſonarū acceptio nō eſt peccatū. ¶ Pͣ. In rebus humanis perſone ſunt pͥncipaliores qͣꝫ res: qꝛ res ſunt ꝓpter ꝑſonas ⁊ non ecōuerſo. ſed rerū acceptio nō ē pctm̄. gͦ multominꝰ acceptio ꝑſonarum. ¶ Pͣ. Apd̓ deū nulla pōt eē iniꝗtas vl̓ pctm̄. ſꝫ deꝰ videt̉ ꝑſonā acciꝑe: qꝛ īterdū dn̄oꝝ hoīuꝫ vniꝰ ꝯditiōis vnū aſſumit ꝑ gratiā ⁊ alterū relinꝗt ī pctō ẜꝫ illud Mat. 24. Duo erūt in lecto vnꝰ aſſumet̉ ⁊ aliꝰ relinquet̉. gͦ acceptio ꝑſonarū nō ē pctm̄. ¶ Sꝫ ꝯͣ. Nihil ꝓhibet̉ in lege diuina niſi pctm̄: ſꝫ ꝑſonarū acceptio ꝓhibet̉ Deutro. pͦ vbi dicit̉ Nō accipietis cuiuſqͣꝫ ꝑſonā. gͦ ꝑſonarū acceptio eſt peccatum. ¶ Rn̄º. dd̓m ꝙ ꝑſonarū acceptio opponit̉ iuſtitie di ſtributiue. cōſiſtit.n. equalitas diſtributiue iuſtitie in hoc ꝙ diuerſis ꝑſonis diuerſa tribuunt̉ ẜꝫ ꝓportionē ad digni tates ꝑſonaꝝ. ſi gͦ aliꝗs ꝯſideret illā ꝓpͥetatē ꝑſone ꝑꝑ quā aliꝗd qd̓ ei ꝯfert̉ ē ei debitū nō ē acceptio ꝑſone ſꝫ cae. vn̄ glo. ſuꝑ illd̓ ad Eph̓. 6. Perſonarū acceptio nō ē apd̓ deuꝫ. dic̄ ꝙ deꝰ iudex iuſtus cās diſcernit nō ꝑſonas: puta cū aliquis ꝓmoueat aliquē ad magiſteriū ꝑꝑ ſufficiētiā ſcīe. hic attendit̉ cā debita nō ꝑſona. ſi aūt aliꝗs ꝯſideret in eo cui aliꝗd ꝯfert nō id ꝑꝑ qd̓ id qd̓ ei dat̉ eēt ei ꝓportionatū vl̓ debitū: ſꝫ ſolū ꝑꝑ hoc ꝙ iſte hō: puta Petrꝰ vl̓ Martinꝰ ē: h̓ ē acceptio ꝑſone ꝗa nō attribuit̉ ei aliꝗd ꝑꝑ aliquā cām q̄ faciat eū dignū: lꝫ ſimpl̓r attribuit̉ ꝑſone. ad ꝑſonā autē refert̉ q̄cūqꝫ ꝯditio nō faciēs ad cām ꝑꝑ quā ſit dignꝰ hoc dono: puta ſi aliꝗs ꝓmoueat aliquē ad p̄lationē vel magiſteriū qꝛ ē diues: vel qꝛ ē ꝯſanguineꝰ ſuꝰ eſt acceptio ꝑſone. cōtingit tn̄ aliquā ꝯditionē ꝑſone facere eā dignā reſpectu vniꝰ rei ⁊ nō reſpectu alteriꝰ: ſic̄ ꝯſanguinitas facit aliquē dignū ad hoc ꝙ īſtituat̉ heres pr̄imonij: nō āt ad hoc ꝙ cō ferat̉ ei p̄latio eccl̓iaſtica. ⁊ iō eadē ꝯditio ꝑſone in vno negocio cōſiderata facit acceptionē ꝑſone. in alio autē nō facit. ſic gͦ pꝫ ꝙ ꝑſonarū acceptio opponit̉ iuſtitie diſtributiue in hoc ꝙ p̄ter ꝓportionē agit̉. nihil aūt opponit̉ virtuti niſi pctm̄. vn̄ ꝯſequens eſt ꝙ ꝑſonarū acceptio ſit peccatū. ¶ Ad pͥᵐ gͦ dd̓m ꝙ in diſtributiua iuſtitia ꝯſiderant̉ ꝯditiones ꝑſonaꝝ q̄ faciunt ad dignitatis vel debiti cām. ſed in acceptōe ꝑſonaꝝ ꝯſiderant̉ ꝯditiones q̄ non faciunt ad cāꝫ: vt dcm̄ ē. ¶ Ad 2ᵐ dd̓ꝫ ꝙ ꝑſone ꝓportionant̉ ⁊ digne reddunt̉ aliꝗbus q̄ eis diſtribuunt̉ ꝓpter aliqͣs res q̄ pertinent ad ꝯditionē ꝑſone. ⁊ ideo hmōi ꝯditōes ſunt attendende tanqͣꝫ ꝓprie cauſe: cū aūt ꝯſiderant̉ ipſe ꝑſone attē dit̉ nō cā vt cā. ⁊ iō pꝫ ꝙ qͣꝫuis ꝑſone ſint digniores ſimpl̓r nō tn̄ ſunt digniores quo ad hoc. ¶ Ad 3ᵐ dd̓ꝫ ꝙ duplex eſt datio. Una quidē ꝑtinens ad iuſtitiā: qͣ.ſ. aliꝗs dat ali cui qd̓ ei debet̉. ⁊ circa tales dationes attendit̉ ꝑſonaꝝ ac ceptio. alia ē datio ad liberalitateꝫ ꝑtinens qͣ.ſ. gratis dat̉ alicui qd̓ ei nō debet̉. ⁊ talis ē collatio muneꝝ gr̄e ꝑ quam pctōres aſſumunt̉ a deo. ⁊ ī hac donatōe nō hꝫ locū ꝑſona rū acceptio: qꝛ ꝗlibet abſqꝫ iniuſtitia pōt de ſuo dare qͣꝫtuꝫ vult ⁊ cui vult: ẜm illud Matth̓. 20. Aut nō licet mihi qd̓ volo facere: tolle quod tuū eſt ⁊ vade. Ad ſecundum ſic ꝓceditur. Uidetur ꝙ in diſpenſatōe ſpūaliū locū nō hēat ꝑſonaꝝ acceptio. Cōferre.n. dignitatē eccl̓iaſticā ſeu bene ficiū alicui ꝓpter ꝯſanguinitatē videt̉ ad acceptionē ꝑſo naꝝ ꝑtinere: qꝛ ꝯſanguinitas nō eſt cā faciēs hoīeꝫ dignū eccl̓iaſtico beneficio: ſed hoc nō videt̉ eſſe pctm̄: cū hoc ex ꝯſuetudīe p̄lati eccl̓ie faciāt. gͦ pctm̄ ꝑſonaꝝ acceptōis nō vr̄ locū hr̄e in diſpēſatōe ſpūaliū. ¶ Pͣ. Preferre diuitem pauperi videt̉ ad acceptionē ꝑſonaꝝ ꝑtinere: vt pꝫ Iaco. 2. ſꝫ facilius diſpenſat̉ cū diuitibꝰ ⁊ potētibus ꝙ in gradu ꝓhibito ꝯͣhant matrimoniū qͣꝫ cū alijs. gͦ pctm̄ ꝑſonaꝝ acceptionis nō videt̉ locū hr̄e circa diſpēſationē ſpūalium. ¶ Pͣ. Scd̓m iura ſufficit eligere bonū. nō aūt reꝗrit̉ ꝙ ali quis eligat meliorē. ſꝫ eligere minꝰ bonū ad aliꝗd alteriꝰ videt̉ ad acceptionē perſonaꝝ ꝑtinere. gͦ ꝑſonaꝝ acceptio nō ē pctm̄ in ſpūalibꝰ. ¶ Pͣ. Scd̓ꝫ ſtatuta eccl̓ie eligēdus ē aliꝗs de gremio eccl̓ie. ſꝫ hoc videt̉ ad acceptionē ꝑſona rū ꝑtinere: qꝛ qn̄qꝫ ſufficietiores alibi īuenirēt̉. gͦ ꝑſonarū acceptio nō ē pctm̄ in ſpūalibus. ¶ Sed ꝯͣ eſt qd̓ dr̄ Iaco. 2. Nolite in ꝑſonaꝝ acceptiōe hr̄e fidē dn̄i nr̄i ieſu chriſti: vbi dicit glo. Aug. Quis ferat ſiquis diuitē eligat ad ſedeꝫ honoris eccl̓ie contempto paupere inſtructiore ⁊ ſanctiore. ¶ Rn̄º. dd̓m: ꝙ ſicut dcm̄ eſt acceptio ꝑſonaꝝ eſt peccatu inqͣꝫtum ꝯͣriat̉ iuſtitie: qͣꝫto aūt in maioribus aliꝗs iuſtitiam tranſgredit̉: tanto grauius peccat. vnde cū ſpūalia ſint temporalibus potiora grauius peccatum eſt perſonas accipere in diſpenſatione ſpiritualium qͣꝫ in diſpenſatione
zum Hauptmenü